تيانشان تورابى   ›   ۇيرەنۋ   ›   شولۋ

ۇلتتىڭ گۇلدەنۋىنە پارمەندى نەگىزگى زاڭ كەپىلىن ازىرلەيىك

  باعاسىز اسىل سانسىز شىڭداۋدان كەلەدى. مەملەكەتتىك 13 - كەزەكتى حالىق قۇرىلتايىنىڭ 1 - ءماجىلىسى نەگىزگى زاڭعا وزگەرىس ەنگىزۋ جوباسىن داۋىسقا سالىپ ماقۇلدادى. بۇل ءداۋىر اۋقىمىنىڭ بەتالىسى، ىستەر دامۋىنىڭ قاجەتى، پارتيا تىلەگىنىڭ، حالىق تىلەگىنىڭ قالاۋى، مەملەكەتتى جاپپاي زاڭمەن جونگە سالۋدى ىلگەرىلەتۋدەگى، مەملەكەتتى جونگە سالۋ جۇيەسى مەن جونگە سالۋ قابىلەتىن وسىزامانداندىرۋدى ىلگەرىلەتۋدەگى كەلەلى شارا، نەگىزگى زاڭنىڭ جاڭا داۋىردە جۇڭگوشا سوتسياليزمگە تاباندى بولۋ مەن ونى دامىتۋداعى ماڭىزدى رولىن اناعۇرلىم جاقسى ساۋلەلەندىرۋ، «قوس 100 جىلدىق» كۇرەس نىساناسى مەن جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇلى گۇلدەنۋى سىندى جۇڭگو ارمانىن جۇزەگە اسىرۋعا پارمەندى نەگىزگى زاڭ كەپىلىن ازىرلەۋ جونىنەن كەلەلى رەالدىق مانگە جانە تەرەڭ تاريحي مانگە يە.

  باس شۋجي شي جينپيڭ: «مەملەكەتتى زاڭمەن جونگە سالۋدا تاباندى بولۋدا، ەڭ اۋەلى، مەملەكەتتى نەگىزگى زاڭ ارقىلى جونگە سالۋدا تاباندى بولۋ كەرەك، بيلىكتى زاڭ بويىنشا جۇرگىزۋدە، ەڭ اۋەلى، بيلىكتى نەگىزگى زاڭ بويىنشا جۇرگىزۋدە تاباندى بولۋ كەرەك»، - دەپ باسا دارىپتەدى. ورتالىق كوميتەت ساياسي بيۋروسىنىڭ نەگىزگى زاڭعا وزگەرىس ەنگىزۋ قىزمەتىن باستاۋدى ۇيعارۋىنان «ج ك پ ورتالىق كوميتەتىنىڭ نەگىزگى زاڭنىڭ ءىشىنارا مازمۇندارىنا وزگەرىس ەنگىزۋ جونىندەگى ۇسىنىسىنا» پارتيا ءىشى - سىرتىندا بەلگىلى كولەمدە پىكىر العانعا دەيىن؛ پارتيا 19 - كەزەكتى ورتالىق كوميتەتىنىڭ ەكىنشى جالپى ماجىلىسىندە «ج ك پ ورتالىق كوميتەتىنىڭ نەگىزگى زاڭنىڭ ءىشىنارا مازمۇندارىنا وزگەرىس ەنگىزۋ جونىندەگى ۇسىنىسى» قارالىپ ماقۇلدانعاننان مەملەكەتتىك حالىق قۇرىلتايى تۇراقتى كوميتەتى «جۇڭحۋا حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ نەگىزگى زاڭىنا وزگەرىس ەنگىزۋ جوباسىنىڭ (العاشقى نۇسقا)» كەڭەستىك جوباسىن قالىپتاستىرىپ، مەملەكەتتىك 13 - كەزەكتى حالىق قۇرىلتايى 1 - ءماجىلىسىنىڭ قاراۋىنا ءارى ماقۇلداۋىنا ۇسىنعانعا دەيىن، وسى رەتكى نەگىزگى زاڭعا وزگەرىس ەنگىزۋ باستان - اياق زاڭدى عىلمي جولمەن شىعارۋ، زاڭدى دەموكراتيالى شىعارۋ، زاڭدى زاڭ بويىنشا شىعارۋ رۋحىمەن جانە پرينسيبىمەن ساباقتاستى، ول پارتيامىزدىڭ زاڭ شىعارۋعا باسشىلىق ەتۋىنىڭ، زاڭنىڭ اتقارىلۋىنا كەپىلدىك ەتۋىنىڭ، ءادىلياعا قولداۋ كورسەتۋىنىڭ، زاڭعا باستاماشى بولىپ بويسۇنۋىنىڭ جاندى امالياتى، پارتيانىڭ باسشىلىعىنىڭ، حالىقتىڭ قوجايىن بولۋىنىڭ، مەملەكەتتى زاڭمەن جونگە سالۋدىڭ ورگانيكالى بىرلىگىندە تاباندى بولۋىنىڭ جاندى بەينەسى.

  «زاڭ زاماننىڭ وزگەرۋىنە ىلەسىپ وزگەرگەندە عانا، قوعامدى جونگە سالا الادى، جونگە سالۋ ءىس جۇزىندىككە ۇيلەسسە عانا، ونىمدىلىككە قول جەتكىزە الادى». نەگىزگى زاڭ مەملەكەتتى جونگە سالىپ، ەلدى الاڭسىز ەتۋدىڭ باس ۋستاۆى، پارتيا مەن حالىقتىڭ ەركىنىڭ شوعىرلى بەينەسى، پارتيامىزدىڭ ەل باسقارۋ ارەكەتىندە اسا ماڭىزدى ورىنعا جانە رولعا يە. نەگىزگى زاڭنىڭ ۇلاسپالىلىعىن، ورنىقتىلىعىن، بەدەلدىلىگىن ساقتاۋ نەگىزىندە نەگىزگى زاڭنىڭ داۋىرمەن بىرگە ىلگەرىلەۋىن، كەمەلدەنىپ دامۋىن جەبەۋ − ەلىمىزدىڭ زاڭمەن جونگە سالۋ امالياتىنىڭ نەگىزگى زاڭدىلىعى. 1954 - جىلى ەلىمىزدىڭ تۇڭعىش نەگىزگى زاڭى دۇنيەگە كەلگەنىنەن قازىرگە دەيىن، ەلىمىزدىڭ نەگىزگى زاڭى ىزدەنۋ امالياتى مەن ۇزدىكسىز كەمەلدەنۋ بارىسىن باستان كەشىرىپ كەلدى. 1982 - جىلى نەگىزگى زاڭ جاريالانىپ اتقارىلعاننان كەيىن، جەكە - جەكە 5 رەت وزگەرىس ەنگىزىلدى. وزگەرىس ەنگىزىلۋ ارقىلى ەلىمىزدىڭ نەگىزگى زاڭى جۇڭگوشا سوتسياليزمنىڭ ۇلى امالياتىندا ءداۋىردىڭ قادامىنا تىعىز ىلەسىپ، رەفورما جاساپ، ەسىك اشۋ مەن سوتسياليستىك وسىزامانداندىرۋ قۇرىلىسىنا زاڭمەن جونگە سالۋدىڭ پارمەندى كەپىلىن ازىرلەدى. اماليات پارتيا مەن حالىق جاراتقان ۇلى جەتىستىكتەر مەن قىمباتتى تاجىريبەلەردى دەر كەزىندە مەملەكەتتىڭ نەگىزگى زاڭىنىڭ بەلگىلەمەسى دەڭگەيىنە كوتەرۋ، پارتيانىڭ دارىپتەمەسىنىڭ، مەملەكەتتىڭ ەركىنىڭ، حالىقتىڭ تىلەگىنىڭ ورگانيكالى بىرلىگىن جۇزەگە اسىرۋ − پارتيامىزدىڭ ەل باسقارۋداعى تابىستى تاجىريبەسى ەكەنىن دالەلدەدى.

  جۇڭگوشا سوتسياليزم جاڭا داۋىرگە ءوتتى، بۇل ەلىمىز دامۋىنىڭ جاڭا تاريحي بەلەسى. ەلىمىزدىڭ نەگىزگى زاڭى، ءسوزسىز، پارتيانىڭ حالىققا باسشىلىق ەتىپ جۇڭگوشا سوتسياليزم قۇرۋ امالياتىنىڭ دامۋىنا ىلەسىپ ۇزدىكسىز كەمەلدەنىپ دامۋى كەرەك. شي جينپيڭنىڭ جاڭا ءداۋىر جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسىنىڭ مەملەكەتتىڭ ساياسي جانە قوعامدىق ومىرىندەگى جەتەكشىلىك ورنىن تۇراقتاندىرۋ، «جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ باسشىلىعى − جۇڭگوشا سوتسياليزمنىڭ ەڭ ماندىك ەرەكشەلىگى» ەكەنىن نەگىزگى زاڭنىڭ جالپى پروگرامماسىنداعى 1 - تارماققا جازۋ، مەملەكەت ءتوراعاسىنىڭ مىندەت مەرزىمى، مىندەت وتەۋ ءتۇزىمىن كەمەلدەندىرۋ، مەملەكەتتىڭ باقىلاۋ - تەكسەرۋ ءتۇزىمى رەفورماسىن تەرەڭدەتۋ... وسى رەتكى نەگىزگى زاڭعا وزگەرىس ەنگىزۋ جاڭا داۋىردە جۇڭگوشا سوتسياليزمگە تاباندى بولۋ مەن ونى دامىتۋدىڭ جاڭا جاعدايىنا، جاڭا تالابىنا ساي، پارتيا 19 - قۇرىلتايىندا تۇراقتاندىرىلعان كەلەلى نازاريالىق كوزقاراستار مەن كەلەلى باعىت - ساياساتتاردى مەملەكەتتىڭ ءتۇبىرلى زاڭىنا ەنگىزىپ، پارتيا مەن حالىقتىڭ اماليات بارىسىندا قول جەتكىزگەن كەلەلى نازاريالىق جاسامپازدىعىنىڭ، امالياتتىق جاسامپازدىعىنىڭ، تۇزىمدىك جاسامپازدىعىنىڭ جەتىستىكتەرىن نەگىزگى زاڭنىڭ بەلگىلەمەسى دەڭگەيىنە كوتەرىپ، پارتيا مەن مەملەكەت ىستەرى دامۋىنىڭ جاڭا جەتىستىكتەرىن، جاڭا تاجىريبەلەرىن، جاڭا تالاپتارىن ايگىلەدى. ول، ءسوزسىز، نەگىزگى زاڭنىڭ ارناعا ءتۇسىرۋ، جەتەكتەۋ، ىلگەرىلەتۋ، قامتاماسىزدىق ەتۋ رولىن اناعۇرلىم جاقسى ساۋلەلەندىرىپ، جۇڭگوشا سوتسياليزمگە زاڭمەن جونگە سالۋ ارناسىندا اناعۇرلىم جاقسى تاباندى بولادى جانە ونى دامىتادى.

  باس شۋجي شي جينپيڭ: «نەگىزگى زاڭنىڭ بەدەلىن قورعاۋ دەگەنىمىز پارتيا مەن حالىقتىڭ ورتاق ەركىنىڭ بەدەلىن قورعاۋ. نەگىزگى زاڭنىڭ ابىرويىن قورعاۋ دەگەنىمىز پارتيا مەن حالىقتىڭ ورتاق ەركىنىڭ ابىرويىن قورعاۋ. نەگىزگى زاڭنىڭ اتقارىلۋىنا كەپىلدىك ەتۋ دەگەنىمىز حالىقتىڭ ءتۇبىرلى مۇددەسىنىڭ جۇزەگە اسۋىنا كەپىلدىك ەتۋ»، - دەپ اتاپ كورسەتتى. نەگىزگى زاڭعا وزگەرىس ەنگىزۋ − نەگىزگى زاڭدى اناعۇرلىم جاقسى اتقارۋ ءۇشىن، نەگىزگى زاڭنىڭ مەملەكەتتىڭ ءتۇبىرلى زاڭى بولۋداي رولىن اناعۇرلىم جاقسى ساۋلەلەندىرۋ ءۇشىن. نەگىزگى زاڭدى جاپپاي دايەكتىلەندىرۋ، اتقارۋ − سوتسياليستىك زاڭمەن جونگە سالىناتىن مەملەكەت قۇرۋداعى ماڭداي الدى مىندەت جانە نەگىزدىك قىزمەت. ءبىز وسى رەتكى نەگىزگى زاڭعا وزگەرىس ەنگىزۋدى وراي ەتىپ، نەگىزگى زاڭدى اتقارۋدى جاڭا داۋىردە مەملەكەتتى جاپپاي زاڭمەن جونگە سالۋدىڭ كورنەكتى ورنىنا قويىپ، نەگىزگى زاڭنىڭ اتقارىلۋى مەن نەگىزگى زاڭدىق باقىلاۋ قىزمەتىن پارمەندى شارا ارقىلى كۇشەيتىپ، نەگىزگى زاڭنىڭ اتقارىلۋىنا كەپىلدىك ەتۋگە پارمەندى ساياسي جانە تۇزىمدىك كەپىل ازىرلەپ، مەملەكەتتى زاڭمەن جونگە سالۋدى، مەملەكەتتى نەگىزگى زاڭ ارقىلى جونگە سالۋدى تىڭ ورەگە كوتەرۋىمىز كەرەك.

  نەگىزگى زاڭنىڭ العى سوزىنە قاراساق، جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇلى گۇلدەنۋىنىڭ ەڭسە كوتەرۋدەن، بايۋدان قۇدىرەتتەنۋگە دەيىنگى بارىسى ايدان انىق. جۇڭگوشا سوتسياليزمنىڭ ۇلى امالياتى مەملەكەتتىڭ ءتۇبىرلى زاڭىنا شۇعىلالى تاراۋلاردى جازىپ قالدىردى. جاڭا ساپارعا قادام باسىپ، جاڭا داۋىردە ەكپىندەي العا ىلگەرىلەگەندە، نەگىزگى زاڭنىڭ مەملەكەتتىڭ ءتۇبىرلى زاڭى بولۋداي بەدەلى مەن ورنىن قورعاپ، نەگىزگى زاڭنىڭ مەملەكەتتى جونگە سالىپ، ەلدى الاڭسىز ەتۋدىڭ باس ۋستاۆى سىندى رولىن اناعۇرلىم جاقسى ساۋلەلەندىرگەندە، جۇڭگوشا سوتسياليزم جولى، ءسوزسىز، بارعان سايىن داڭعىل بولادى، ءبىز جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇلى گۇلدەنۋى سىندى جۇڭگو ارمانىن، ءسوزسىز، جۇزەگە اسىرا الامىز.

  (شينحۋا اگەنتتىگىنىڭ 3 - ايدىڭ 11 - كۇنى بەيجيڭنەن بەرگەن حابارى)

جاۋاپتى رەداكتور : سايراش تۇرارجان قىزى

ەسكەرتۋ:

تورابىمىزداعى مازمۇنداردىڭ مەنشىك ۇقىعى شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايوندىق حالىق ۇكىمەتى اقپارات كەڭسەسىنە ءتان، جاريالانعان مازمۇنداردى سىلتەمەسىز كوشىرۋگە بولمايدى. كوشىرىپ پايدالانۋعا تۋرا كەلگەندە، «تيانشان تورابى » الىنعانى انىق ەسكەرتىلۋى ءتيىس، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگى قۋزاستىرىلادى.

بىزبەن بايلانىس جارناما قىزمەتى لەبىز قالدىرۋ ءبىز تۋرالى