تيانشان تورى   ›   جاڭالىقتار   ›   ۇلتتار ىنتىماعىنىڭ بەرەكەلى شاڭىراعى

نۇردۇن ساتار: ساقتاۋ سارايىنداعى ىنتىماق اڭگىمەسى

ءتىلشى جاڭ رۇيلين

  تۇرپان قالاسى گاۋچاڭ رايونى جۇزىمشىلىك قالاشىعى باعرى الەۋمەتتىك اۋماعىندا، ”نۇردۇننىڭ قىزىل ەستەمە جيناپ ساقتاۋ سارايىن“ بىلمەيتىن ادام جوق دەۋگە بولادى. جيناپ ساقتاۋ سارايىنىڭ يەسى بيىل 70كە كەلگەن ساقا پارتيا مۇشەسى نۇردۇن ساتار.

  10 - ايدىڭ 15 - كۇنى ەڭ سوڭعى ءبىر توپ ەكسكۋرسيالاۋشىلاردى شىعارىپ سالعان سوڭ، نۇردۇن تىلشىگە جيناپ ساقتاۋ سارايىن اشۋداعى العاشقى ويىن ايتتى: ”پارتيا مەن مەملەكەتتىڭ كوڭىل ءبولۋى مەن قامقورلىعىندا، شينجياڭدا زور وزگەرىس جارىققا شىقتى. مەن دە جاقسى داۋىرگە كەز بولىپ، تۇرمىسىم بارعان سايىن جاقساردى. ءوزىمنىڭ جيناپ ساقتاۋ سارايىم ارقىلى وتكەن ءداۋىردى باستان كەشكەندەر وتكەندى قايتادان ەسكە الۋىن، باستان كەشپەگەندەرگە تاريحتى ەستەرىنە بەرىك ساقتاتىپ، سول ارقىلى بۇگىنگى باقىتتى تۇرمىستى قاستەرلەۋىن ءۇمىت ەتتىم“.

  1951 - جىلى ءومىر ەسىگىن اشقان نۇردۇن وتباسى كەدەي بولعاندىقتان وقۋدان قول ۇزەدى، ارتىنان ارمياعا قاتىناسىپ، پارتياعا مۇشە بولىپ، داشۋە وقىپ، وقىتۋشى بولادى.

  كەزىندە كىتاپ ارقىلى تاعدىرىن وزگەرتكەن نۇردۇن زەينەتكە شىققان سوڭ نەشە ون جىلدا جيناعان، ساتىپ العان 20 مىڭعا تاياۋ كىتابىمەن ءوزىنىڭ تىم ۇلكەن ەمەس ەگىنشى ءۇي اۋلاسىنان شاعىن كىتاپ ءۇيىن اشىپ، قىستاق تۇرعىندارىنىڭ تەگىن وقۋىنا بەرەدى، سول كەزدە ول تەك وزىنە پايدا جەتكىزگەن كىتاپتاردىڭ اناعۇرلىم كوپ ادامدارعا كومەگى ءتيۋىن ءۇمىت ەتتى.

  كىتاپ ءۇيى قۇرىلعان سوڭ، نۇردۇن بوس ۋاقىتى مەن بارلىق كۇش - قايراتىن كىتاپ ءۇيىن باسقارۋعا جۇمسايدى، ءار جولى كەلىپ كىتاپ وقيتىن وقىرماندار نۇردۇننىڭ تىڭداۋشىسىنا اينالىپ، ونىڭ پارتيانىڭ ابزال ساياساتى جونىندە ايتقاندارىن تىڭدايدى، پارتياعا دەگەن العىس سەزىمدەرىن ايتادى، ۇلتتار ىنتىماعىنىڭ حيكاياسىن شەرتەدى. مىنە وسىلايشا، ”ەگىنشى كىتاپ ءۇيى“نىڭ رولى بارعان سايىن ارتىپ، بۇل ارا الەۋمەتتىك اۋماقتىڭ جانە ماڭايداعى ەگىنشى - مالشىلاردىڭ قولدانىلمالى تەحنيكا ۇيرەنۋىندەگى تاماشا جەرگە اينالىپ قانا قالماستان، ونان دا ماڭىزدىسى، وتانشىلدىق جانە ۇلتتار ىنتىماعى تاربيەسىن جۇرگىزۋدەگى شەپكە اينالادى.

  2016 - جىلى تۇرپان قالاسى، گاۋچاڭ رايونى سياقتى كوپ جاقتىڭ سايكەسۋىندە، نۇردۇن كوركەم جازۋ جانە سۋرەت ءۇيىن، ”نۇردۇن قىزىل ەستەمە جيناپ ساقتاۋ سارايىن“ اشتى. ساقا پارتيا مۇشەسى رەتىندە، نۇردۇن باستان - اياق پارتيانىڭ قامقورلىعىن ەستە بەرىك ساقتاپ، العىس سەزىمىن ۇلتتار ىنتىماعىن قورعاۋدىڭ، وتان تۇتاستىعىن قورعاۋدىڭ ءىس جۇزىندىك ارەكەتىنە اينالدىردى، مەيلى قانشا قاربالاس بولسا دا، جيناپ ساقتاۋ سارايىن ەكسكۋرسيالاۋشىلار بولسا بولعانى، ول ۇنەمى ەرتەمەن جيناپ ساقتاۋ سارايىنا كەلىپ توسىپ تۇرادى.

  بۇگىندەرى 400 نەشە شارشى مەتر جەردى يەلەگەن ”نۇردۇن قىزىل ەستەمە جيناپ ساقتاۋ سارايى“ جالپى 330دان ارتىق سۋرەت تۋىندىسىن، ءتۇرلى كىتاپتاردان نەشە 10 مىڭىن كورمەگە قويدى. جۇزىمشىلىك قالاشىعىنىڭ كادرى، نۇردۇن جانە حالىق اراسىنان شىققان ۇگىتشى وسى ارادا ۇنەمى پارتيانىڭ ساياساتىن ۇگىتتەپ، ۇلتتار ىنتىماعىنىڭ اڭگىمەسىن ايتادى؛ ءار ۇلت بۇقاراسى سۋرەت ماتەريالداردى ەكسكۋرسيالاۋ ارقىلى وتكەندى قايتادان ەسكە الىپ، تاريحتى ۇيرەنىپ، رۋحاني دۇنيەسىن نارلەندىرەدى.

  ەڭ العاشقى ”ەگىنشى كىتاپ ءۇيى“، ”ەگىنشى كوركەم جازۋ جانە سۋرەت ءۇيى“نەن قازىرگى ”قىزىل ەستەمە جيناپ ساقتاۋ سارايى“نا دەيىن؛ قاراپايىم ەگىنشىدەن تاڭداۋلى كوممۋنيستىك پارتيا مۇشەسى بولعانعا دەيىن، نۇردۇن پارتياعا دەگەن قىزۋ سۇيىسپەنشىلىگىن اناعۇرلىم كوپ ادامدارعا جەتكىزدى. ول بىلاي دەدى: ”بۇدان كەيىن مەن قالعان كۇش - قۋاتىمدى ۇزدىكسىز ساۋلەلەندىرىپ، كوممۋنيستىك پارتيا مۇشەسىنىڭ مىندەتىن ويداعىداي اتقارىپ، پارتيانىڭ ءۇنىن ءار ۇلت بۇقاراسىنا جەتكىزىپ، ءار ۇلت بۇقاراسىن ۇلتتار ىنتىماعىن سانالىلىقپەن قورعاۋعا جەتەلەپ، اناردىڭ دانىندەي تىعىز ۇيىسىپ، كورىكتى مەكەنىمىزدى بىرگە قۇرامىن“.

جاۋاپتى رەداكتور : سايراش تۇرارجان

ەسكەرتۋ:

تورابىمىزداعى مازمۇنداردىڭ مەنشىك ۇقىعى شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايوندىق حالىق ۇكىمەتى اقپارات كەڭسەسىنە ءتان، جاريالانعان مازمۇنداردى سىلتەمەسىز كوشىرۋگە بولمايدى. كوشىرىپ پايدالانۋعا تۋرا كەلگەندە، «تيانشان تورى » الىنعانى انىق ەسكەرتىلۋى ءتيىس، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگى قۋزاستىرىلادى.

  • ”قوس 11“ جونەلتۋمەن قاربالاس
  • كاسىپتەنۋ جولىن اشتى
  • شينجياڭ ساۋدا - ساتتىق ۇيىرمەسى ”شينجياڭ جاقسى جەر“ نەگىزگى تاقىرىبىندا كورمەگە قاتىناستى
  • كىشكەنە قولعاپ كەدەيلىكتەن ارىلتۋعا دەم بەردى