تيانشان تورى   ›   جاڭالىقتار   ›   كەدەيلىكتەن قۇتىلدىرۋدان قامال الۋ

ەرەكشە كاسىپتەردى ۇلعايتىپ، كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋعا كۇش ۇيىستىردى

− اۋىر كەدەي اۋداننىڭ ءبىرىنشى شەبىنەن كەلگەن تەكسەرۋ - زەرتتەۋ (12)

شينجياڭ گازەتىنىڭ جالپىلىق اقپارات قۇرالدارىنىڭ تىلشىلەرى ۋاڭ تيەجۇن، ليۋ شياڭ، جىن شىشين، ياڭ گۋاڭ، ان شىيۇي

     اقپاراتتىق تەز سىزبا حوتان اۋدانى توحۇلا قىستاعىنىڭ كەدەي تۇرعىنى روزىمامەت تۇرسۇنتوحتىنىڭ مادەنيەت ورەسى تومەن، قولىندا ونەرى دە جوق ەدى. قىزمەت اترەتى اۋىل شارۋاشىلىق تەحنيكاسى ماماندارىن ۇسىنىس ەتىپ، وعان كوكونىس ەگىمشىلىگى تەحنيكاسىن قولما - قول ۇيرەتتى جانە ونىڭ كوكونىس دوعاشا جىلىجايىن سالۋىنا كومەكتەستى. قازىر روزىمامەتتىڭ 2 كوكونىس دوعاشا جىلىجايىنان ءبىر جىلدا 10 مىڭ يۋاننان استام كىرىس كىرىپ، كەدەيلىكتەن ارىلدى. شينجياڭ گازەتىنىڭ جالپىلىق اقپارات قۇرالدارى ءتىلشىسى لي جىننان سىزعان

  قىستىڭ باسى، حوتان اۋدانىنىڭ بارلىق جەرىندە جالىن اتقان كورىنىستەر جارىققا شىقتى. كوركەم قىستاقتاردا، قاربالاس جۇمىستاعى زاۆودتاردا بارلىق ادام رۋحى تاسقىنداپ، تەبىنى ارىنداپ، ەڭبەكشىل قوس قولدارىمەن ەرەكشە كاسىپ تورىن جاساپ، كەدەيلىكتەن ارىلىپ بايۋدىڭ جولىنا ارشىندى قادام باستى.

■ ەگجەيلى - تەگجەيلى ىستەپ، ”ەرەكشەلىك“ تۇقىمىن سەپتى

  بيىل 56 جاستاعى يمىنتوحتى رەجەپ حوتان اۋدانى تاۋاككول اۋىلى باقدوڭ قىستاعىنداعى كەدەي وتباسى. ونىڭ تۇرمىسى ءشول قويناۋىنداعى قىستاقتار سياقتى ءبىرتالاي ۋاقىتقا دەيىن كەدەيلىك سەبەبىنەن جۇتاڭ بولىپ كەلگەن ەدى.

  ”تاۋ جاعالاعان تاۋعا سۇيەنەر، سۋ جاعالاعان سۋعا سۇيەنەر، ءشول جاعالاعان نەسىنە سۇيەنەر؟“ وسى سۇراق يمىنتوحتىنىڭ ميىن ابدەن تورلاپ الدى − جاعراپيالىق ورنى شەتكەرى، الىس، ءبيداي، جۇگەرى سياقتى ءداستۇرلى داقىلداردان تۇسەتىن كىرىس از، كەدەيلىك تۇمانى قالاي بولسا دا سەيىلەر ەمەس.

  بەتبۇرىس بىلتىر جارىققا شىقتى. اۆتونوميالى رايوندىق وداق كوميتەتىنىڭ حوتان اۋدانى تاۋاككول قىستاعىنىڭ باقدوڭ قىستاعىندا تۇراتىن ”ۇعىسۋ، تيىمدىلىك جاساۋ، توعىستىرۋ“ قىزمەت اترەتى مەن قىستاق ”ەكى كوميتەتى“نىڭ القاسى تەكسەرۋ - زەرتتەۋ جۇرگىزۋ جانە وتباسىلارىن ارالاۋ ارقىلى بۇرىش كاسىبىن دامىتۋدى ۇيعاردى.

  اۆتونوميالى رايوندىق وداق كوميتەتىنىڭ حوتان اۋدانى تاۋاككول قىستاعىنىڭ باقدوڭ قىستاعىندا تۇراتىن ”ۇعىسۋ، تيىمدىلىك جاساۋ، توعىستىرۋ“ قىزمەت اترەتىنىڭ باستىعى، ءبىرىنشى شۋجي شۇي يوۋلۇڭ تىلشىگە مىنانى ايتتى: ”قىستاقتا كۇندىز بەن ءتۇننىڭ تەمپەراتۋرا پارقى جوعارى، قىراۋسىز مەزگىلى ۇزاق، جارىق، جىلۋ بايلىعى مول، ونىڭ ۇستىنە اۋماقتى قۇمدى توپىراق پيگىمەنتتى بۇرىش ەگۋگە ەرەكشە باپ كەلەدى. ايتقاندى ىستەۋ كەرەك، ءبىز دەرەۋ شينجياڭ لۇڭپيڭ جوعارى تەحنيكالى حۇڭ - ان ەگىمشىلىك شەكتى جاۋاپكەرشىلىك سەرىكتەستىگىمەن بايلانىس ورناتتىق، سەرىكتەستىك بۇرىش مايساسىمەن قامدادى جانە تەحنيكالىق قولداۋ كورسەتتى“.

  قازىر باقدوڭ قىستاعىندا 60 جىلىجاي سالىندى. جىلىجايدىڭ سىرتىندا ىزعارلى جەل سوعىپ تۇرعانىمەن، ءىشى جىپ - جىلى، بۇرىش مايسالارى توپىراقتان قىلتيا شىعىپ كوكتەدى، كوكتەۋى ايتارلىقتاي بولدى. وسى جىلىجايلاردىڭ يەلەرىنىڭ بارلىعى كەدەي وتباسىلارى. يمىنتوحتى: ”بۇل جىلىجايلار قازىر ءبىزدىڭ وتباسىمىزدىڭ’ التىن ساندىعى‘. تەحنيكتەردىڭ جەتەكشىلىگىندە بۇرىشتى عىلمي ەگۋ تەحنيكاسىن ۇيرەنىپ الدىم. بيىل 4 - ايدان قازىرگە دەيىن 2 توپتا بۇرىش مايساسىن ساتىپ، جالپى 20 مىڭ يۋان كىرىس تاپتىم. قازىر وتباسىمىز كەدەيلىكتەن ارىلىپ بولدى“، - دەدى ءماز - ءمايرام بولىپ.

  قازىر باقدوڭ قىستاعىندا پيگىمەنتتى بۇرىش ەگىلگەن جەر اۋدانى 1700 مۋعا جەتىپ، ”باستاماشى كاسىپورىندار + سەلبەستىك كووپەراتيۆى + شارۋا وتباسى“ سىندى ەگىمشىلىك ۇلگىسىن قالىپتاستىردى، ەگىلگەن بۇرىشتى شينجياڭ لۇڭپيڭ جوعارى تەحنيكالى حۇڭ - ان ەگىمشىلىك شەكتى جاۋاپكەرشىلىك سەرىكتەستىگى ءبىر تۇتاس ساتىپ الادى. سەلبەستىك كووپەراتيۆىنە قوسىلعان 210 شارۋا وتباسى پيگىمەنتتى بۇرىش ەگۋدىڭ پايداسىن كوردى، مۋ باسىندىق ورتاشا كىرىسى 3000 يۋانعا جەتتى.

  پيگىمەنتتى بۇرىش ەگىپ نەبارى ءبىر جىلدان استام ۋاقىتتا وسىنداي ناتيجەگە جەتۋ، راسىندا، وڭاي ەمەس، الايدا شۇي يوۋلۇڭنىڭ كوڭىلىندە نىسانادان الدەقايدا الىس جاتىر. ”بۇكىل قىستاقتا ارحيۆ تۇرعىزىلىپ، كارتچكالاندىرىلعان 169 كەدەي وتباسى، 845 كەدەي بار، جۇرتتىڭ بارلىعىن كەدەيلىكتەن ارىلتۋ ءۇشىن بۇرىش كاسىبىنىڭ كولەمىن ونان ارى كەڭەيتۋ كەرەك“، - دەيدى شۇي يوۋلۇڭ.

  شۇي يوۋلۇڭنىڭ كەڭسەسىنە كىرگەندە، قابىرعادا ىلىنگەن ”تاۋاككول اۋىلىنىڭ بۇرىش كاسىبى باقشاسىنىڭ بولاشاق جوبا كارتاسى“ ەرەكشە كوز تارتادى، قۇرىلىپ بولعان، قۇرىلۋ ۇستىندەگى، قۇرىلماقشى بولعان 3 بولىك اۋماق ءار ءتۇرلى بوياۋمەن كورسەتىلگەن.

  شۇي يوۋلۇڭ چەرتوجدى كورسەتىپ بىلاي دەدى: ”قازىر مايسا ءوسىرۋ بازاسىنىڭ ءبىرىنشى مەرزىمىندەگى 60 جىلىجاي مەن وڭدەۋ سەحى سالىنىپ بولدى، سەحتاعى ماشينا - جابدىقتارعا دا سىناق جاسالدى، دەر كەزىندە وندىرىسكە تۇسىرۋگە بولادى. قازىر مايسا ءوسىرۋ بازاسىنىڭ 2 - مەرزىمىندەگى 90 جىلىجاي قاۋىرت سالىنۋدا، كەپتىرۋ سەحى مەن قۇرعاق بۇرىش جاسالمالارى سەحىنىڭ قۇرىلىسى دا كۇن تارتىپكە قويىلدى، سەح جىلىنا 8 اي جۇمىس ىستەيدى، 40تان استام قىستاق تۇرعىنى تۇراقتى جۇمىسقا ورنالاسا الادى. بۇرىش جالپى كاسىپ تىزبەگى قالىپتاسقان سوڭ، ءبىز وسى جەردى حوتان اۋدانىنىڭ بۇرىش ەگىمشىلىگىنەن ۇلگى كورسەتۋ بازاسى ەتىپ قۇرىپ شىعامىز“.

  قىپ - قىزىل بۇرىشتار ۇمىتكە تولى الاۋلار سياقتى باقدوڭ قىستاعىنان بۇكىل اۋىلعا جەتكىزىلدى. قازىر تاۋاككول اۋىلىندا بۇرىش ەگىلگەن جەر اۋدانى 8500 مۋعا جەتتى، كەلەر جىلى بۇكىل اۋىلدا بۇرىش ەگىلگەن جەر اۋدانى 10 مىڭ مۋدان اسادى ءارى توڭىرەكتەگى اۋىلداردى شارپىپ، شارۋالاردىڭ كىرىستى ۇزدىكسىز، ورنىقتى ارتتىرۋداعى جەتەكشى كاسىپكە اينالادى.

  بۇرىش كاسىبى حوتان اۋدانىنىڭ ەرەكشە كاسىپتەرىنىڭ بىرەۋى عانا. 10 مىڭ مۋلىق جەم - ءشوپ ماتەريالى، 5000 مۋلىق كوكونىس، 30 ميلليون دوربا ساڭىراۋقۇلاق باكتەريا قالتاسى، 2016 قۇرىلعىلى اۋىل شارۋاشىلىعى جىلىجايى... كوز الدا كەدەي بۇقارا ەرەكشە كاسىپ ”ارناۋلى پويەزى“مەن كوركەم باقىتتى بولاشاققا قاراي زۋلاۋدا.

■ ءتورت دارەجەلى قۇرىلىم ورناتىپ، مال، ءۇي قۇستارى باعىمشىلىعىن دامىتتى

  10 - ايدىڭ 23 - كۇنى تاڭەرتەڭ حوتان اۋدانى بۇزاق اۋىلى تۇقۇلا قىستاعىنىڭ تۇرعىنى تۇرسۇنباقى سادىر تاڭەرتەڭ ەرتە ورنىنان تۇرىپ، قوياندارىنا جەم بەرىپ سۋاردى.

  تۇرسۇنباقى 70 - جىلداردىڭ تۋماسى، شاشىن قىراۋ شالعان، كوز قيىعى مەن ماڭدايىن اجىمدەر تورلاپتى. ”كۇنىڭ جوقشىلىقپەن وتسە، تەز قارتاياسىڭ“، - دەدى ول.

  الايدا بيىل 7 - ايدان باستاپ قويان باققاننان بەرى، تۇرسۇنباقى كەدەيلىكتەن ارىلاتىن كۇننىڭ دە تاياعانىن سەزىندى. ”تاياۋدا باققان 200دەن استام قويانىمدى ساتىپ، 3000 يۋانعا تاياۋ كىرىس تاپتىم“. قاپاستا سەكىرىپ جۇرگەن قوياندارعا قاراپ ونىڭ جۇزىنە كۇلكى ءۇيىرىلدى.

  بۇزاق اۋىلىندا تۇرسۇنباقى سياقتى قويان باعۋشىلاردان تاعى 2000 وتباسى بار.

  قۇرعاقشىلىق جايلاعان، جاڭبىر از، دەرت - دەربەز جانە زياندى جاندىكتەر لاڭى از، سويىس قويانى جاز، كۇز ماۋسىمىندا دا ءوسىپ كوبەيە الادى، ت. ب سەبەپتى جەرگىلىكتى جۇرتشىلىقتىڭ قويان باعۋ ءداستۇرى ۇزاقتان جالعاسقان، الايدا بۇرىن كوبىنەسە شاعىنداۋ بولىپ، كولەم قالىپتاستىرماعان. بيىل 3 - ايدا جەرگىلىكتى ۇكىمەت شينجياڭ زاۋتۋ ەگىن، مال شارۋاشىلىعىن دامىتۋ شەكتى سەرىكتەستىگىمەن سەلبەسىپ، ءناسىلدى قويان باعىمشىلىعىنان ۇلگى كورسەتۋ بازاسىن سالدى. قازىر ءبىرىنشى مەرزىمدىك 10 مىڭ شارشى مەتردەن اساتىن زاۆود ءۇيى، 35 مىڭنان استام قاپاس پايدالانۋعا بەرىلدى.

  ”قويان باعۋعا باستابىندا اۋىلداستار تۇگەلدەي بايقاپ كورۋ پوزيتسياسىن ۇستاندى“. شينجياڭ زاۋتۋ ەگىن، مال شارۋاشىلىعىن دامىتۋ شەكتى سەرىكتەستىگىنىڭ باس ديرەكتورى ۋاڭ يۋە بىلاي دەيدى: ”قويان باعۋ باستاماشى“ سىنىڭ ۇلگى كورسەتۋىمەن قىستاق تۇرعىندارى قويان باعۋدىڭ شىنىمەن دە كىرىستى ارتتىراتىنىن انىق كوردى“.

  حوتان ايماعى جوسپارلاعان ”سەرىكتەستىك + سەلبەستىك كووپەراتيۆى + بازا + شارۋا وتباسى“ ءتورت دارەجەلى قۇرىلىمدىق ۇلگىسى ارقاۋ ەتىلىپ، سويىس قويانىن باعۋ بەينە ءبىر تور سياقتى بۇزاق اۋىلىندا جىلدام جايىلدى. قازىر وسى اۋىلداعى ءار وتباسىندا ورتا ەسەپپەن 100 ءناسىلدى قويان بار. بۇقارانىڭ قولىندا قويان بولعاندىقتان، كەدەيلىكتەن ارىلۋدان الاڭدامايدى.

  ”قازىر بۇزاق اۋىلى ءناسىلدى قويان باعىمشىلىعىنان ۇلگى كورسەتۋ بازاسىنىڭ 2 - مەرزىمدىك نىسانى سالىنۋ ۇستىندە، بازا سالىنىپ بولىپ قولدانىسقا بەرىلگەننەن كەيىن، 200 ادامدى جاقىن ماڭنان جۇمىستانۋعا جەتەكتەيدى“، - دەيدى بۇزاق اۋىلىنىڭ ورىنباسار اۋىل باستىعى لۇي جىنپيڭ.

  بۇزاق اۋىلىنىڭ قويان شارۋاشىلىعى قارىشتاي دامىعانى سياقتى، لاڭرۋ اۋىلىنىڭ بۇلدىرىعى دا جاي بۇقارانىڭ ۇيىنە ۇشىپ كىرىپ، جەرگىلىكتى جۇرتشىلىقتىڭ كەدەيلىكتەن ارىلۋ جولىنداعى ”قۇت قۇسى“نا اينالدى.”گۋ گۋ گۋ، گۋ گۋ گۋ ...“ 10 - ايدىڭ 22 - كۇنى تۇستەن بۇرىن لاڭرۋ اۋىلىنىڭ بۇلدىرىق باعىمشىلىعى بازاسىنان بۇلدىرىقتىڭ داۋىسى دامىلسىز ەستىلىپ جاتتى. نۇر جامال ءدال وسى بۇلدىرىقتىڭ ”حور“ اۋەنىندە ءبىر كۇندىك جۇمىسىن باستادى.

  تازالىق ىستەيدى، جەم - سۋ بەرەدى، بازادا جارتى جىلدان استام ۋاقىت ىستەپ، نۇردىڭ بۇلدىرىق باعۋ ورەسى بارعان سايىن جوعارىلادى، ال ايىنا 2000 يۋاندىق كىرىسى ونىڭ ۇيىندەگىلەردىڭ تۇرمىس دەڭگەيىن ەداۋىر جوعارىلاتتى.

  نۇر لاڭرۋ اۋىلىنداعى كەدەي تۇرعىن، بۇلدىرىق باعىمشىلىعى بازاسى سالىنعاننان كەيىن، ول بازاعا بارىپ جۇمىس ىستەۋدى ءوتىنىش ەتتى. ”3 كورشىممەن بىرگە بازادا جۇمىس ىستەيمىن، اقشا تابۋمەن بىرگە، ۇيگە دە قارايلاسا الامىز، تاعى ارناۋلى تەحنيكتەر بىزگە باعىمشىلىق ءادىسىن ۇيرەتەدى، قازىر ءبىز دە تەحنيك بولدىق“. ول سەنىمدى تۇردە بىلاي دەدى: ”وسى ارادا جۇمىس ىستەۋمەن بىرگە، ازىن - اۋلاق بۇلدىرىقتى ۇيگە اپارىپ باعۋدى ءوتىنىش ەتتىم، وسىلايشا ەكى كىرىسم بار بولدى، كەدەيلىكتەن ارىلۋ الىس ەمەس“.

  لاڭرۋ اۋىلىنىڭ بۇلدىرىق باعىمشىلىق بازاسىنا شاندۇڭ سانشيان اۋدانى داياڭ باعالى قۇستار سەرىكتەستىگى باس بولىپ ءتۇيىندى تۇردە جەتەكشىلىك ەتەدى، بازادا وندىرىلگەن بۇلدىرىق بالاپانى كەدەي وتباسىلارىنىڭ باعۋىنا بەرىلەدى، 3 اي بورداقىلاۋ ارقىلى جەرگىلىكتى سەلبەستىك كووپەراتيۆى سەرىكتەستىكتىڭ بورداقىلانعان بۇلدىرىقتى ءبىر تۇتاس ساتىپ الۋىنا، ساتۋىنا كومەكتەسەدى، ءاربىر بۇلدىرىق كەدەي وتباسىلارىنا 4 يۋان تازا كىرىس اكەلەدى. 9 - ايدان باستاپ بۇلدىرىق باعىمشىلىعى بازاسىندا ءار كۇنى ءناسىلدى بۇلدىرىقتان 1500ى جۇمىرتقادان شىعادى، قازىر 80 وتباسى 16 مىڭ بۇلدىرىق باعۋداي كولەمگە جەتتى. مەجەمەن بيىل جىل سوڭىندا ءناسىلدى بۇلدىرىق 200 مىڭعا جەتكىزىلىپ، ءبىر جىل ىشىندە مەجەمەن 148 مىڭ تاۋارلىق بۇلدىرىق بازارعا شىعارىلادى.

  ”سەرىكتەستىك + سەلبەستىك كووپەراتيۆى + بازا + شارۋا وتباسى“ ءتورت دارەجەلى قۇرىلىمدىق ۇلگىسىن تياناقتاندىرۋ ارقىلى ”قويان، كەپتەر، قوي، قاز، بۇلدىرىق“ بەس ۇلكەن مال، قۇس شارۋاشىلىعى اتقارىلىپ، بيىل جىل سوڭىنا جەتكەندە حوتان اۋدانى 150 مىڭنان استام سويىس قوي، 70 مىڭ 100 جۇپ ءناسىلدى كەپتەر، 200 مىڭ قويان، 100 مىڭ قاز، 140 مىڭ بۇلدىرىق بار باعىمشىلىق كولەمىن قالىپتاستىرىپ، ارحيۆ تۇرعىزىلىپ، كارتچكالاندىرىلعان 11 مىڭ 952 كەدەي وتباسىن كىرىستەرىن ارتتىرۋعا جەتەكتەيدى.

■ كاسىپورىندار شوعىرلانىپ، ”اياق كيىم، كيىم -كەشەك“ تىڭنان قوسىلدى

  ءبىر جىلدىڭ الدىنا قايىرىلا قاراساق، كىبىر ابدۇعاني تۇرمىسىنىڭ وسىنشاما تەز وزگەرەتىنىن مۇلدە ويلاماعان ەدى.

  كىبىر حوتان اۋدانى يەڭاۋات اۋىلى يەڭاۋات قىستاعىنىڭ كەدەي تۇرعىنى، بىلتىر جىل سوڭىندا قونىس جاڭالاپ كوشىرۋ نىسانىنىڭ پايداسىن كورگەن كىبىردىڭ وتباسى حوتان اۋدانىنىڭ شاتيان الەۋمەتتىك اۋماعىنداعى بارلىق دۇنيەسى دايىن ۇيگە كوشىپ كىردى. 80 شارشى مەترلىك جاڭا ءۇيىنىڭ 3 بولمەسى، 2 زالى بار، تۇستىگىنەن تەرىستىگىنە قاراي اۋا الماسىپ تۇرادى. ”ءتۇس كورگەندەي بولدىق“. جاڭادان كوشىپ كىرگەن كەزىندەگى سەزىمى كىبىردىڭ ءالى ەسىندە.

  ”كەدەيلىك كۇركەسى“نەن شىققان سوڭ، ”كەدەيلىك تامىرىن“ قالاي قوپارىپ تاستاۋعا بولادى؟ شاتيان الەۋمەتتىك اۋماعىنا تاياۋ جەرگە حوتان اياق كيىم كاسىپ باقشاسىنىڭ سالىنۋى شەشۋدىڭ جولىن ازىرلەدى.

  3 ايلىق باۋلۋ ارقىلى كىبىر شاتيان الەۋمەتتىك اۋماعى جانە توڭىرەكتەگى اۋىل - قالاشىقتاردىڭ 1710 كەدەي تۇرعىنىمەن بىرگە شارۋادان كاسىپ جۇمىسشىسىنا دەيىنگى بۇرىلىستى ورىندادى. بۇل كۇندەرى كاسىپ باقشاسى ىشىندەگى ءوندىرىس سەحىندا ماشينالاردىڭ گۇرىلدەگەن داۋىسى مەن بالعالاردىڭ شاقايدىڭ تابانىن تارسىلداتقان داۋىسى ارالاس ەستىلىپ تۇرادى. ايەلدەر شاقايى، ەرلەر شاقايى، بالالار شاقايى، ماقتالى شاقاي... ءتۇرى مول شاقايلار ۇزدىكسىز ءوندىرىلىپ، قوراپتالعاننان كەيىن، ورتا ازيا ەلدەرى مەن رەسەيگە ەكسپورت ەتىلەدى.

  بىلتىر عانا كەدەيلىكتىڭ قۇيىندا جانتالاسقان كىبىر قازىر كاسىپ باقشاسىنداعى حوتان اۋدانى شينمياۋ اياق كيىم شارۋاشىلىعى ساۋدا شەكتى سەرىكتەستىگىنىڭ تابان پىشىندەۋ گرۋپپاسىنىڭ گرۋپپا باستىعى، 80نەن استام گرۋپپا مۇشەسىن باسقارادى، ايلىق كىرىسى 3000 يۋان.

  قازىر حوتان اۋدانى اياق كيىم كاسىبى باقشاسىنا ءتۇرلى اياق كيىم جاساۋ جانە سايكەستى كاسىپورىنداردان 27سى ىرگە تەۋىپ، 167 ءوندىرىس جەلىسى سالىنىپ ءبىتىپ، ءونىمدى زەرتتەپ - اشۋ، ءوندىرۋ، ساتۋ جانە كورمەلەۋ، ساقتاۋ جانە زات اينالىمى ءبىر تۇلعالاندىرىلعان امبەباپتىق كاسىپ باقشا اۋماعىنا اينالدى.

  ”اۋداندا باستاماشى كاسىپورىن بولعان، اۋىلدا كولەمدى كاسىپورىن (اۋماقتىق زاۆود) بولعان، قىستاقتا سەرىك زاۆود بولعان دامۋ ۇلگىسى بويىنشا، حوتان اۋدانى اياق كيىم كاسىپ باقشاسى جاقىن جەردەن توڭىرەكتەگى اۋىل - قالاشىقتارداعى 10 مىڭنان استام بۇقارانىڭ جۇمىستانۋىن شەشتى“، - دەيدى شاتيان باسقارۋ كوميتەتى پارتيا باس ياچەيكاسىنىڭ شۋجيى ليۋ شياۋلۇڭ.

  اناعۇرلىم كوپ ەڭبەككۇش شوعىرلانعان كاسىپورىندار حوتان اۋدانىنىڭ كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋ شايقاسىندا ايرىقشا ماڭىزدى رول اتقارۋدا.

  بۇزاق اۋىلىندا شينجياڭ وۋشىلي كيىم - كەشەك شەكتى سەرىكتەستىگىندە ”تىگىنشى اپەكەلى - ءسىڭلى“− التۇنگۇل تۇرسۇنمامەت پەن كامالحان تۇرسۇنمامەت بار. وسى اراعا كەلگەن سوڭ ولاردىڭ ىسكەر قوس قولدارى قاجەتكە جارادى.

  ”بۇرىن قويعا جەم بەرۋ جانە ءۇي شارۋاسىن ىستەۋمەن عانا بولاتىنبىز، قاشاندا ءۇستى - باسىمىز شاڭ باسىپ جۇرەتىن“. التۇنگۇل بىلاي دەيدى: ”قازىر قىزمەت ورتامىز جاقسى، بوراندا قالىپ، جاڭبىرعا مالشىنبايمىز، كىرىسىمىز بۇرىنعىدان نەشە ەسەلەندى“.

  اپەكەلى - سىڭلىمەن بىرگە سەحقا كەلگەندەردەن تاعى جەرگىلىكتى ورىنداعى 300دەن استام كەدەي ايەل بار.

  27 اياق كيىم كاسىپورنى 10 مىڭ 800 ادامدى جۇمىستانۋعا جەتەكتەدى، 6 كيىم - كەشەك كاسىپورنى 1300 ادامدى جۇمىستانۋعا جەتەكتەدى، 5 ەلەكترون كاسىپورنى 1600 ادامدى ورنىقتى جۇمىستاندىردى... قازىر اياق كيىم كاسىبى، كيىم - كەشەك، ەلەكترون ونىمدەرىن قۇراستىرۋ، ازىق - تۇلىك مانەرلەۋ، تەمىرشىلىك سياقتى ەڭبەك شوعىرلانعان كاسىپورىندار حوتان اۋدانىنىڭ كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋىنا قۋاتتى قوزعاۋشى كۇش ۇستەدى، ەرەكشە ەگىمشىلىك، مال - قۇس كاسىبى، ونەركاسىپ سىندى ءۇش تىرەك حوتان اۋدانىنىڭ كاسىپ سالاسى ارقىلى كەدەيلەردى سۇيەمەلدەۋىنىڭ اشىق اسپانىن ارلەي ءتۇستى.

جاۋاپتى رەداكتور : سايراش تۇرارجان

ەسكەرتۋ:

تورابىمىزداعى مازمۇنداردىڭ مەنشىك ۇقىعى شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايوندىق حالىق ۇكىمەتى اقپارات كەڭسەسىنە ءتان، جاريالانعان مازمۇنداردى سىلتەمەسىز كوشىرۋگە بولمايدى. كوشىرىپ پايدالانۋعا تۋرا كەلگەندە، «تيانشان تورى » الىنعانى انىق ەسكەرتىلۋى ءتيىس، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگى قۋزاستىرىلادى.