تيانشان تورى   ›   جاڭالىقتار   ›   شينجياڭ حابارلارى

قىراعى بولىپ، امەريكا جاقتىڭ زورەكەرلىگىن جىعا تانيىق

اۆتونوميالى رايوندىق پارتكوم وقۋ - اعارتۋ قىزمەت كوميتەتى يدەيالىق ساياسي قىزمەت باسقارماسىنىڭ ورىنباسار باستىعى

قۇربانجان نايىم

  جەرگىلىكتى ۋاقىت 12 - ايدىڭ 3 - كۇنى امەريكا پارلامەنتى قاۋىم پالاتاسى ايتىلمىس شينجياڭعا ساياتىن ”زاڭ جوبا“ ماقۇلداپ، جۇڭگونىڭ شينجياڭىنىڭ ادامدىق ۇقىق جاعدايىنا سۇرقيالىقپەن سوقتىعىپ، شينجياڭنىڭ ورىستەتكەن لاڭكەستىككە قارسى تۇرۋ، ۇشقارىلىقتى الاستاۋ كۇرەسىن بۇرمالاپ، كۇيە جاعىپ، جۇڭگو ۇكىمەتىنىڭ شينجياڭدى جونگە سالۋ ساياساتىن جازىقسىز جازعىردى، بۇل جۇڭگونىڭ ىشكى ساياساتىنا دورەكىلىكپەن كيلىككەندىك، كوپە - كورنەۋ زورەكەرلىك. ۇيعۇر پارتيالى كادر رەتىندە، مەن مۇنى قاتاڭ ايىپتايمىن جانە وعان باتىل قارسى تۇرامىن!

  امەريكا جاقتىڭ ”زاڭ جوبا“نى دايىنداۋعا جانىن سالا كىرىسۋى جۇڭگونىڭ ىشكى ساياساتىنا كوپە - كورنەۋ اشىقتان - اشىق كيلىككەندىك، جۇڭگونىڭ دامۋىن توسۋعا ۇرىنعاندىق سانالادى. امەريكا جاقتىڭ وسى ارەكەتى ونىڭ قاساقانا وسەك شىعارعان، ارسىز، قيسىنسىز زورەكەرلىگىن تولىق اشكەرەلەدى، جۇڭگونى بىلىقتىرۋعا ۇرىنعان سۇرقيا نيەتى ايپاراداي اشىلدى. امەريكا جاقتىڭ ايتىلمىس ”ادامدىق ۇقىق“تى جەلەۋ ەتىپ، ەلىمىزدىڭ شينجياڭدى جونگە سالۋ ساياساتىنا قۇتىرىنا جالا جاۋىپ، سوقتىعۋى ونىڭ وزگە ەلدىڭ ادامدىق ۇقىعىنا شىن مانىندە كوڭىل بولگەندىگى ەمەس، ءىس جۇزىندە ”ءۇش ءتۇرلى كۇش“كە مەدەت بەرىپ، بولىسقاندىعى.

  12 - ايدىڭ 5 - كۇنى جانە 12 - ايدىڭ 7 - كۇنى جۇڭگو حالىقارالىق تەلەۆيزياسى ىلگەرىندى - كەيىندى شينجياڭنىڭ لاڭكەستىككە قارسى تۇرۋ تاقىرىبىنداعى «جۇڭگونىڭ شينجياڭى، لاڭكەستىككە قارسى تۇرۋدىڭ الدىڭعى شەبى» جانە «پەردە ارتىنداعى قاسكوي − ”شىعىس تۇركستان ءىسلام قوزعالىسى“ جانە شينجياڭنىڭ لاڭكەستىككە قارسى تۇرۋى» سىندى اعىلشىن تىلىندەگى ەكى حۇجاتتى فيلمدى تاراتتى، حۇجاتتى فيلم وزگەشە تاسىلمەن زورلىقتى كۇش، لاڭكەستىكتىڭ جانە ءدىني ۇشقارىلىقتىڭ شينجياڭعا جەتكىزگەن زالالىن سىرتقا تولىق، جان - جاقتى كورسەتىپ، ەل ءىشى - سىرتىنداعى كورەرمەندەردىڭ نازارىن اۋداردى. دەسەدە، ”شينجياڭ ماسەلەسىن“ ەجەلدەن قاداعالاپ كەلگەن باتىستىڭ نەگىزگى اقپارات قۇرالدارىنىڭ مۇنى حابارلاماۋى، توپتىق ءۇنسىز قالۋى شەتەلدەگى توراپكەرلەردىڭ قىزۋ تالقىلاۋىمەن كۇشتى پارىق قالىپتاستىردى. بۇل شينجياڭدى حابارلاۋدا باتىستاعى ءىشىنارا اقپارات قۇرالدارىنىڭ شىندىقتى ءىس جۇزىنەن ىزدەۋ پوزيتسياسىن ۇستانباي، قايتا تالعاعىشتىقپەن حابارلاپ وتىرعانىن تۇسىندىرمەيمە. الايدا، باتىس اقپارات قۇرالدارى حابارلاسا دا، حابارلاماسا دا شينجياڭ جونىندەگى ناقتى ءىس جانە شىندىق بۇلتارتپاس دالەلدەرمەن سول ارادا تۇر. جالعان ءسوز تۇبىندە شىندىقتى بۇركەي المايدى، بەينە قارا بۇلتتىڭ كۇندى توسا المايتىنى سياقتى.

  قازىر، شينجياڭ تاريحي دامۋدىڭ ەڭ جاقسى كەزەڭىندە تۇر، قوعامى جاراسىمدى، ورنىقتى، ەكونوميكاسى ءۇرتىس دامىعان، حالقى تىنىش ءومىر، شات - شادىمان تىرشىلىك كەشۋدە. بيىل الدىڭعى 10 ايدا، شينجياڭنىڭ قابىلداعان ساياحاتشى سانى 200 ميلليون ادام - رەتتەن اسىپ، ساياحات كىرىسى 300 ميلليارد يۋاننان اسىپ، سايكەس مەزگىلدەگىدەن %40تىڭ ۇستىندە ارتىپ، ورنىقتىلىقتىڭ جارىققا شىعارعان پايداسى حالىقتىڭ باياندى باقىتىن سومدادى. پارتيانىڭ 18 - قۇرىلتايىنان بەرى، پارتيا ورتالىق كوميتەتى شينجياڭ قىزمەتىنە وسكەلەڭ ءمان بەرىپ، مەملەكەتتىڭ ءارقايسى مينيسترلىكتەرى مەن كوميتەتتەرىنىڭ جانە شينجياڭعا كومەكتەسكەن ولكە، قالالاردىڭ شينجياڭعا قولداۋ كورسەتۋ جانە كومەكتەسۋ سەرپىنى ۇزدىكسىز ارتىپ، شينجياڭنىڭ وقۋ - اعارتۋ ىستەرىنىڭ دامۋىنا ەرەكشە قولداۋ كورسەتتى جانە قامقورلىق جاسادى. ايتالىق، وڭتۇستىك شينجياڭدا 3 جىلدىق مەكتەپكە دەيىنگى تاربيەمەن جانە ورتا مەكتەپتى قامتىعان 12 جىلدىق نەگىزدىك وقۋ - اعارتۋمەن جاپپاي قامتۋدى ىسكە اسىردى. قازىر، وڭتۇستىك شينجياڭنىڭ باستاۋىش مەكتەپتەرىنە وقۋ جاسىنداعى بالالاردىڭ وقۋعا ءتۇسۋ سالىستىرماسى %99.91كە جەتتى؛ جوعارى مەكتەپ ەمتيحانى بويىنشا وقۋشى قابىلداۋ جاعىندا ءار جىلى ىشكى جەرلەرگە وقۋشى قابىلداۋ جوسپارىن قالىپتى ارتتىرۋدان تىس، ورتالىق شينجياڭ ءۇشىن ارناۋلى وڭتۇستىك شينجياڭنىڭ 4 ايماق - وبلىسىنا قاراتا ارناۋلى وقۋشى قابىلداۋ جوسپارىن بەلگىلەپ، شينجياڭداعى بالالاردىڭ ىشكى جەردەگى جوعارى مەكتەپتەردەن ءتىپتى جاقسى تاربيە الۋ سياقتى ورايلارعا يە بولۋىنا شارت - جاعداي جاراتتى، مۇنداي ساياساتتىق تيىمدىلىكتەر ەل ىشىندە عانا ەمەس، دۇنيە ءجۇزى كولەمىندە دە كەمدە - كەم.

  تاريحتىڭ تەگەرشىگى العا زىمىراۋدان تانبايدى، العا باسۋ جولى قات - قابات قيىنشىلىقتار مەن حاۋىپ - قاتەرلەرگە تولى. الايدا، ءارقانداي قيىنشىلىق شينجياڭداعى ءار ۇلت حالقىنىڭ مەكەندى قىزۋ ءسۇيۋ، مەكەندى كوركەيتۋ ىستىق ىقىلاسىنا بوگەت بولا المايدى، ءارقانداي كىنالاۋ شينجياڭداعى ءار ۇلت حالقىنىڭ وتانعا العىس ايتۋ، وتانمەن نيەتتەس بولۋ بەكىمىنە كەدەرگى بولا المايدى، ءارقانداي كيلىگۋ، ارانداتۋ شينجياڭداعى ءار ۇلت حالقىنىڭ تاماشا، باقىتتى تۇرمىسقا تالپىنعان قادامىن بوگەي المايدى. جۇڭگو تاريحىنىڭ دامۋ بارىسىندا جۇڭحۋا ۇلتى قيىندىقتار مەن سايىستارعا كەزىككەن سايىن ۇلتتىڭ ۇيىسۋ كۇشى ارتا تۇسكەن. باتىستىڭ سۇرقيا نيەتى مەن زۇلىم قاسكويلىگى الدىندا ءبىز قالىڭ وقىتۋشى - وقۋشىلاردى سەنىمدى، بەكىمدى بەكەمدەۋگە تاربيەلەپ، جەتەكتەپ، اناعۇرلىم ىنتىماقتاستىرىپ، ءوز ءىسىن ونان ارى قۇلشىنا جاقسى ىستەپ، تاباندىلىقتى ساقتاپ، قانشاما قيىنشىلىقتارعا جولىقسا دا سەنىمنەن اينىماۋعا، شينجياڭدى اناعۇرلىم كوركەم دە ىرىستى ەتىپ قۇرىپ، حالىقتىڭ ءتىپتى دە باقىتتى، تىنىش تۇرمىس كەشىرۋىنە مۇمكىندىك جاساۋىمىز كەرەك.

جاۋاپتى رەداكتور : سايراش تۇرارجان

ەسكەرتۋ:

تورابىمىزداعى مازمۇنداردىڭ مەنشىك ۇقىعى شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايوندىق حالىق ۇكىمەتى اقپارات كەڭسەسىنە ءتان، جاريالانعان مازمۇنداردى سىلتەمەسىز كوشىرۋگە بولمايدى. كوشىرىپ پايدالانۋعا تۋرا كەلگەندە، «تيانشان تورى » الىنعانى انىق ەسكەرتىلۋى ءتيىس، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگى قۋزاستىرىلادى.