تيانشان تورى   ›   جاڭالىقتار   ›   شينجياڭ حابارلارى

شينجياڭنىڭ ورنىقتىلىق، دامۋ جەتىستىكتەرىنە جالا جابۋعا، كۇيە جاعۋعا جول بەرمەيمىز

شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايوندىق حالىق قۇرىلتايى تۇراقتى كوميتەتىنىڭ مەڭگەرۋشىسى شاۋكەت يمىن

  جۋىقتا امەريكانىڭ بۇرىنعى مەملەكەت ىستەرى حاتشىسى پومپەو شينجياڭنىڭ گۇلدەنگەن، دامىعان وبيەكتيۆ شىندىعىمەن ساناسپاي، قاتىستى حالىقارالىق شارتتارداعى انىقتامالارمەن، ەرەجەلەرمەن ساناسپاي، حالىقارالىق قوعامنىڭ شينجياڭعا بەرگەن بەلسەندى باعاسىمەن ساناسپاي، جالعان ينفورماتسيالاردى ويدان قۇراستىرىپ، شينجياڭعا ساياتىن ساندىراقتاردى مەيلىنشە تاراتتى. پومپەونىڭ سۇرقيالىقپەن جازعىرۋى حالىقارالىق زاڭعا جانە حالىقارالىق قارىم - قاتىناستىڭ نەگىزگى ولشەمىنە اۋىر قايشى كەلدى، جۇڭگونىڭ ىشكى ىسىنە اۋىر دارەجەدە كيلىكتى، شينجياڭداعى ءار ۇلت حالقىنىڭ كوڭىل كۇيىنە اۋىر دارەجەدە قاياۋ سالدى. بۇعان شينجياڭداعى ءار ۇلت حالقى استە قوسىلمايدى، قاتاڭ جازعىرادى، باتىل قارسى تۇرادى.

  پومپەو ”وتىرىككە، الدامكوستىككە، ۇرلىققا“ ابدەن دانىككەن، جان - جاقتىڭ بارىندە جەلىكتىرىپ لاڭ سالىپ، شاماسىنىڭ جەتىسىنشە زورەكەرلىكپەن جانتالاسا اينالىستى. پومپەو تاقتان تۇسەرىندە، شينجياڭعا تاعى دا قۇتىرىنا شابۋىلداپ كۇيە جاقتى، ونىڭ ەسەرسوقتىقپەن داتتاۋداعى، كيلىگۋدەگى، بۇلدىرۋدەگى ويى شينجياڭدى الدىن الا دايىندالعان تۇزاققا ءتۇسىرىپ، حالىقارالىق قوعامدىق پىكىردى شىرعالاپ، شينجياڭ ىستەرىن ءوزىنىڭ جۇڭگونىڭ ىشكى ىسىنە كيلىگەتىن قۇرال ساندىعىنا سالۋ. پومپەونىڭ قۇراستىرعان شينجياڭعا ساياتىن ساندىراقتارىن شىندىق تالاي رەت ءبىر - بىرلەپ ايپاراداي اشىپ تاستادى، ونىڭ بەت - بەدەلى الدەقاشان ويراندالعان، ونىڭ ءسوز - ارەكەتى دۇنيە جۇزىندەگىلەرگە ”ساندىراق ديپلوماتياسىن سوڭىنا دەيىن جۇرگىزۋدەگى“ ”زاۋالعا تاياعاندا ەسەرسوقتانا قۇتىرىنۋ“ ەكەندىگىن تاعى ءبىر رەت تانىتتى.

  شينجياڭنىڭ ورنىقتى، گۇلدەنگەن اسا تاماشا جاعدايىنا پومپەونىڭ جالا جاۋىپ، كۇيە جاعۋىنا جول بەرمەيمىز. سوڭعى جىلداردان بەرى شينجياڭ زاڭمەن جونگە سالۋ تۋىن بيىك ۇستاپ، حالىقتى بارىنەن جوعارى قويۋعا تاباندى بولىپ، ءار ۇلتتىڭ تەرەزەسى تەڭ بولۋعا تاباندى بولىپ، لاڭكەستىككە قارسى تۇرۋ، ۇشقارىلىقتى الاستاۋ قىزمەتىن زاڭ بويىنشا ىلگەرىلەتىپ، شينجياڭنىڭ قوعام ورنىقتىلىعىن زاڭ بويىنشا قورعادى. «شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايونىنىڭ <جۇڭحۋا حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ لاڭكەستىككە قارسى تۇرۋ زاڭىن> اتقارۋ ءادىسى»، «شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايونىنىڭ ۇشقارىلىقتى الاستاۋ ەرەجەسى»، «شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايونىنىڭ ءدىن ىستەرى ەرەجەسى»، «شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايونىنىڭ ۇلتتار ىنتىماعى، العاباسارلىعى قىزمەتى ەرەجەسى»، «شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايونىنىڭ ءتىل - جازۋ قىزمەتى ەرەجەسى»، «شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايونىنىڭ جان سانى جانە جوسپارلى تۋىت ەرەجەسى» سياقتى ءبىر قىدىرۋ جەرگىلىكتى زاڭ ەرەجەنى ارت - ارتىنان جاساپ جانە وزگەرىس ەنگىزىپ، ءتۇرلى قىزمەتتەردىڭ باستان - اياق زاڭمەن جونگە سالۋ ارناسىمەن جۇرگىزىلۋىنە شىنايى كەپىلدىك ەتتى. وتكەن ءبىر مەزگىلدە زورلىقتى كۇش لاڭكەستىك ارەكەتتەر كوپ تۋىلعان، ءجيى تۋىلعان قاتاڭ دا كۇردەلى جاعداي الدىندا شينجياڭ حالىقارالىق قوعامنىڭ لاڭكەستىككە قارسى تۇرۋ جانە ۇشقارىلىقتى الاستاۋ تاجىريبەلەرىنەن ۇلگى الىپ، قابىلداپ، زاڭمەن جونگە سالۋ وي جەلىسى جانە زاڭمەن جونگە سالۋ تاسىلىنەن پايدالانىپ ماسەلەلەردى ءبىر جاقتى ەتىپ، ءبىر جاعىنان، سوققى بەرۋدى يگەرىپ، ەندى ءبىر جاعىنان، الدىن الا ساقتانۋدى يگەرىپ، ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ ءومىر ءسۇرۋ ۇقىعى، دامۋ ۇقىعى سياقتى نەگىزگى ادامدىق ۇقىعىن ەڭ جوعارى شەكتە قامتاماسىز ەتتى. كەزەكتە شينجياڭدا ءۇرتىس 4 جىلدان استام ۋاقىت زورلىقتى كۇش لاڭكەستىك دەلولارى تۋىلمادى، بۇل ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ ۇزاق جىلدان بەرگى تىنىشتىق، ورنىقتىلىق جونىندەگى ارمان - تىلەگىنە ۇيلەستى. شينجياڭ ەڭبەكشىلەردىڭ ۇقىعىن زاڭ بويىنشا قورعاپ، «جۇڭحۋا حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ ەڭبەك زاڭى» سياقتى زاڭدار مەن زاڭ ەرەجەلەرگە قاتاڭ بويسۇنىپ، ءار ۇلت ەڭبەكشىلەرىنە مۇمكىندىكتىڭ بارىنشا جۇمىستانۋ ورايىن جاراتىپ بەرىپ، ءار ۇلت ەڭبەكشىلەرىنىڭ ءتۇرلى ۇقىعىن قامتاماسىز ەتتى. شينجياڭ جوسپارلى تۋىت ساياساتىن زاڭ بويىنشا اتقارىپ، شينجياڭنىڭ جالپى جان سانى ءۇرتىس ارتتى، مۇنىڭ ىشىندە از ۇلت جان سانىنىڭ، ۇيعۇر ۇلتى جان سانىنىڭ ارتۋ مولشەرى جاپپاي حانزۋ ۇلتى جان سانىنىڭ ارتۋ مولشەرىنەن جوعارى بولدى. شينجياڭ ۇلتتىق وڭىرلىك اۆتونوميا ءتۇزىمىن زاڭ بويىنشا اتقارىپ، ءار ۇلت حالقىنىڭ تەرەزەسى تەڭ تۇرعىدا مەملەكەت ىستەرىنە قاتىناسۋ، باسقارۋ ۇقىعىن قامتاماسىز ەتىپ، از ۇلتتاردىڭ سالت - ساناسىنا، عۇرىپ - ادەتىنە تولىق قۇرمەت ەتىپ، ۇلتتىق تاڭداۋلى، ءداستۇرلى مادەنيەتتى زاڭ بويىنشا قورعاپ، جالعاستىرىپ جانە اسقاقتاتىپ، ءار ۇلتتىڭ ءوز ۇلت ءتىل - جازۋىن قولدانۋ جانە ونى دامىتۋ ۇقىعىن زاڭ بويىنشا قامتاماسىزداندىرىپ، ءار ۇلت حالقى بەينە اناردىڭ دانىندەي تىعىز ۇيىستى. شينجياڭ ءدىني سەنىم ەركىندىگىن زاڭ بويىنشا قامتاماسىزداندىرىپ، دىنگە سەنەتىن بۇقارانىڭ قالىپتى ءدىني قيمىلدارى مەن ءدىني قاجەتىن تولىق قاناعاتتاندىرىپ، ءدىني قيمىل ورىندارى مەن ءدىني قيمىل شارت - جاعدايىن جاقسارتۋعا كومەكتەسىپ، دىنگە سەنەتىن بۇقارانىڭ ءدىني ءبىلىم الۋ جولىن ۇزدىكسىز كەڭەيتىپ، ءىسلام ءدىنى اقاۋسىز، ءتارتىپتى جالعاستى.

  شىندىق بۇلتارتپايدى، اقيقات جولى ادام جۇرەگىندە. پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ پارمەندى باسشىلىعىندا، شينجياڭنىڭ ەكونوميكالىق، قوعامدىق دامۋى جانە حالىق تۇرمىسىنىڭ جاقسارۋى بۇرىن بولماعان تابىستارعا قول جەتكىزدى، ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ تابىس سەزىمى، باقىت سەزىمى، حاۋىپسىزدىك سەزىمى ۇزدىكسىز كۇشەيدى. ەكونوميكانىڭ دامۋى ءۇرتىس تاماشا بەتالىسقا بەت الدى، نەگىزدىك قۇرىلعىلار ۇزدىكسىز جاقساردى، رەفورما جاساۋ، ەسىك اشۋ اناعۇرلىم تەرەڭدەدى، جىبەك جولى ەكونوميكالىق بەلدەۋى وزەكتى رايون قۇرىلىسى ىشكەرىلەي ىلگەرىلەدى. ءار ۇلت حالقىنىڭ تۇرمىسى كورنەكتى جاقسارىپ، كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋدا شەشۋشى سيپاتتى جەڭىسكە قول جەتتى. كەزەكتە شينجياڭدا قوعام ورنىقتى، حالىق تىنىش ءومىر، شات - شادىمان تىرشىلىك كەشىرگەن تاماشا جاعداي جارىققا شىعىپ، باياندى تىنىشتىقتىڭ نەگىزى بەرىك قالاندى. 2018 - جىلى 12 - ايدان بەرى بىرلەسكەن مەملەكەتتەر ۇيىمىنىڭ ءمانساپتىلارى، شەتەلدىڭ جۇڭگودا تۇراتىن ەلشىلەرى، ءىسلام سەلبەستىك ۇيىمى، قاتىستى ەلدەردىڭ جەنەۆادا تۇراقتى تۇراتىن ۋاكىلدەرى، اقپارات قۇرالدارىنىڭ تىلشىلەرى جانە ءدىني ۇيىمدار سياقتى 80 نەشە توپ - ۇجىمنان 1200 نەشە ادام شينجياڭعا كەلىپ ەكسكۋرسيادا، ساپاردا بولىپ، شينجياڭنىڭ تىنىش، ورنىقتى، بەرەكەلى، ءار ۇلت حالقىنىڭ ىنتىماقتى، جاراسىمدى جاعدايىن ءوز كوزدەرىمەن كوردى، باسىم كوپ ساندىلارى وبيەكتيۆ، ءادىل باعالارى مەن اقپارات حابارلارىن جاريالاپ، حالىقارادا كوپتەگەن مەملەكەتتەر مەن اڭعارلى ازاماتتاردىڭ تولىق تۇراقتاندىرۋىنا جانە القاۋىنا يە بولدى.

  ءارقانداي وسەك - اياڭ شينجياڭنىڭ ادامدىق ۇقىق ىستەرىنىڭ دامىعان، العا باسقان شىندىعىن جوققا شىعارا المايدى، ءارقانداي قارالاۋ شينجياڭداعى ءار ۇلت حالقىنىڭ ىنتىماقتاسا ەكپىندەي ىلگەرىلەگەن اياق الىسىنا بوگەت بولا المايدى، ءارقانداي جالا جابۋ شينجياڭنىڭ دامىعان، گۇلدەنگەن بارىسىنا كەدەرگى بولا المايدى. پومپەو تاراتقان، سۇرقيالىقپەن شينجياڭعا سوقتىققان ساندىراق دۇنيە ءجۇزىن الداي المايدى، جۇڭگوعا كۇيە جاعا المايدى، تاريحتىڭ قوقىر - قوقسىق ۇيىندىسىندە قالارى داۋسىز!

جاۋاپتى رەداكتور : نۇربولات قابىل

ەسكەرتۋ:

تورابىمىزداعى مازمۇنداردىڭ مەنشىك ۇقىعى شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايوندىق حالىق ۇكىمەتى اقپارات كەڭسەسىنە ءتان، جاريالانعان مازمۇنداردى سىلتەمەسىز كوشىرۋگە بولمايدى. كوشىرىپ پايدالانۋعا تۋرا كەلگەندە، «تيانشان تورى » الىنعانى انىق ەسكەرتىلۋى ءتيىس، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگى قۋزاستىرىلادى.