تيانشان تورى   ›   جاڭالىقتار   ›   شينجياڭ حابارلارى

”مانات تاۋ، تۇنىق سۋ، شۇرايلى جايلىم“ بايلىعىن باسىمدىققا يە كاسىپ سالاسىنا اينالدىردى

  − اۆتونوميالى رايوندىق ساياسي كەڭەستىڭ ورىنباسار ءتوراعاسى، ىلە وبلىستىق پارتكومنىڭ شۋجيى چيۋ شۋحۋامەن سۇحبات

  انار بۇلت / شينجياڭ گازەتىنىڭ ءتىلشىسى ءجازيرا نەسىپبەك

  ”13 - بەسجىلدىققا“ قايىرىلا قاراساق، ىلە قازاق اۆتونوميالى وبلىسىنا توتە قاراستى ورىندار ەكونوميكالىق، قوعامدىق جاقتا جانە حالىق تۇرمىسىن جاقسارتۋدا كورنەكتى ونىمدىلىكتەرگە قول جەتكىزىپ، ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ تابىس سەزىمى، باقىت سەزىمى، حاۋىپسىزدىك سەزىمى ۇزدىكسىز كۇشەيدى. ”14 - بەسجىلدىقتىڭ“ جاڭا ساپارى باستالعاندا ىلە وبلىسىنا توتە قاراستى ورىندار جاڭا دامۋ كەزەڭىن، جاڭا دامۋ ۇستانىمىن، جاڭا دامۋ ارناسىن قالاي توڭىرەكتەي وتىرىپ، ىلەنىڭ ”مانات تاۋ، تۇنىق سۋ، شۇرايلى جايلىم“ سىندى باسىمدىققا يە بايلىعىن باسىمدىققا يە كاسىپ سالاسىنا اينالدىرىپ، ەكونوميكانىڭ جوعارى ساپالى دامۋىن جۇزەگە اسىرۋدى قالاي ىلگەرىلەتپەكشى؟ ءتىلشى جۋىردا اۆتونوميالى رايوندىق ساياسي كەڭەستىڭ ورىنباسار ءتوراعاسى، ىلە وبلىستىق پارتكومنىڭ شۋجيى چيۋ شۋحۋامەن سۇحبات وتكىزدى.

  ”13 - بەسجىلدىقتا“ ەكونوميكالىق، قوعامدىق دامۋ تىڭ ناتيجەلەرگە قول جەتكىزدى

  ”’13 - بەسجىلدىق‘ مەزگىلىندە شي جينپيڭ جولداستى ۇيتقى ەتكەن پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ پارمەندى باسشىلىعىندا، اۆتونوميالى رايوندىق پارتكومنىڭ ىنتىماقتاستىرا باستاۋىندا، ءبىز جاڭا داۋىردەگى پارتيانىڭ شينجياڭدى جونگە سالۋ جالپى جوباسىن تولىق، دالمە - ءدال دايەكتىلەندىرىپ، ىلەنىڭ ءتۇرلى ىستەرىندە كورنەكتى ونىمدىلىكتەرگە قول جەتكىزۋىن ىلگەرىلەتتىك. اسىرەسە، 2020 - جىلدان بەرى ءبىز قوعام ورنىقتىلىعى مەن باياندى تىنىشتىق باس نىساناسىن مىقتى ۇستاپ، ىندەتتەن ساقتانۋ - تىزگىندەۋدى جانە ەكونوميكالىق، قوعامدىق دامۋدى ءبىر تۇتاس جوسپارلاپ ىلگەرىلەتىپ، ’التىنى ورنىقتىرۋ‘ قىزمەتىن تىڭعىلىقتى جاقسى ىستەپ، ’التىنى قامتاماسىز ەتۋ‘ مىندەتىن جاپپاي تياناقتاندىرىپ، ’3 + 1‘ ءتۇيىندى قىزمەتىن ىشكەرىلەي ىلگەرىلەتىپ، ەكونوميكالىق، قوعامدىق دامۋدا جاڭا ناتيجەلەرگە قول جەتكىزىپ، ’13 - بەسجىلدىقتى‘ تابىسپەن اياقتاتۋعا، ’14 - بەسجىلدىقتى‘ ءساتتى باستاۋعا تاماشا نەگىز قالادىق“، - دەدى چيۋ شۋحۋا.

  چيۋ شۋحۋا تانىستىرىپ بىلاي دەدى: ىلە وبلىسىنا توتە قاراستى ورىندار ”سىرتتان كىرۋدەن ساقتانۋ، ىشتە قايتا بەلەڭ بەرۋدەن ساقتانۋدىڭ“ شارالارىن مۇقيات تياناقتاندىرىپ، تۇيىق ساقتانۋ - تىزگىندەۋ جۇيەسىن ۋاقىتقا، اۋقىمعا قاراي ۇزدىكسىز كەمەلدەندىرىپ، 8 ءتۇرلى قاداعالاۋ، ساقتاندىرۋ مەحانيزمىن اقاۋسىزداندىرىپ، كەمەلدەندىرىپ، قورعاس شەكارا وتكەلى مەملەكەت قاقپاسىن باتىل قورعاپ، ىندەتتەن ساقتانۋ قىزمەتىندە توتەنشە جاعدايعا توتەپ بەرۋ سيپاتتى ساقتانۋ - تىزگىندەۋدەن ۇدايىلانعان ساقتانۋ - تىزگىندەۋگە بۇرىلىس جاساپ، ىرىقسىز ساقتانۋ - تىزگىندەۋدەن ىرىقتى ساقتانۋ - تىزگىندەۋگە بۇرىلىس جاساپ، ىندەتتەن ساقتانۋ - تىزگىندەۋ تابىستارىن ۇزدىكسىز بەكەمدەدى، اسىرەسە، شەكارا وتكەلىندەگى ىندەتتەن ساقتانۋ - تىزگىندەۋدى ۇدايىلاندىرۋ تاجىريبەسى بۇكىل شينجياڭداعى شەكارا وتكەلدەرىندە جالپىلاستىرىلدى. كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋدى جاپپاي دوڭگەلەك داۋلەتتى قوعام ورناتۋداعى ماڭىزدىنىڭ ماڭىزدىسى ەتۋگە تاباندى بولىپ، 2 رەتكى ىندەت كەزىندە بىردە - ءبىر ادامنىڭ قايتا كەدەيلەسپەۋىنە نەمەسە كەدەيلەسپەۋىنە، كەدەيلىكتەن ارىلعان ادامداردىڭ جان باسىندىق كىرىسىنىڭ 10 مىڭ يۋاننان اسۋىنا شىنايى كەپىلدىك ەتىپ، كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋدىڭ تابىستارىنىڭ تاتىمدىلىعىن جوعارىلاتىپ، جالپى بەتتىك تەكسەرۋ قىزمەتىندە مەملەكەتتىك تەكسەرۋدەن ءساتتى ءوتتى. نازاردى ناقتى ەكونوميكا، شەكارا وتكەلىندىك ەكونوميكا، ساياحاتتىق ەكونوميكا سىندى ”3 ءىرى ارتۋ ۇيەگىنە“ شوعىرلاندىرىپ، جۇمىستى، ءوندىرىستى قالپىنا كەلتىرۋگە قولداۋ كورسەتۋ ساياساتتارىن تياناقتاندىرىپ، نىسان قۇرىلىسى جانە ساۋداگەر شاقىرىپ، قارجى ەنگىزۋ تەبىنىن ارتتىرىپ، باستى ەكونوميكالىق كورسەتكىشتەردىڭ ءتيىمسىز جاعدايدا ارتۋىن جۇزەگە اسىردى. 2020 - جىلى ءتۇرلى نىسانداردان 1024ىن اتقارىپ، 793 ساۋداگەر شاقىرىپ، قارجى ەنگىزۋ نىسانىن ورىنداپ، 84 ميلليارد 920 ميلليون يۋان قارجى تياناقتاندىرىپ، سايكەس مەزگىلدەگىدەن %141.2 ارتتىردى؛ مەجەدەگى ءوندىرىس جالپى قۇنى سايكەس مەزگىلدەگىدەن %6 توڭىرەگىندە ارتادى، بۇل 2015 - جىلداعىنىڭ 1.6 ەسەسى، ادەتتەگى الەۋمەتتىك مەجە ەسەپ كىرىسى تۇڭعىش رەت 10 ميلليارد يۋاندىق وتكەلدەن ءوتىپ، سايكەس مەزگىلدەگىدەن %11.5 ارتتى، بۇل 2015 - جىلداعىنىڭ 1.55 ەسەسى، تۇراقتى مۇلىككە قوسىلعان قارجى سايكەس مەزگىلدەگىدەن %74 ارتىپ، ارتۋ قارقىنى جاقىنعى 10 جىلدان بەرگى جاڭا جوعارى ورەنى جاراتتى.

  چيۋ شۋحۋا بىلاي دەدى: 2020 - جىلى ىلە وبلىسىنا توتە قاراستى ورىندار حالىقتى وزەك ەتكەن دامۋ يدەياسىنا تاباندى بولىپ، ادەتتەگى الەۋمەتتىك مەجە ەسەپ شىعىسىنىڭ %77ىن حالىق تۇرمىسىنا ىستەتىپ، قالا، قالاشىقتان 54 مىڭ ادامدى جاڭادان جۇمىستاندىرىپ، اۋىل - قىستاقتارداعى ارتىق ەڭبەككۇشتەردەن 513 مىڭ ادام - رەت باسقا كاسىپكە ويىستىردى، مەجە بويىنشا قالا، اۋىل تۇرعىندارىنىڭ جان باسىندىق قولداعى كىرىسى جەكە - جەكە 32 مىڭ 966 يۋانعا، 15 مىڭ 412 يۋانعا جەتەدى؛ لاشىقتى رايونىن وزگەرتىپ سالۋدى جانە بايىرعى، كونە شاعىن اۋماقتاردى وزگەرتىپ سالۋدى اتقارىپ، ءبىر توپ تۇيىق جولداردى، ”قىساڭ“ جولداردى اشىپ، ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ تابىس سەزىمىن، باقىت سەزىمىن، حاۋىپسىزدىك سەزىمىن ۇزدىكسىز كۇشەيتتى.

  ”14 - بەسجىلدىقتا“ ايلانبادا وزۋعا قۇلشىنامىز

  ”ىلە وبلىسىنا توتە قاراستى ورىندار’14 - بەسجىلدىق‘ جوبانى ازىرلەۋ قىزمەتىنە وسكەلەڭ ءمان بەردى، وبلىستىق پارتكوم جوبانى ازىرلەۋ قىزمەتى باسشىلىق گرۋپپاسىن ارنايى قۇرىپ، كوپ رەتكى تەكسەرۋ - زەرتتەۋ، دالەلدەۋ نەگىزىندە جوبانى ازىرلەۋدى مىقتاپ يگەرىپ، ءارى ەكپىندەي ىلگەرىلەپ ەرشىندى ناتيجەگە قول جەتكىزۋدى ايگىلەيتىن، ءارى يكەمدى، جۇزەگە اساتىن دامۋ نىساناسىن عىلمي جاساۋدا“، - دەدى چيۋ شۋحۋا.

  چيۋ شۋحۋا تانىستىرىپ بىلاي دەدى: ىلە وبلىسىنا توتە قاراستى ورىندار ”14 - بەسجىلدىق“ مەزگىلىندە وڭىرلىك ءوندىرىس جالپى قۇنىنىڭ ”13 - بەسجىلدىقتىڭ“ سوڭىنداعىدان ءبىر قاتتالۋىنا، ادەتتەگى الەۋمەتتىك مەجە ەسەپ كىرىسىنىڭ ءبىر قاتتالۋىنا، باستى ەكونوميكالىق كورسەتكىشتەردى زور مولشەردە جوعارىلاتۋعا كۇش سالادى.

  ەرەكشە بايلىق، ءوڭىر ورنى، ساياسات ابزالدىلىعىن تياناق ەتىپ، ناقتى ەكونوميكا، شەكارا وتكەلىندىك ەكونوميكا، ساياحاتتىق ەكونوميكا سىندى 3 ءىرى ەكونوميكانى زور كۇشپەن دامىتىپ، 1 - كاسىپتى جاقسارتىپ كولەمدەندىرۋدى، 2 - كاسىپتى كۇشەيتۋدى، ۇلعايتۋدى، 3 - كاسىپتى جىنتىكتەپ دەڭگەيىن جوعارىلاتۋدى جۇزەگە اسىرىپ، ”ەكى ۇيەك، ءبىر رايون، كوپ شوعىر“ سىندى كاسىپ سالاسى شوعىرلانعان رايوندى جەدەل قالىپتاستىرىپ، ىلە ەرەكشەلىگىنە يە، ءبىرشاما كەمەلدى وسى زامانعى كاسىپ سالاسى جۇيەسىن كۇش سالا تۇلعالادى. نىسان قۇرىلىسىن جوعارى ساپالى دامۋدى ىلگەرىلەتۋدەگى ماڭىزدى قوزعالتقىش ەتۋگە تاباندى بولدى، قازىر ىلە وبلىسىنا توتە قاراستى ورىنداردىڭ ءىس جۇزىندىك جوسپارلاعان جانە زاپاستاعان ورتالىقتىڭ مەجە ەسەبىندەگى، جەرگىلىكتى ۇكىمەتتىڭ ارناۋلى نەسيەسىندەگى، قوعامدىق كاپيتالدىڭ قارجى قوسۋى تۇرىندەگى نىسانىنىڭ سانى 8474، جالپى سالىناتىن قارجى 2 تريلليون 410 ميلليارد يۋان، بۇل ىلەنىڭ ايلانبادا وزۋىنا دەم بەرەدى. ىلە وزەنى الابىنىڭ ەكولوگيالىق ورتاسىن قورعاۋدى جانە وڭاۋدى ءتۇيىندى كۇشەيتىپ، ىلە وزەنى الابى ”جاسىل ءدالىزىن“ كۇش سالا قالىپتاستىرادى. ”10 ءتۇرلى حالىقتى يگىلىككە كەنەلتەتىن ينجەنەريانى“ زور كۇشپەن اتقارىپ، جاپپاي كەدەيلىكتەن ارىلتۋ مەن اۋىل - قىستاقتى گۇلدەندىرۋدىڭ ءونىمدى ۇشتاسۋىن ىلگەرىلەتىپ، بۇقارانىڭ جۇمىستانۋ، تۇرعىن ءۇي، وقۋ - اعارتۋ، ەمدەۋ، قوعامدىق قامسىزداندىرۋ سياقتى جاقتارداعى قاجەتىن قاناعاتتاندىرۋعا ۇزدىكسىز كۇش سالادى، اسىرەسە، لاشىقتى رايونى اۋماعىن جانە بايىرعى، كونە شاعىن اۋماقتاردى وزگەرتىپ سالۋ تەبىنىن ۇزدىكسىز ارتتىرىپ، ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ ءتىپتى دە جايلى ۇيدە وتىرۋىنا مۇمكىندىك جاساپ، باقىت كورسەتكىشىن ۇزدىكسىز جوعارىلاتادى.

  چيۋ شۋحۋا بىلاي دەدى: ”14 - بەسجىلدىق“ جوبا جالپى تۇلعالىق مەملەكەت حاۋىپسىزدىگى كوزقاراسىن جالپى بەتتىك دايەكتىلەندىرىپ، تياناقتاندىرىپ، جۇيەلى جونگە سالۋدى، زاڭمەن جونگە سالۋدى، كەشەندى جونگە سالۋدى، قاينارىنان جونگە سالۋدى كۇشەيتىپ، قوعامدىق جونگە سالۋ مەن حاۋىپ - قاتەردەن، سىن - سايىستان ساقتانۋ قابىلەتىنىڭ دەڭگەيىن جوعارىلاتىپ، قوعامنىڭ كەلەلى جاعدايىنىڭ ۇزدىكسىز ورنىقتى بولۋىن، ۇزاق ۋاقىت ورنىقتى بولۋىن ساقتاپ، ەكونوميكالىق، قوعامدىق دامۋعا تاماشا ورتا ازىرلەيدى.

  3 ءىرى بولىكتە جوعارى ساپالى دامۋدى ىلگەرىلەتەدى

  ”پارتيا 19 - كەزەكتى ورتالىق كوميتەتى بەسىنشى جالپى ءماجىلىسىنىڭ وزەكتى مازمۇنى مەن رۋحاني ءمانىن ىشكەرىلەي ۇيرەنگەندە، تۇسىنگەندە عانا، شىن مانىندە وي - سانانى قارۋلاندىرۋعا، امالياتقا جەتەكشىلىك ەتۋگە، قىزمەتتەردى ىلگەرىلەتۋگە بولادى“. چيۋ شۋحۋا بىلاي دەدى: ”ىلە وبلىسىنا توتە قاراستى ورىندار پارتيا 19 - كەزەكتى ورتالىق كوميتەتى بەسىنشى جالپى ءماجىلىسىنىڭ رۋحىن ۇيرەنۋ، دايەكتىلەندىرۋ قىزمەتىنە وسكەلەڭ ءمان بەرىپ، 3 - رەتكى ورتالىقتىڭ شينجياڭ قىزمەتى جونىندەگى اڭگىمە ءماجىلىسىنىڭ رۋحىن ۇيرەنۋمەن، دايەكتىلەندىرۋمەن ۇشتاستىرۋعا، باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ شينجياڭ قىزمەتى جونىندەگى ماڭىزدى ءسوزى مەن ماڭىزدى نۇسقاۋىنىڭ رۋحىن ۇيرەنۋمەن، دايەكتىلەندىرۋمەن ۇشتاستىرۋعا، اۆتونوميالى رايوندىق 9 - كەزەكتى پارتكومنىڭ ونىنشى، ون ءبىرىنشى جالپى ماجىلىستەرىنىڭ رۋحىن ۇيرەنۋمەن، دايەكتىلەندىرۋمەن ۇشتاستىرۋعا تاباندى بولىپ، العان بەتتەن قايتپاي جەتە ۇيرەنۋگە، جەتە تۇسىنۋگە، تەرەڭدەي ۇيرەنۋگە، قانىق يگەرۋگە بارىنشا كۇش سالۋعا تاباندى بولىپ، وبلىستىڭ 4 القا باسشىلارىنىڭ ۇلگى كورسەتىپ، جەتەكتەپ ۇيرەنۋى، ءار دارەجەلى پارتكومداردىڭ (پارتيا باسشىلىق گرۋپپاسى) نازاريا ۇيرەنۋ وزەكتى گرۋپپالارىنىڭ ارناۋلى تاقىرىپتا ۇيرەنۋى، نەگىزگى ساتى پارتيا ۇيىمدارىنىڭ يكەمدىلىكپەن الۋان تۇردە ۇيرەنۋى، ءار دارەجەلى پارتيا مەكتەپتەرىنىڭ (اكىمشىلىك شۋەيۋان) شوعىرلى كۋرس وتكىزىپ ۇيرەنۋى، سالاعا ءبولىپ اڭگىمەلەسىپ، پىكىر اۋىستىرىپ ۇيرەنۋ، ۇگىت - لەكسيا ۇيىرمەلەرىن بەتپە - بەت ۇگىت - لەكسيا جاساپ ۇيرەنۋگە ۇيىمداستىرۋ سياقتى تاسىلدەر ارقىلى ءار دارەجەلى پارتيا ۇيىمدارىنىڭ جانە پارتيالى كادرلاردىڭ، بۇقارانىڭ ۇيرەنۋىن ۇزدىكسىز ويداعىداي يگەرىپ، جالپى بەتتىك قامتۋعا، وي - ساناعا، كوكەيگە ۇيالاتۋعا شىنايى كەپىلدىك ەتتى“.

  چيۋ شۋحۋا تانىستىرىپ بىلاي دەدى: اۆتونوميالى رايوندىق پارتكوم قورعاس ەكونوميكالىق اشۋ رايونىن جوعارى ساپالى قۇرۋ، تيانشاننىڭ سولتۇستىك بوكتەرى ەكونوميكالىق بەلدەۋىن الدىمەن دامىتۋ، قۇلجا قالاسىن وزەك ەتىپ سولتۇستىك شينجياڭ قالالار بەلدەۋىن قالىپتاستىرۋدى ىلگەرىلەتۋ سياقتى جاقتاردان ىلەنى بۇكىل شينجياڭدا قوعام ورنىقتىلىعى مەن باياندى تىنىشتىقتى ىلگەرىلەتۋ ءىرى ستراتەگياسىنا، ءىرى ارناسىنا كىرگىزدى. ىلە وبلىسىنا توتە قاراستى ورىندار وسى كەلەلى تاريحي ورايدى مىقتاپ يگەرىپ، ”قورعاس اۋدانىن، قورعاس قالاسىن، قۇلجا قالاسىن، قۇلجا اۋدانىن“ ءبىر تۇلعالاندىرا دامىتۋ ستراتەگياسىن، كۇيتۇن قالاسى تيانشاننىڭ سولتۇستىك بوكتەرى ەكونوميكالىق بەلدەۋىندەگى ماڭىزدى ارتۋ ۇيەگى جانە جاسىل ەكولوگيالىق ەرەكشە ەكونوميكانى ءتۇيىن ەتكەن 3 ءىرى بولىكتىك دامۋدى ىلگەرىلەتىپ، جاڭا كاسىپ سالالارىن زور كۇشپەن جەتىلدىرىپ، جاڭا قوزعاۋشى كۇشتى ۇلعايتىپ، جاڭا نەگىزدىك قۇرىلىستى كۇشەيتىپ، ءتۇيىندى نىسانداردى، ساۋداگەر شاقىرىپ، قارجى ەنگىزۋدى كورنەكتىلەندىرە جاقسى يگەرىپ، اشىق شارۋاشىلىق تۇزىلىسىندە جاڭالىق اشۋدى جەدەلدەتىپ، جىبەك جولى ەكونوميكالىق بەلدەۋى وزەكتى رايونىنىڭ ماڭىزدى تىرەكتىك ءتۇيىنىن كۇش سالا قالىپتاستىرىپ، شىن مانىندە ىلەنىڭ ”مانات تاۋ، تۇنىق سۋ، شۇرايلى جايلىم“ سىندى باسىمدىققا يە بايلىعىن باسىمدىققا يە كاسىپ سالاسىنا اينالدىرىپ، ەكونوميكانىڭ جوعارى ساپالى دامۋىن جۇزەگە اسىرۋدى جەبەيدى.

  چيۋ شۋحۋا بىلاي دەدى: ”ىلە ءدوپ كەلگەن دامۋ ورايى بۇرىن بولىپ كورمەگەن دارەجەدە، دامۋ كەلەشەگى توتەنشە كەڭ. ءبىز ورايدى مىقتى يگەرىپ، بىلەك سىبانىپ قۇلشىنا ىستەسەك بولعانى، ىلەنىڭ ەكونوميكالىق، قوعامدىق دامۋىنىڭ، ءسوز جوق، ساپالىق شارىقتاۋدى جۇزەگە اسىراتىندىعىنا كامىل سەنەمىز“.

جاۋاپتى رەداكتور : نۇربولات قابىل

ەسكەرتۋ:

تورابىمىزداعى مازمۇنداردىڭ مەنشىك ۇقىعى شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايوندىق حالىق ۇكىمەتى اقپارات كەڭسەسىنە ءتان، جاريالانعان مازمۇنداردى سىلتەمەسىز كوشىرۋگە بولمايدى. كوشىرىپ پايدالانۋعا تۋرا كەلگەندە، «تيانشان تورى » الىنعانى انىق ەسكەرتىلۋى ءتيىس، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگى قۋزاستىرىلادى.