تيانشان تورى   ›   جاڭالىقتار   ›   شينجياڭ حابارلارى

نەگىزگى ەمدەۋ ءادىل، قولجەتىمدى بولدى

انار بۇلت / شينجياڭ گازەتىنىڭ ءتىلشىسى سۋ لۋپيڭ

  ءۇيدىڭ جانىندا ايگىلى شيپاگەرگە كورىنە الاتىن بولدىق، اۋداندىق شيپاحانادا قۇلتەمىر بار بولدى، اۋىل - قالاشىق ەمحاناسى وپەراتسيا جاساي الاتىن ورەگە جەتتى، ۇلكەن ساندى مالىمەت، بۇلتتىق ەمدەۋ كوز ايانى اشتى، قولايلىلىقتان يگىلىكتەندىردى ...

  ”13 - بەسجىلدىق“ مەزگىلىندە رايونىمىز سالاماتتىق ارقىلى كەدەيلەردى سۇيەمەلدەۋدى ىشكەرىلەي ىلگەرىلەتىپ، ەمدەۋ رەفورماسى سەرپىنىن ارتتىرىپ، سالاماتتىق ىستەرىندە باياندى دامۋعا قول جەتكىزدى. تۇتاس رايونىمىز 898 اۋىل - قالاشىق ەمحاناسىن، 8602 قىستاق اۋرۋحاناسىن ولشەمدەندىرۋ قۇرىلىسىن اياقتاتتى؛ ”كەدەيلىك قالپاعى الىپ تاستالعان“ 32 كەدەي اۋدان تۇگەلدەي تىعىز بايلانىسقان ەمدەۋ بىرىككەن تۇلعاسىن قۇردى؛ اۋىل - قىستاقتاعى كەدەي وڭىرلەردىڭ اۋىل - قىستاق ەكى دارەجەلى ەمدەۋ - دەنساۋلىق ساقتاۋ قۇرىلىمدارىنداعى جانە قىزمەتكەرلەرىندەگى ”اقتاڭداق“ تاريحي سيپاتتى جويىلىپ، نەگىزگى ەمدەۋ جاپپاي قامتاماسىز ەتىلىپ، ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ تابىس سەزىمى، باقىت سەزىمى زور كولەمدە جوعارىلادى.

”اۋرۋ كورسەتۋ قيىن بولۋ“، ”اۋرۋ كورسەتۋ الىس بولۋ“ كەلمەسكە كەتتى

  ءبىر جىلدىڭ الدىندا تۇتقيىل تۋىلعان ميىنىڭ ولەتتەنۋى تۋرالى ءسوز بولعاندا، گۇما اۋدانى قوشتاق قالاشىعى قوشتاق قىستاعىنىڭ تۇرعىنى ءانۋار ۋايت قورقىنىشتان ارىلا قويمادى: ”قازىرگى گۇما حالىق شيپاحاناسى دەر كەزىندە قۇتقارماعان بولسا، سالدانىپ قالۋىم مۇمكىن ەدى“.

  320 مىڭ حالقى بار گۇما اۋدانى كەزىندە مەملەكەت بويىنشا اۋىر كەدەي اۋدان ەدى، ۇزاق ۋاقىتتان بەرى جۇرەك، مي قان تامىر اۋرۋلارى سياقتىلاردىڭ تۋىلۋ سالىستىرماسى جوعارى بولاتىن. اۋدان دارەجەلى ەمدەۋ قۇرىلىمىنىڭ نەگىزدىك قۇرىلعىلارى ءالسىز، دارىندى تاپشى، تەحنيكالىق ورەسى جوعارى بولماعاندىقتان، جەرگىلىكتى تۇرعىنداردىڭ كوبىنەسە حوتان قالاسى نەمەسە ءۇرىمجى سياقتى جەرلەرگە بارىپ اۋرۋ كورسەتۋىنە تۋرا كەلەتىن.

   2020 - جىلى رايونىمىز سالاماتتىق ارقىلى كەدەيلەردى سۇيەمەلدەۋ ينجەنەرياسىن ۇزدىكسىز ىشكەرىلەي اتقارىپ، نازاردى ”ەكىدەن تارىقتىرماۋ، ءۇشتى قامتاماسىز ەتۋگە“ شوعىرلاندىرىپ، نەگىزگى ەمدەۋدى قامتاماسىز ەتۋدەگى كورنەكتى ماسەلەلەردى كۇش سالا شەشىپ، 3 - دارەجەلى شيپاحانالاردىڭ باعىتتامالى كومەكتەسۋ - سۇيەمەلدەۋىن جەدەل ىلگەرىلەتىپ، نەگىزگى ساتى ەمدەۋ قۇرىلىمدارى مەن قىزمەتكەرلەرىندەگى اقتاڭداقتى جاپپاي جويدى.

  اۆتونوميالى رايوندىق حالىق شيپاحاناسىنا مىندەتتەلگەن ۇجىمدى باستاماشى ەتىپ، انحۇي ولكەسىنىڭ كومەكتەسۋ - سۇيەمەلدەۋ بايلىعىن، اسكەري ءبولىم شيپاحاناسىنىڭ كومەكتەسۋ - سۇيەمەلدەۋ كۇشىن سايكەستى بىرىكتىرىپ، ءبىر باسقارۋ ۇجىمىمەن ەمدەۋ ساپاسى مەن حاۋىپسىزدىگىن مىقتى يگەرۋ، ءبىر ماماندار ۇجىمىمەن جاڭا تەحنيكا، جاڭا نىسانداردى تياناقتاندىرۋ، دارىندىلاردى باۋلۋ سياقتىلاردى ورىستەتۋ، ءبىر ارناۋلى ءبولىم بىرلەستىك ۇجىمىمەن ارناۋلى ءبولىم قىزمەت كورسەتۋ قابىلەتىن تۇلعالاۋ، ءتۇرلى فورماداعى قوعامدىق كومەكتەسۋ - سۇيەمەلدەۋ جولىمەن الەۋمەتتىك يگىلىك قيمىلدارىن ورىستەتىپ، ىڭعايلى تەحنيكالاردى جالپىلاستىرۋ ارقىلى گۇما اۋداندىق حالىق شيپاحاناسىنىڭ ەمدەۋ بويىنشا قىزمەت كورسەتۋ ورەسى جاپپاي جوعارىلادى.

  3 - ايدىڭ 21 - كۇنى تۇستە ياركەن اۋدانى قاراسۋ اۋىلىنىڭ يۇڭحى قىستاعىندا قىستاق تۇرعىنى نۇرمامەت ابدوللا قۋىرماش جەپ، بىرەر رومكا اراق ىشەيىن دەپ ويلاعان ەدى، الايدا شيپاگەردىڭ ەسكەرتۋى ەسىنە كەلىپ، جارتى قۇمىرا اق اراقتى اۋەلگى ورنىنا قويا سالدى.

  وسى 3 - ايدىڭ باسىندا قاراسۋ اۋىلدىق ەمحانادا جالپى حالىقتىق دەنساۋلىق تەكسەرتۋگە قاتىناسقاندا، نۇرمامەتكە جوعارى قان قىسىم اۋرۋى دياگنوزى قويىلىپ، تاباندا ەمحاناعا جاتىپ ەمدەلەدى. ەمحانا نۇرمامەتكە ارحيۆ تۇرعىزادى، اي سايىن وتباسى شيپاگەرى اۋرۋ جاعدايىن ۇعىسا بارادى، ”مەن دە قازىر قىستاق شيپاگەرىنە ىلەسىپ جوعارى قان قىسىمىمدى مەڭگەرۋدى ۇيرەنە باستادىم“، - دەيدى ول.

  جالپى حالىقتىق سالاماتتىق دەنساۋلىق تەكسەرۋىمەن ۇشتاستىرىلىپ، سالاماتتىق ارقىلى كەدەيلەردى سۇيەمەلدەۋدىڭ وتكەلىن الدىعا جىلجىتۋ ىلگەرىلەتىلدى؛ ءوڭىر ىشىندەگى اۋىل - قىستاق نوپوسىنداعى ناۋقاستار اۋرۋحاناعا جاتسا ”الدىمەن دياگنوز قويۋ - ەمدەۋ، ارتىنان اقشاسىن تولەۋ“، ”ءبىر بەكەتتىك“ ەسەپ جابۋ قىزمەت كورسەتۋ اتقارىلدى؛ سالماقتى اۋرۋدى، سوزىلمالى اۋرۋدى تۇرگە ءبولىپ قۇتقاردى، ەمدەدى؛ ساپالى ەمدەۋ بايلىعى نەگىزگى ساتىعا ءتۇسىرىلدى...

  بۇل كۇندەرى رايونىمىز نەگىزگى ەمدەۋدە قامتاماسىزدىق بولۋىن جاپپاي جۇزەگە اسىرىپ، ”اۋرۋ كورسەتۋ قيىن بولۋ“، ”اۋرۋ كورسەتۋ قىمبات بولۋ“ ماسەلەسىن ءونىمدى شەشىپ، اقاۋسىز تۇرمىس ۇستانىمى وسىناۋ بايتاق دالادا تامىر تارتىپ، بۇرشىك جارا باستادى.

”قورشاعان ورتاسى ناشار“، ”ورەسى تومەن“ بولۋعا قوش ايتتى

  ”بۇرىن تۇگەلدەي اۋدانعا بارىپ اۋرۋ كورسەتەتىنبىز، قازىر مامانداردىڭ ءوزى قالاشىق ەمحاناسىندا جۇمىس ىستەيتىن بولدى“. باي اۋدانى سايرام قالاشىعى ەمحاناسىنىڭ وزگەرىسى ءسوز بولعاندا، سايرام قالاشىعى سايرام قىستاعىنىڭ تۇرعىنى ءشاھيزادام قادىر ەرىكسىز القاي جونەلدى، ”ورتاسى جاقساردى، شيپاگەرلەردىڭ ورەسى جوعارىلادى، كوپتەگەن تەكسەرۋلەردى ىستەي الاتىن بولدى، وپەراتسيا دا قولدارىنان كەلەدى“.

  نازاردى ەمدەۋ رەفورماسىنا شوعىرلاندىرىپ، نەگىزگى ساتىداعى بۇقارانىڭ اۋرۋ كورسەتۋ قيىن بولۋ ماسەلەسى شەشىلدى. 2019 - جىلدان بەرى رايونىمىز تىعىز بايلانىسقان اۋدان كولەمىندىك ەمدەۋ بىرىككەن تۇلعاسى رەفورماسىن تىڭعىلىقتى ىلگەرىلەتىپ، ”اۋدان قۋاتتى، اۋىل جاندى، قىستاق تۇراقتى، جوعارى - تومەن بايلانىسقان، ينفورماتسيالار تۇتاسقان“ ەمدەۋ مەن ساقتانۋ ۇشتاستىرىلعان قىزمەت كورسەتۋ جاڭا ۇلگىسى قايتادان تۇلعالاندى.

  باي اۋدانى ەمدەۋ بىرىككەن تۇلعاسى باستاماشىلىعىنداعى اۋدان دارەجەلى شيپاحانالاردىڭ ”شيپاحانا بولىمدەرى ەمحانالاردى كوتەرمەگە الۋ“ ءتۇزىمىن ورناتىپ، ىشكى اۋرۋلار ءبولىمى، سىرتقى اۋرۋلار ءبولىمى، ايەلدەر اۋرۋلارى ءبولىمى، بالالار اۋرۋلارى ءبولىمى، مەديتسينالىق تەحنيكا ءبولىمى، ساراپتاۋ ءبولىمى سياقتى بولىمدەر دالمە - ءدال كومەكتەسىپ - سۇيەمەلدەپ، اۋدان دارەجەلى شيپاحانانىڭ بولىمدەرى ورتا دارەجەلىدەن جوعارى كاسىپتىك اتاعى بار ەمدەۋ قىزمەتكەرلەرىن اۋىل - قالاشىق ەمحانالارىندا قىزمەت ىستەۋ نەمەسە كەزەكپەن ىستەۋ، تولىق كۇندىك اۋرۋ كورۋ، ارالاپ جەتەكشلىك ەتۋ، سول جەردىڭ وزىندە باۋلۋ سياقتىلارعا تاڭداپ جىبەرۋ ارقىلى اۋدان دارەجەلى ەمدەۋ قۇرىلىمدارىنىڭ ”تەحنيكانى جەتكىزۋىن“، نەگىزگى ساتى ەمدەۋ قۇرىلىمدارىنىڭ قابىلەتىنىڭ جوعارىلاۋىن جۇزەگە اسىرىپ، نەگىزگى ساتى بۇقاراسىنىڭ اۋرۋ كورسەتۋ اۋىرتپالىعىن جەڭىلدەتتى.

  ”13 - بەسجىلدىق“ مەزگىلىندە تىعىز بايلانىسقان ەمدەۋ بىرىككەن تۇلعاسى قۇرىلىسى رەفورماسىن ىلگەرىلەتۋ، اۋىل - قىستاق ەكى دارەجەلى ەمدەۋ قۇرىلىمدارىن ولشەمدەندىرۋ قۇرىلىسىمەن جاپپاي قامتۋدى جۇزەگە اسىرۋمەن بىرگە، رايونىمىز جالپى حالىقتىق سالاماتتىقتى ينفورماتسيالاندىرۋ قۇرىلىسىن ونان ارى جەدەلدەتىپ، تۇتاس شينجياڭ كولەمىندەگى نەگىزگى ەمدەۋ ينفورماتسياسى جۇيەسىنىڭ ۇلاسۋىن، تۇتاسۋىن جۇزەگە اسىردى. قاشىقتان ەمدەۋدى نەگىز ەتكەن قاشىقتان ەلەكتروكارديوگراممالىق دياگنوز قويۋ، قاشىقتان كەسكىندىك دياگنوز قويۋ، قاشىقتان ناۋقاس جاعدايىنا دياگنوز قويۋ نەگىزگى ساتىداعى شيپاگەرلەردىڭ دياگنوز قويۋ - ەمدەۋ سەنىمىن ارتتىرۋىنا مۇمكىندىك جاسادى.

  كوكتوعاي اۋداندىق حالىق شيپاحاناسى دۇرە قالاشىعى ەمحاناسى اۋدان قالاشىعىنان 180 نەشە كيلومەتر جەردە، اۋدان قالاشىعىنان ەڭ الىس اۋىل - قالاشىق ەمحاناسى سانالادى. ”بۇرىن ەمحانامىزدىڭ شارت - جاعدايى ناشار ەدى. ەگىنشى - مالشىلار مۇندا كەلىپ اۋرۋ كورسەتۋدى قالامايتىن. وسى بىرنەشە جىلداعى زور كۇشپەن قۇرۋ ارقىلى ءبىز كوپتەگەن وزىق تەكسەرۋ جابدىقتارىن ەنگىزدىك“. وسى ەمحانانىڭ باستىعى جازەن نۇرباي بىلاي دەيدى: ءداپ باسىپ انىقتاي الماعان اۋرۋلارعا كەزىككەندە، مەديتسينالىق تەحنيك ءارقانداي ۋاقىتتا تەكسەرۋ ناتيجەسىن كوكتوعاي اۋدانىنىڭ ەمدەۋ - دەنساۋلىق ساقتاۋ ينفورماتسيالاندىرۋ تۇعىرىنا شىعارا الادى، جوعارى دارەجەلى شيپاحانانىڭ ماماندارى تاپسىرىپ العاننان كەيىن، دياگنوز قويۋ ناتيجەسى مەن ەمدەۋ جوباسى جونىندە دەرەۋ جاۋاپ قايتارادى، بۇل اۋىل - قالاشىق ەمحانالارىنىڭ قىزمەت كورسەتۋ ورەسى مەن ونىمدىلىگىن بارىنشا جوعارىلاتتى.

  العاشقى دياگنوزدى نەگىزگى ساتىدا قابىلداعان ناۋقاستاردىڭ بارعان سايىن كوبەيۋىنە ىلەسە، دۇرە قالاشىعى ەمحاناسىنىڭ ونىمدىلىگى اجەپتاۋىر جوعارىلادى. قىزمەت ونىمدىلىگىن باعالاۋ اتقارىلعاننان كەيىن ەمدەۋ قىزمەتكەرلەرىنىڭ ارىنى دا ارتا ءتۇستى. ”ءبىز وسى بايلىقتاردان ءونىمدى پايدالانىپ، قىزمەت وتەۋ ورەسىن ۇزدىكسىز جوعارىلاتىپ، اناعۇرلىم كوپ ناۋقاستارعا ويداعىداي قىزمەت وتەيمىز“، - دەدى جازەن.

”حالىقتىق ساقتانۋ + تەحنيكالىق ساقتانۋ“ شارباعى بەرىك توقىلدى

  3 - ايدىڭ 23 - كۇنى شينجياڭ مەديتسينا داشۋەسىنە قاراستى 1 - شيپاحانانىڭ قىزۋ امبولاتورياسىندا ”ءۇش اۋماق، ەكى وتكەل“ باسقارۋى ۇزدىكسىز اتقارىلىپ، ەمدەۋ قىزمەتكەرلەرى ەكى دارەجە بويىنشا ساقتانىپ - قورعانىپ، ”ءبىر ناۋقاس، ءبىر شيپاگەر، ءبىر ءبولىم“ بويىنشا تۇرگە ايىرىلىپ، دياگنوز قويۋ قابىلداندى. ۇلگى الۋ، زارارسىزداندىرۋ، ۇگىت - تاربيە جۇرگىزىلدى...

  رايونىمىز ساقتانۋ - تىزگىندەۋ شارالارىن ۇدايىلاندىرۋدى ناقتى، ەگجەي - تەگجەيلى تياناقتاندىرىپ، قىزۋ امبولاتورياسىنىڭ ىندەتتەن ساقتانۋ - تىزگىندەۋدەگى الدىڭعى قاراۋىلدىق رولىن ساۋلەلەندىرىپ، قىزۋى ورلەپ ەمدەلگەندەرگە ءبىر - بىرلەي تەكسەرۋ ورىستەتتى. تۇتاس رايون قىزۋى ورلەگەندەردى قالدىرىپ باقىلاۋ ارناۋلى شيپاحاناسىنان 112سىن، قىزۋ امبولاتورياسىنان 193ىن بەلگىلەپ، حىسۋان تەكسەرۋدە بولىمدى ناۋقاستاردى دەر كەزىندە بايقاۋعا شىنايى كەپىلدىك ەتتى.

  ناۋقاستاردىڭ كوپ تۇرلىلەنگەن ەمدەلۋ قاجەتىن ۇزدىكسىز قاناعاتتاندىرىپ، بەتپە - بەت كەزدەسۋ مەن ادامداردىڭ توپتاسۋىنان تۋىلاتىن ايقاسپالى جۇعىمدالۋدان ءونىمدى ساقتانۋ ءۇشىن ءارقايسى ۇلكەن شيپاحانالار ەمدەلۋ ءتارتىبىن ۇزدىكسىز ساپالىلاندىرىپ، ناۋقاستاردىڭ حاۋىپسىز، ءتارتىپتى ەمدەلۋىنە شىنايى كەپىلدىك ەتتى.

  ءتىلشى شينجياڭ مەديتسينا داشۋەسىنە قاراستى 1 - شيپاحانانىڭ ۋيچات الەۋمەتتىك تۇعىرىنان ”جەلىدە سۇراستىرۋ“ باعاناسىندا جۇرەك، مي قان تامىر اۋرۋلارى، جوعارى قان قىسىم، ىشكى سەكراتسيا، بۇيرەك اۋرۋلارى، جۇڭي شيپاگەرلىك سياقتى 30نەشە اعا ءبولىمنىڭ شيپاگەر، تەتە اعا شيپاگەرلەردىڭ ءتىزىلىپ تۇرعاندىعىن، ءارقايسىنىڭ كاسىپكە جەتىك سالاسى ەگجەي - تەگجەيلى كورسەتىلگەندىگىن، شۇعىل اۋرۋ ەمەس، قيىن، قاتەرلى، سالماقتى اۋرۋ ەمەس ناۋقاستاردىڭ قانداي سۇراۋى بولسا دا قاتىستى سالاداعى ارناۋلى ءبولىم شيپاگەرلەرىنەن كەڭەس سۇراۋىنا بولاتىندىعىن كوردى.

  ”بۇلتتىق دياگنوز قويۋ - ەمدەۋ“، ”بۇلتتىق قايتا كورىنۋ“، ”بۇلتتىق رەتسەپ“، ”بۇلتتىق ءدارى دايىنداۋ“، ”بۇلتتىق كۇتىمدەۋ“... ءارقايسى ۇلكەن شيپاحانالار ناۋقاستاردىڭ قالىپتى اۋرۋ كورسەتۋىنە شىنايى كەپىلدىك ەتۋمەن بىرگە، شيپاگەرگە كورىنۋ سەزىنىسىن ۇزدىكسىز جاقسارتتى.

  ”14 - بەسجىلدىق“ باستالعان جىلى رايونىمىز اۋرۋدىڭ الدىن الۋ، تىزگىندەۋ جۇيەسىنە رەفورما جاساپ، اقاۋسىزداندىرىپ، ەمدەۋ مەن ساقتانۋدى سايكەستىرۋ مەحانيزمىندە جاڭالىق اشىپ، بىرلەسىپ ساقتانۋ، بىرلەسىپ تىزگىندەۋ مەحانيزمى مەن ەلەۋلى ىندەتتەن قۇتقارۋ - ەمدەۋ مەحانيزمىن اقاۋسىزداندىرىپ، وتانشىلدىق تازالىق ناۋقانىن ىشكەرىلەي ورىستەتىپ، ەلەۋلى اۋرۋلاردان قاينارىنان ساقتانادى جانە تىزگىندەيدى؛ ەمدەۋ، ءدارى - دارمەك، دەنساۋلىق ساقتاۋ ءتۇزىلىسى رەفورماسىن ىشكەرىلەي تەرەڭدەتىپ، ۇكىمەتتىك شيپاحانالاردىڭ جوعارى ساپالى دامۋىن ىلگەرىلەتىپ، ساقتانۋ مەن ەمدەۋدى ۇشتاستىرعان قىزمەت وتەۋ جاڭا ۇلگىسىنە ىزدەنىس جاساپ، نەگىزگى الەۋمەتتىك دەنساۋلىق ساقتاۋ قىزمەت وتەۋى نىسانىن ارناعا ءتۇسىرىپ جانە ناقتىلاندىرىپ، بۇقاراعا جان - جاقتىلى، جالپى پەريودتى، ساپالى دا جوعارى ءونىمدى سالاماتتىق قىزمەت وتەۋىن ازىرلەيدى.

جاۋاپتى رەداكتور : ريزا حاميت

ەسكەرتۋ:

تورابىمىزداعى مازمۇنداردىڭ مەنشىك ۇقىعى شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايوندىق حالىق ۇكىمەتى اقپارات كەڭسەسىنە ءتان، جاريالانعان مازمۇنداردى سىلتەمەسىز كوشىرۋگە بولمايدى. كوشىرىپ پايدالانۋعا تۋرا كەلگەندە، «تيانشان تورى » الىنعانى انىق ەسكەرتىلۋى ءتيىس، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگى قۋزاستىرىلادى.