تيانشان تورى   ›   جاڭالىقتار   ›   شينجياڭ حابارلارى

ەسىك اشۋ قادامى ورنىقتى بولدى، وزەكتى رايون قۇرىلىسى قاۋىرت جۇرگىزىلدى

□ انار بۇلت / شينجياڭ گازەتىنىڭ ءتىلشىسى چىن چياڭۋي

  3 - رەتكى ورتالىقتىڭ شينجياڭ قىزمەتى جونىندەگى اڭگىمە ماجىلىسىندە باس شۋجي شي جينپيڭ بىلاي دەپ اتاپ كورسەتتى: ”شينجياڭنىڭ وڭىرلىك ابزالدىلىعىن ساۋلەلەندىرىپ، جىبەك جولى ەكونوميكالىق بەلدەۋى وزەكتى رايونى قۇرىلىسىن ىلگەرىلەتۋدى قوزعالتقىش ەتىپ، شينجياڭنىڭ وزىندىك وڭىرلىك سيپاتتى ەسىك اشۋ ستراتەگياسىن مەملەكەتتىڭ باتىسقا ەسىك اشۋداعى جالپى تۇلعالىق ورنالاستىرۋىنا ەنگىزىپ، سىرتقا ەسىك اشۋ دانەكەرىن بايىتىپ، سىرتقا ەسىك اشۋ دەڭگەيىن جوعارىلاتىپ، اشىق ەكونوميكالىق تۇزىلىستە جاڭالىق اشىپ، ىشكى قۇرلىقتىڭ ەسىك اشۋ مەن شەكارا بويلارىنىڭ ەسىك اشۋ ءورىسىن تۇلعالاۋ كەرەك“.

  رايونىمىزدا جوعارىدان تومەنگە دەيىن باستان - اياق باس شۋجيدىڭ ىقىلاستى تاپسىرماسىن ەستە بەرىك ساقتاپ، وڭىرلىك ابزالدىلىقتى ۇزدىكسىز تەرەڭدەي اشىپ، ”ءبىر پورتتى“، ”ەكى رايوندى“، ”بەس ءىرى ورتالىقتى“، ”شەكارا وتكەلى ەكونوميكالىق بەلدەۋىن“ تۇتقا ەتىپ، جىبەك جولى ەكونوميكالىق بەلدەۋى وزەكتى رايونى قۇرىلىسىن ىشكەرىلەي ىلگەرىلەتتى، ءبىر توپ ساۋدا - ساتتىق زات اينالىمى، قاتىناس تورابى، مادەنيەت عىلىم - تەحنيكا، وقۋ - اعارتۋ، ەمدەۋدەن قىزمەت وتەۋ، وڭىرلىك فينانس قۇرىلىسى نىساندارى ىركەس - تىركەس تياناقتانىپ، سىرتقى ساۋداداعى جاڭا كاسىپ كۇيلەرى قارىشتاي دامىپ، سىرتقا ەسىك اشۋ قادامى ورنىقتى، اقاۋسىز تۇردە العا ىلگەرىلەدى.

    قاتىناس نەگىزدىك قۇرىلعى قۇرىلىسىنىڭ قارقىنى تەزدەدى

  3 - ايدا تۇتاس شينجياڭدا اۋا تەمپەراتۋراسىنىڭ جىلىنۋىنا ىلەسە، جەر - جەردەگى نىساندار جۇمىستى قالپىنا كەلتىرۋدىڭ، قۇرىلىس جۇرگىزۋدىڭ قاۋىرت مەزگىلىنە ءوتتى.

  ءۇرىمجى قالاسى جىبەك جولى ەكونوميكالىق بەلدەۋى وزەكتى رايونىنداعى ءتۇيىندى قالا رەتىندە، ءۇرىمجى اۋەجايىن وزگەرتىپ، كەڭەيتىپ سالۋ ينجەنەرياسى، باينياۋحۋ پورت ماڭى كاسىپ سالاسى باقشاسى قاتارلى ءبىر توپ قاتىناس تورابى ورتالىعىنا قاتىستى نىسانداردىڭ جۇمىستارىن ىركەس - تىركەس قالپىنا كەلتىردى.

  ءۇرىمجى اۋەجايىن وزگەرتىپ، كەڭەيتىپ سالۋ ينجەنەرياسى مەملەكەتتىڭ ”13 - بەسجىلدىق“ جوباسىنداعى ءتۇيىندى قۇرىلىسى نىسانى، 2019 - جىلى 10 - ايدا قۇرىلىس باستاپ، ”13 - بەسجىلدىق“ مەزگىلىندە ۇشۋ اۋماعىنىڭ توپىراعىنا تاجىريبە جاساۋ كەزەڭى، تەرمينال عيماراتىنىڭ تۇلعالىق قۇرىلىمىنىڭ %70تىك قۇرىلىسى سياقتىلار ورىندالدى. بيىلدان باستاپ ينجەنەريا تەرمينال عيماراتىنىڭ تۇلعالىق قۇرىلىمى، ۇشۋ اۋماعىنىڭ الاڭ، جولدارى، سونداي - اق قاتىستى سايكەستى ينجەنەريا قۇرىلىسىن جۇرگىزۋگە جالپى بەتتىك وتەدى. تۇتاس تۇلعالى ينجەنەريانى 2023 - جىلدىڭ اياعىندا اياقتاتۋ جوسپارلانعان.

  سول كەزدە ءۇرىمجى حالىقارالىق اۋەجايىنىڭ جىلدىق جولاۋشى قابىلداۋ - جونەلتۋ مولشەرى 63 ميلليون ادام - رەتكە جەتەدى، بۇل 2019 - جىلعى جولاۋشى قابىلداۋ - جونەلتۋ مولشەرىنىڭ 2.6 ەسەسىنە تەڭ، جىلدىق جۇك جانە پوچتا جولدامالارىن قابىلداۋ - جونەلتەۋ مولشەرى 750 مىڭ تونناعا جەتىپ، جۇڭگو شينجياڭىنىڭ ورتا ازيا مەن باتىس ازياعا باعىتتالعان حالىقارالىق تاسىمال قۋاتى ونان ارى كۇشەيەدى.

  ءۇرىمجى اۋەجاي ماڭىن اشۋ قۇرىلىسىنا قارجى قوسۋ توبى شەكتى سەرىكتەستىگى باس ديرەكتورىنىڭ كومەكشىسى شاڭ شياۋگاڭ مىنالاردى ءبىلدىردى: بۇل ينجەنەريا 3 - رەتكى ورتالىقتىڭ شينجياڭ قىزمەتى جونىندەگى اڭگىمە ءماجىلىسىنىڭ رۋحىن تياناقتاندىرۋدىڭ ناقتى امالياتى، ينجەنەريا قۇرىلىسى قازىر عىلمي، تارتىپپەن ىلگەرىلەۋدە، تەرمينال عيماراتى قۇرىلىسىنىڭ تۇلعالىق قۇرىلىمى %70تىك ينجەنەريا مولشەرىن ورىندادى، سايكەستى ينجەنەريالار دا جالپى بەتتىك قۇرىلىس باستادى.

  ”13 - بەسجىلدىقتان“ بەرى شينجياڭ جىبەك جولى ەكونوميكالىق بەلدەۋى وزەكتى رايونىنىڭ نەگىزدىك قۇرىلعى قۇرىلىسى ناقتى ىلگەرىلەۋشىلىككە قول جەتكىزدى. ليانيۇنگاڭ - قورعاس جوعارى قارقىندى تاس جولىن باتىسقا ۇزارتۋ ينجەنەرياسى سالىنىپ اۆتوموبيل قاتىناپ، جۇڭگونىڭ شينجياڭىنان ەۆروپاعا دەيىن تۇتاس بارىس بويىنشا جوعارى قارقىندى جول بولۋ ىسكە استى؛ G3018 جىڭ - الاتاۋ ساعاسى جوعارى قارقىندى تاس جولىن، جۇڭگو - پاكيستان تاس جولىن كەڭەيتىپ سالۋ قاتارلى باتىسقا تۇتاساتىن ءتۇيىندى ينجەنەريالار جەدەل ىلگەرىلەپ، جىل بويى اشىق تۇراتىن تاس جولدىق شەكارا وتكەلدەرىنە نەگىزىنەن تۇگەلدەي 2 - دارەجەلى تاس جول تۇتاستى. توڭىرەكتەگى ەلدەرگە اشىلعان ەكى جاقتى حالىقارالىق جول تاسىمال جەلىسى 118گە جەتىپ، بۇكىل ەلدەگى جالپى ساننىڭ 3/1ىن ۇستاپ، حالىقارالىق جول زات تاسىمال مولشەرى 18 ميلليون 943 مىڭ تونناعا جەتتى.

  ۇرىمجىدەن ىشكى وڭىرلەرگە باراتىن جوعارى قارقىندى تەمىر جول بۇكىل ەلدىڭ تەمىر جول تورابىمەن تۇتاسىپ، ”شينجياڭعا كىرىپ - شىعۋدى تەزدەتۋ“ نىساناسى جەدەل ورىندالىپ، اۆياتسيا تورى نەگىزىنەن قالىپتاسىپ، ”شينجياڭنىڭ ىشىندە تور قالىپتاستىرعان، شىعىس پەن باتىسقا جەلپۋىش ءتارىزدى تارامدالعان“ اۆياتسيا جەلى ورنالاستىرۋى جەدەل تۇلعالاندى. ”13 - بەسجىلدىق“ مەزگىلىندە بۇكىل رايونداعى تەمىر جولداردىڭ قاتىناۋ ارالىعى جاڭادان 1529 كيلومەتر ارتتى، مۇنىڭ ىشىندە 2020 - جىلى جاڭادان 856 كيلومەتر ارتىپ، جالپى ارالىق 7398 كيلومەترگە جەتتى، بۇكىل رايوندا جاڭادان 5 اۋەجاي كوبەيىپ، ءبىر اۋەجاي كوشىرىپ سالىنىپ، 9 اۋەجاي وزگەرتىپ، كەڭەيتىپ سالىندى، قازىرگى اۋەجايدىڭ سانى 22گە جەتىپ، 2015 - جىلداعىدان 5 اۋەجاي كوبەيدى.

    كاسىپ سالاسىنىڭ شوعىرلانۋ ونىمدىلىگى كۇن سايىن كورنەكتىلەندى

  3 - ايدىڭ 2 - كۇنى وتكىزىلگەن قورعاس ەكونوميكالىق اشۋ رايونى (قالا) وسى زامانعى جابدىق جاساۋ كاسىپ جەلىسىندەگى ”بۇلتتىق ساۋداگەر شاقىرۋ“ تانىستىرۋ ءماجىلىسى شاندۇڭ، حىبەي، لياۋنيڭ قاتارلى جەرلەردەگى 200دەن استام كاسىپورىنشىنى ينتەرنەت تۇعىرى ارقىلى تانىستىرۋ قيمىلىنا قاتىناسۋعا باۋرادى.

  ”بيىل’14 - بەسجىلدىق‘ جوبا باستالعان جىل، ءبىز 3 - رەتكى ورتالىقتىڭ شينجياڭ قىزمەتى جونىندەگى اڭگىمە ءماجىلىسىنىڭ رۋحىن دايەكتىلەندىرىپ، تياناقتاندىرىپ، ءوز وڭىرلىك ابزالدىلىعىمىزدى تولىق اشىپ جاڭا كەزەكتى دامۋ جوباسىن اتقارامىز. وسى رەتكى ارناۋلى تانىستىرۋ ءماجىلىسىنىڭ ماقساتى قورعاس وسى زامانعى جابدىق جاساۋ كاسىپ سالاسىنىڭ دامۋىن ىلگەرىلەتىپ، قۋاتى مىعىم، جوعارى، تومەن جەلىدەگى كاسىپ سالاسى تىزبەگى كاسىپورىندارىن قورعاسقا كەلىپ قارجى قوسىپ، كاسىپتى گۇلدەندىرۋگە باۋراۋ بولىپ تابىلادى“، - دەدى قورعاس ەكونوميكالىق اشۋ رايونى پارتيا قىزمەتى كوميتەتىنىڭ مۇشەسى، باسقارۋ كوميتەتىنىڭ ورىنباسار مەڭگەرۋشىسى ليۋ جىيان.

  جاڭ جياۋۋي قورعاستاعى ءبىر جارتىلاي وتكىزگىش ونىمدەرى كاسىپورنىنىڭ جاۋاپتىسى، ول كاسىپ سالاسىنىڭ شوعىرلانۋى الا كەلگەن تاماشا ونىمدىلىكتى تەرەڭ سەزىندى. بىلتىر بۇل كاسىپورىن قورعاستا قارجى قوسىپ فوتو ەلەكتر جارتىلاي وتكىزگىش كاسىپ سالاسى باقشا نىسانىن سالىپ، باستىسى، ەلەكتروندى ينفورماتسيا كاسىپ سالاسىن توڭىرەكتەي وتىرىپ، جارتىلاي وتكىزگىشتى وراۋلى كۇيدە سىناۋ تۇرىندەگى كاسىپ سالاسى تىزبەگى كاسىپورىندارىن ىرگە تەبۋگە باۋراپ، كاسىپ سالاسى شوعىرىن قالىپتاستىردى.

  ”كاسىپ سالاسى باقشاسى كەيبىر جوعارى، تومەن جەلىدەگى كاسىپورىنداردى ىرگە تەبۋگە باۋرادى، 2 دە 3 جىلدىق قۇرىلىس ارقىلى بۇل ارانى جابدىققا قوسىلعان قارجى 10 ميلليارد يۋاننان اسقان جارتىلاي وتكىزگىش كاسىپ سالاسى باقشاسىنا اينالدىرۋ جوسپارلاندى“، - دەدى جاڭ جياۋۋي.

  قورعاس ”وڭىرلىك ورىن، ساياسات، ەسىك اشۋ“ سىندى شوعىرلى ابزالدىلىعىن تولىق ساۋلەلەندىرىپ، مەملەكەتتىڭ باتىسقا ەسىك اشۋ جالپى تۇلعالىق ورنالاستىرۋىنا بەلسەندىلىكپەن توعىسىپ، جۇڭگو - قازاقستان قورعاس حالىقارالىق شەكارا سەلبەستىك ورتالىعى جانە قورعاس كەشەندى قورعامالى باجى اۋماعى قۇرىلىسىن ىلگەرىلەتۋدى قامال الۋ ءتۇيىنى ەتىپ، شەكارا وتكەلى ەكونوميكالىق بەلدەۋىندە ەلەكتروندى ينفورماتسيا، جابدىق جاساۋ، جاڭا ماتەريال سياقتى ابزالدىلىققا يە كاسىپ سالالارىن دامىتۋدى ءتۇيىندى تۇردە توڭىرەكتەي وتىرىپ، باتىسقا ەسىك اشۋ قادامىن تەزدەتتى.

  ”13 - بەسجىلدىقتان“ بەرى رايونىمىز ءۇرىمجى حالىقارالىق قۇرلىقتىق پورت اۋماعىن باستاماشى ەتىپ، قورعاس، قاشقار ەكونوميكالىق اشۋ رايوندارى جانە كەشەندى قورعامالى باجى اۋماقتارى، شەكارا بويى وتكەلدەرى قۇرىلىسىنىڭ دامۋىن جەدەل ىلگەرىلەتىپ، ەسىك اشۋ تۇعىرى دانەكەرلەرىن ۇزدىكسىز مولايتىپ، اشىق ەكونوميكانىڭ جاڭا ارتۋ ۇيەگىن كۇش سالا تۇلعالادى.

    شەكارا وتكەلدەرىنىڭ شارۋاشىلىق - ساۋدا ورتاسى ۇزدىكسىز جاقساردى

  2 - ايدىڭ اياعىندا قاشقارداعى بەلگىلى شەكارا اتتاعان ەلەكتروندى ساۋدا كاسىپورنى قاشقار كەشەندى قورعامالى باجى اۋماعىندا شەكارا اتتاعان ەلەكتروندى ساۋدا بويىنشا زات ەكسپورت ەتۋدى ءوتىنىش ەتتى. بۇل قاشقار ايماعىنداعى شەكارا اتتاعان ەلەكتروندى ساۋدا بويىنشا تۇڭعىش رەت زات ەكسپورت ەتۋ ءارى وڭتۇستىك شينجياڭداعى العاشقى زات ەكسپورت ەتۋ بولىپ تابىلادى.

  سىرتقى ساۋدا جاڭا كاسىپ كۇيىنىڭ قاشقار كەشەندى قورعامالى باجى اۋماعىنداعى مۇنداي دامۋ كومەسكى كۇشىن كورگەن قاشقار كەشەندى قورعامالى باجى اۋماعى مەن قاشقار كەدەنى دەرەۋ تەكسەرۋ - زەرتتەۋ ورىستەتىپ، شينجياڭنىڭ ءىشى - سىرتىنداعى كوپتەگەن شەكارا اتتاعان ەلەكتروندى ساۋدا كاسىبى كورنەكتى ەرەكشەلىك بايقاتقان كەشەندى قورعامالى باجى اۋماقتارىنا بارىپ تاجىريبە قابىلدادى.

  ”ءبىز الاتاۋ كەدەنى، تيانجين كەدەنى قاتارلى باۋىرلاس مەكەمە - ورىندارعا بارىپ، ولاردىڭ شەكارا اتتاعان ەلەكتروندى ساۋدا جولدامالارىن شەكارادان كىرگىزۋ - شىعارۋ بۋىنىن قالاي جاقسارتقاندىعىن ۇيرەندىك. ءبىز كەدەن قىزمەتكەرلەرىن ۇيىمداستىرىپ، قاتىستى باۋلۋ ورىستەتىپ، كەشەندى قورعامالى باجى اۋماعى قىزمەتكەرلەرىمەن سايكەسۋدى كۇشەيتىپ، شەكارا اتتاعان ەلەكتروندى ساۋدا جولدامالارىن اۋماققا كىرگىزۋ - شىعارۋ ونىمدىلىگىن ىشكەرىلەي جوعارىلاتىپ، كاسىپورىنداردىڭ دامۋىنا تاماشا شارۋاشىلىق - ساۋدا ورتاسىن جاراتامىز“، - دەدى قاشقار كەدەنى پارتكومىنىڭ شۋجيى، كەدەن باستىعى ۋاڭ چۋانجيە.

  قاشقار ايماعىنداعى شەكارا اتتاعان ەلەكتروندى ساۋدا كاسىبىنىڭ ىلگەرىلەۋىن، تياناقتانۋىن جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن، قاشقار كەدەنى 41 كاسىپ تىرەكتىسىنەن ارناۋلى قىزمەت گرۋپپاسىن قۇرىپ، قاشقار كەدەنىنىڭ كاسىپتىك جۇمىستارىن تۇتاس تۇلعالى ىلگەرىلەتۋگە ارناۋلى جاۋاپتاندىردى. قاشقار كەشەندى قورعامالى باجى اۋماعى ”ءبىر پۋنكتتىك“ قىزمەت وتەۋ زالىن قۇرىپ، قىزمەتكەرلەردىڭ شوعىرلى قىزمەت ىستەۋى مەن جۇمىستى شوعىرلى ءبىتىرۋدى جۇزەگە اسىرىپ، ورتالىق بۋىنداردى ءونىمدى قىسقارتتى.

  ”13 - بەسجىلدىقتان“ بەرى رايونىمىز كەدەننەن ءوتۋدى قولايلىلاندىرۋ ورەسىن ىشكەرىلەي جوعارىلاتىپ، ءتۇرلى شارالاردى اتقارۋ ارقىلى كاسىپورىندارعا تاماشا شارۋاشىلىق - ساۋدا ورتاسىن جاراتتى. بىلتىردان بەرى ءۇرىمجى كەدەنى شەكارا وتكەلدەرىنىڭ شارۋاشىلىق - ساۋدا ورتاسىن ۇزدىكسىز جاقسارتىپ، ءتۇيىندى رەفورما نىساندارىن جالپى بەتتىك تياناقتاندىرىپ، ”الدىن الا ءوتىنىش ەتۋدى“ زور كۇشپەن ىلگەرىلەتىپ، يمپورت ەتۋدەگى ”ەكى قاداممەن ءوتىنىش ەتىپ“ كەدەننەن وتكىزۋ ۇلگىسىن جاقسارتىپ، ”ەكى بولىك بويىنشا كىرۋگە رۇقسات ەتۋدى“ كەمەلدەندىرىپ، سەلبەسىپ سايكەستىرۋدى كۇشەيتىپ، كاسىپتىك جۇمىس بارىسىن جاقسارتىپ، رەفورماعا مەرزىم بويىنشا تالداۋ جاساۋ، باعالاۋ مەحانيزمىن ورناتىپ، ۇزىلىستەر مەن بوگەتتەردى دەر كەزىندە ىركىلىسسىزدەندىرىپ، تۇتاس تۇلعالىق كەدەننەن وتكىزۋ ۋاقىتىن قىسقارتۋدى ۇزدىكسىز بەكەمدەدى.

  2020 - جىلى شينجياڭداعى شەكارا وتكەلدەرىنىڭ يمپورت - ەكسپورت زاتتاردى تۇتاس تۇلعالى كەدەننەن وتكىزۋ ۋاقىتى جەكە - جەكە 20.8 ساعات، 0.48 ساعات بولىپ، جەكە - جەكە بۇكىل ەلدىڭ 21.02 ساعاتتىق،1.71 ساعاتتىق ورتاشا دەڭگەيىنەن تەز بولدى.

جاۋاپتى رەداكتور : نۇربولات قابىل

ەسكەرتۋ:

تورابىمىزداعى مازمۇنداردىڭ مەنشىك ۇقىعى شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايوندىق حالىق ۇكىمەتى اقپارات كەڭسەسىنە ءتان، جاريالانعان مازمۇنداردى سىلتەمەسىز كوشىرۋگە بولمايدى. كوشىرىپ پايدالانۋعا تۋرا كەلگەندە، «تيانشان تورى » الىنعانى انىق ەسكەرتىلۋى ءتيىس، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگى قۋزاستىرىلادى.