تيانشان تورى   ›   ۇيرەنۋ   ›   شولۋ

توڭكەرىستىك رۋحتى ونان ارى اسقاقتاتايىق

− پارتيا تاريحىن ۇيرەنۋ تاربيەسىن تىڭعىلىقتى ورىستەتۋ تۋرالى

 حالىق گازەتىنىڭ شولۋشىسى

  ادامدا رۋح بولماسا ەڭسەسىن كوتەرىپ تۇرا المايدى، مەملەكەتتە رۋح بولماسا قۇدىرەتتەنە المايدى. توڭكەرىستىك رۋح پارتيا مەن مەملەكەتتىڭ باعالى بايلىعى.

  باس شۋجي شي جينپيڭ پارتيا تاريحىن ۇيرەنۋ تاربيەسىنە جۇمىلدىرۋ جينالىسىندا بىلاي دەپ باسا دارىپتەدى: 100 جىلدىق ەرەكشە كۇرەس بارىسىندا سان ۇرپاق جۇڭگو كوممۋنيستەرى قايسارلىقپەن سايىسىپ، تىنباي كۇرەس جاساپ، ءولىمدى ەلەڭ قۇرلى كورمەيتىن قىرۋار توڭكەرىستىك قاھارماندار، قايسارلىقپەن كۇرەس جاساعان قىرۋار قاھارمان تۇلعالار، قالتقىسىز ۇلەس قوسقان قىرۋار ۇزدىك ۇلگىلەر جارىققا شىعىپ، ءبىر قىدىرۋ ۇلى رۋح قالىپتاستىرىپ، جۇڭگو كوممۋنيستەرىنىڭ رۋحاني شەجىرەسىن تۇلعالاپ، ءبىزدىڭ پارتيا قۇرۋىمىزعا، پارتيانى گۇلدەندىرۋىمىزگە، پارتيانى قۇدىرەتتەندىرۋىمىزگە اسا مول ءنار بەردى.

  پارتيا تاريحىن ۇيرەنۋ تاربيەسىن تىڭعىلىقتى ورىستەتۋدە بۇكىل پارتيانى توڭكەرىستىك داستۇرگە سانالى تۇردە مۇراگەرلىك ەتۋگە، قىزىل گەندى جالعاستىرۋعا تاربيەلەپ جانە جەتەكتەپ، توڭكەرىستىك رۋحتى ونان ارى اسقاقتاتىپ، قاجىرلىلىقپەن كۇرەس جاسايتىن اسقاق رۋحتى باستان - اياق ساقتاۋ كەرەك.

  توڭكەرىستىك مۇرات بارلىعىنان جوعارى. باس شۋجي شي جينپيڭ بىلاي دەپ اتاپ كورسەتتى: ”100 جىلدان بەرى ءتۇرلى قيىنشىلىقتارعا، سىن - سايىستارعا توتەپ بەرۋ بارىسىندا پارتيامىز ازۋلى جاۋدان جاسقانبايتىن، حاۋىپ - قاتەردەن تىكسىنبەيتىن، ەرلىكپەن كۇرەس جۇرگىزەتىن، باتىلدىقپەن جەڭىسكە جەتەتىن ەرىك - جىگەر مەن قاسيەتتى شىڭدادى. بۇل پارتيامىزدىڭ ەڭ ايقىن قاسيەتى جانە ەرەكشەلىگى“. جيڭگاڭشاندا مويىماس كوممۋنيستەر الاۋدى بيىك ۇستاپ العا ىلگەرىلەپ، بولىمسىز ۇشقىننان جالىن قاۋلايتىندىعىنا كامىل سەندى، جيڭگاڭشاندا قىزىل تۋ استىندا تايسالماي باتىلدىقپەن ىنتىماقتاسا كۇرەس جۇرگىزىپ، بەكەم تۇردە، قاجىماي - تالماي مۇراتقا تالپىنىپ، شىندىقتى ءىس جۇزىنەن ىزدەي وتىرىپ سارا جول اشىپ، قاجىرلىلىقپەن كۇرەس جۇرگىزىپ، قيىن وتكەلدەردەن قامال الىپ، بۇقاراعا ارقا سۇيەپ، جەڭىسكە تالپىندى؛ ورتالىق سوۆەت رايونىندا جانە ۇزاق جورىق بارىسىندا، پارتيا مەن قىزىل ارميا باتىل مۇرات - سەنىم مەن بەكەم توڭكەرىستىك ەرىك - جىگەرگە سۇيەنىپ، تالاي رەت تىعىرىقتان جول تاۋىپ، قانشا ساتسىزدىككە ۇشىراعان سايىن سونشا ەرلىك كورسەتىپ، ەڭ سوڭىندا جەڭىسكە قول جەتكىزىپ، كەرەمەت حيكىمەتتەردى جاراتتى؛ باۋتاشان باۋرايىندا اعا بۋىن توڭكەرىسشىلەر مەن اعا بۋىن كوممۋنيستەر دۇرىس ساياسي بەتالىستان جازباي، يدەيانى ازات ەتىپ، شىندىقتى ءىس جۇزىنەن ىزدەپ، بۇكىل ىنتا - پەيىلدەرىمەن حالىق ءۇشىن قىزمەت ىستەپ، ءوز كۇشىنە سۇيەنىپ ءومىر ءسۇرىپ، قاجىرلىلىقپەن كۇرەس جۇرگىزىپ، جۇڭگونىڭ توڭكەرىستىك ىستەرىنىڭ قۇلديلاۋدان شارىقتاۋعا بەت الۋىن ىلگەرىلەتىپ، تاريحي سيپاتتى بۇرىلىستى جۇزەگە اسىردى... تاريحقا قايىرىلا قاراساق، توڭكەرىسكە جان قيارلىق قوسىلعان قۋاتتى رۋحقا سۇيەنگەندىكتەن عانا، پارتيامىز 100 جىلدى باستان وتكەرسەدە، ارىنى تاسىدى، ميحىناتتى كوپ شەكسەدە، ۇزدىكسىز تولىسا ءتۇستى.

  رۋحتىڭ ۇلى كۇشى قاشاندا جۇرەكتى تەبىرەنتەدى. 1936 - جىلى جانە 1939 - جىلى امەريكالىق ءتىلشى سىنوۋ يان - ان مەن شانبەي توڭكەرىستىك بازاسىنا ەكى رەت تىلشىلىك جاساپ، جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسىندا جانە ول باسشىلىق ەتكەن حالىق ارمياسىندا وزگەشە ءبىر كۇش بار ەكەندىگىن سەزىنىپ، مۇنداي رۋح، كۇش، ىستىق ىنتا − ادامزات تاريحىنىڭ باي، نۇرلى جاۋھارى، ”شىعىستاعى ءتىلسىم كۇش“، ”مەملەكەتتى كوركەيتۋدىڭ شۋاعى“ دەپ القادى. توڭكەرىستىك رۋح كوممۋنيستەردىڭ كۇرەس جۇرگىزۋ ساپارىنا ەرۋ بولىپ، ۋاقىت كورديناتاسىندا رۋحاني كوش قالىپتاستىردى. 100 جىلدان بەرى جۇڭگو كوممۋنيستەرى مۇرات - سەنىمدى بەكەمدەپ، كۇرەس رۋحىن اسقاقتاتىپ، ۇلى امالياتتى ىلگەرىلەتىپ، ءتۇرلى تاريحي مەزگىلدە جيڭگاڭشان رۋحى، ۇزاق جورىق رۋحى، زۇن - ي ءماجىلىسى رۋحى، يان - ان رۋحى، شيبايپو رۋحى، قىزىل جارتاس رۋحى، امەريكا جيھانگەرلىگىنە قارسى تۇرىپ، چاۋشيانعا كومەك بەرۋ رۋحى، ”ەكى بومبى، ءبىر جاساندى سەرىك“ رۋحى، ەرەكشە رايون رۋحى، تاسقىنعا قارسى اتتانۋ رۋحى، جەر سىلكىنىسىنە قارسى اتتانىپ اپاتتان قۇتقارۋ رۋحى، ىندەتكە قارسى اتتانۋ رۋحى، كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋ رۋحى سياقتى ۇلى رۋحتاردى شىڭداپ، سومداپ، پارتيانىڭ سيپاتىن، باس ماقساتىن جانە ساياسي قاسيەتىن ايگىلەيتىن رۋحاني شەجىرەنى قالىپتاستىردى. وسى ءبىر قىدىرۋ ۇلى رۋح ۋاقىت - كەڭىستىكتى باسىپ وزىپ، ۋاقىت وتكەن سايىن جاڭارىپ، پارتيانىڭ باتىل سەنىمىن، باس ماقساتىن، تاڭداۋلى ءداستۇرىن شوعىرلى ايگىلەپ، جۇڭگو كوممۋنيستەرىنىڭ قاجىرلىلىقپەن كۇرەس جۇرگىزەتىن، قۇرباندىق بەرەتىن، باسىن ءباي تىگىپ ۇلەس قوساتىن، ءورىس اشا ىلگەرىلەيتىن ۇلى قاسيەتىن ۇيىستىرىپ، پارتيامىزدىڭ، مەملەكەتىمىزدىڭ، ۇلتىمىزدىڭ، حالىقىمىزدىڭ قان تامىرىنا تەرەڭ ءسىڭدى. وسى ءبىر قىدىرۋ ۇلى رۋحتا ءبىز ”قايدان كەلدىك، قايدا بارامىز“ دەيتىن رۋحاني سىر جاتىر، بۇل وتكەندە، قازىردە، بولاشاقتادا ءباز - باياعىسىنداي پارتيامىزدىڭ قىمباتتى رۋحاني بايلىعى، بۇكىل پارتياداعى جولداستاردىڭ اۋەلگى ماقساتتى نارلەندىرۋ، رۋحتى شىڭداۋ ارقىلى سەنىم كۇشىن الاتىن، پارتيالىلىقتاعى پارىقتى تەكسەرىپ تاباتىن، العا باسۋ بەتالىسىن تۇزەيتىن مول قاينار كوزى، بۇكىل پارتيانى، بۇكىل ەلدەگى ءار ۇلت حالقىن بوران - شاشىننان تايسالماي، باتىلدىقپەن العا باسۋعا شابىتتاندىراتىن جانە ىنتالاندىراتىن قۋاتتى رۋحاني قوزعاۋشى كۇش.

  پارتيا 18 - قۇرىلتايىنان بەرى پارتيامىز پارتيا ىشىندە شوعىرلى تاربيەلەۋدى تىڭعىلىقتى ىشكەرىلەي ورىستەتىپ، بۇقارالىق لۋشيان تاربيەسى امالياتتىق قيمىلىندا ”كوممۋنيستەردىڭ رۋحاني تالپىنىسىن باتىل ساقتاۋدى“ تالاپ ەتۋدەن ”ۇشتە قاتاڭ بولۋ، ۇشتە شىنايى بولۋ“ ارناۋلى تاقىرىپتىق تاربيەسىندە ”پارتيالىلىق جەتىلىمدى كۇشەيتۋدى“ باسا دارىپتەۋگە دەيىن، ”ەكىنى ۇيرەنۋ، بىردە تولىمدى بولۋ“ ۇيرەنۋ تاربيەسىندە ”يدەيالىق - ساياسي قۇرىلىستى ماڭداي الدى ورىنعا قويۋدى“ ايقىنداۋدان”اۋەلگى ماقساتتى ۇمىتپاۋ، بورىشتى ەستە بەرىك ساقتاۋ“نەگىزگى تاقىرىپتىق تاربيەسىندە ”كۇرەس جۇرگىزۋ رۋحىن ساقتاۋدى“ باسا دارىپتەۋگە دەيىن، توڭكەرىستىك رۋح مەن قىزىل گەن ۋاقىت - كەڭىستىكتى ەندەي ءوتىپ، ۇرپاقتان - ۇرپاققا جالعاسىپ، قالىڭ پارتيالى كادرلاردىڭ يدەياسى سىننان ءوتتى، جان سارايى وياندى. اماليات بارىسىندا قالىڭ پارتيالى كادرلار ساياسي قاسيەتى مەن كۇرەس رۋحى، كۇرەس جۇرگىزۋ قابىلەتى شىڭدالىپ، بۇكىل ەلدەگى ءار ۇلت حالقى قايراتىنا ءمىنىپ اناعۇرلىم تاسقىنداعان رۋحاني بەت - بەينەمەن جاپپاي سوتسياليستىك وسىزاماندانعان مەملەكەت قۇرۋدىڭ جاڭا ساپارىن باستاۋعا پارمەندى ساياسي كەپىلدىك جانە قۋاتتى ەكپىندەي ىلگەرىلەۋ كۇشىن ازىرلەدى. ايتسەدە، پارتيامىز ۇزاق ۋاقىت بيلىك جۇرگىزدى، پارتيالى كادرلار اراسىندا تىنىشتىق ۋاقىتى ۇزارعان سايىن رۋحاني بويكۇيەزدىك كوڭىل كۇيىنىڭ وڭاي جارىققا شىعاتىندىعىن دا سەرگەكتىكپەن كورە ءبىلۋىمىز كەرەك. بۇكىل پارتيادا پارتيا تاريحىن ۇيرەنۋ تاربيەسىن ورىستەتۋدە پارتيا تاريحىنىڭ تاريحتى بۇگىنگىگە عيبىرات ەتۋ، مەملەكەت ىستەرى ءۇشىن ادام تاربيەلەۋ رولىن تولىق ساۋلەلەندىرىپ، قالىڭ پارتيا مۇشەلەرىن، كادرلاردى سەنىم نەگىزىن ۇزدىكسىز بەكەمدەۋگە، رۋحاني كالتسي تولىقتاۋعا، يدەيا تىزگىنىن مىقتى ۇستاۋعا جەتەكتەپ، مۇرات - سەنىمنىڭ ونان ارى بەكەمدەلۋىن، ساياسي قاسيەتتىڭ ونان ارى كىرشىكسىزدەنۋىن، كۇرەس جۇرگىزۋ رۋحىنىڭ ونان ارى تاسقىنداۋىن، كۇرەس جۇرگىزۋ اسقاق سەزىمىنىڭ ونان ارى كوتەرىڭكى بولۋىن ورىنداۋ كەرەك.

  ”قوس 100 جىلدىقتىڭ“ تاريحي توعىسۋ تۇيىنىندە جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇلى گۇلدەنۋىنىڭ نۇر - شۇعىلاسى الدا، بولاشاعى جارقىن. سونىمەن بىرگە ءبىز، ءسوز جوق، مىنانى سەرگەكتىكپەن تانىپ جەتۋىمىز كەرەك: جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇلى گۇلدەنۋىن استە جەڭىل - جەلپى، داڭعارا قاعىپ عانا جۇزەگە اسىرۋعا بولمايدى. ءبىز تاپتىرماس ورايعا ءدوپ كەلۋمەن بىرگە، قاتاڭ سىن - سايىسقا دا ءدوپ كەلىپ وتىرمىز. ءبىزدىڭ وسىنداي ءبىر ميلليارد 400 ميلليون جان سانى بار مەملەكەتىمىزدە سوتسياليستىك وسىزامانداندىرۋدى جۇزەگە اسىرۋ سونشاما ۇلى، سونشاما جاپالى! وسى شەشۋشى كەزدە ءارقانداي كىدىرۋگە، ەكى ۇداي بولۋعا، توسىپ وتىرۋعا بولمايدى، ءسوز جوق، اۋەلگى ماقساتتى ۇمىتپاي، بورىشتى ەستە بەرىك ساقتاپ، جىگەرلەنە ءتۇسىپ، ۇزدىكسىز كۇرەس جۇرگىزۋ كەرەك. كۇرەس نىساناسىنا نەعۇرلىم تاياعان سايىن، حاۋىپ - قاتەرگە، سىن - سايىسقا نەعۇرلىم ءدوپ كەلگەن سايىن، توڭكەرىستى سوڭىنا دەيىن جۇرگىزۋ رۋحىن سولعۇرلىم ساۋلەلەندىرۋىمىز، اعا بۋىن توڭكەرىسشىلەردىڭ ”توزعان جاۋدى جىگەرلەنە سوعۋ كەرەك وكشەلەپ، اتاققۇمار چۋ باۋاڭعا كەتپە استە ەلىكتەپ“ دەگەن توڭكەرىستىك رۋحىن اسقاقتاتىپ، كوممۋنيستەردىڭ ”قۇربان بەرۋ بولعانى ءۇشىن ءوستى جىگەر ۇلعايىپ، اي - كۇنگە ءامىر شاشا الامىز جاڭارتۋعا كوك ءجۇزىن“ دەگەن كۇرەسكەرلىك رۋحتى اسقاقتاتىپ، ماڭگى قاجىماي - تالمايتىن رۋحاني كۇي، العان بەتىنەن قايتپايتىن كۇرەس جۇرگىزۋ بەينەسى ارقىلى شىنايى يگەرىپ، ناقتى ىستەپ، باس الماي قاجىرلىلىقپەن ىستەپ، ەكىنشى 100 جىلدىق كۇرەس نىساناسىن جۇزەگە اسىرۋعا قاراي العا ىلگەرىلەۋ كەرەك. پارتيا تاريحىن ۇيرەنۋ تاربيەسى ارقىلى بۇكىل پارتياداعى جولداستار كوممۋنيستەردىڭ رۋحاني قان تامىرىن جالعاستىرىپ، توڭكەرىسشىلەردىڭ تايسالمايتىن كۇرەس جۇرگىزۋ رۋحىن باستان - اياق ساقتاپ، جاڭا ساپارعا ارشىنداي قادام باسۋ، جاڭا داۋىردە ەكپىندەي ىلگەرىلەۋ جىگەرىن جانىپ، كوپتەگەن جاڭا تاريحي ەرەكشەلىككە يە ۇلى كۇرەستەر بارىسىندا جۇڭگو كوممۋنيستەرىنىڭ سونى رۋحاني ەپوسىن ۇزدىكسىز جازۋ كەرەك.

  ”ادام ومىرىندە تار جول، تايعاق كەشۋلەردى باستان وتكەرەدى“. دۇنيە جۇزىندە قايسى ءبىر پارتيا ءبىز سياقتى وسىنشاما كوپ ماشاقاتقا، قيىندىقتارعا ۇشىرادى، وسىنشاما كوپ ءومىر - ءولىم سىناعىن باستان كەشىردى، وسىنشاما كوپ اۋىر بوداۋ بەردى. 100 جىلدان بەرى توڭكەرىستىك رۋح قۇددى الاۋ ءارى نۇرلى شىراق سياقتى، باستان - اياق العا باسۋ جولىمىزعا ساۋلە شاشتى، مۇراتىنان تايمايتىن، العان بەتىنەن قايتپايتىن ۇلى كۇشتى تاسقىنداتىپ، پارتيامىزدىڭ كىشكەنەدەن زورايۋىن، السىزدەن كۇشەيۋىن ىلگەرىلەتىپ، دۇلەي اعىس، حاۋىپتى قايراڭداردى باسىپ ءوتىپ، دۇلەي تولقىنداردان كوكتەي ءوتىپ، ءبىر كىشكەنە قىزىل كەمەدەن جۇڭگونىڭ نىق قادام باسىپ الىسقا ساپار شەگەتىن ءزاۋلىم الىپ كەمەسىنە اينالدى. بولاشاققا كوز جىبەرسەك، مۇرات - سەنىمدى بەكەمدەپ، اۋەلگى ماقساتتى، بورىشتى ەستە بەرىك ساقتاپ، حالىق بۇقاراسىنا تامىر تارتىپ، باستان - اياق تاسقىنداعان ارىندى، اسقاق كۇرەس جۇرگىزۋ جىگەرىن ساقتاپ، باستان - اياق ءداۋىر اعىنىنىڭ ەڭ الدىڭعى لەگىندە تۇرعاندا، قامال الىپ، قيىندىقتى جەڭۋدىڭ ەڭ الدىڭعى لەگىندە تۇرعاندا، ەڭ قالىڭ حالىقتىڭ اراسىندا تۇرعاندا عانا پارتيامىز، ءسوز جوق، ماڭگى جەڭىمپاز ورىندا تۇرىپ، ۇزدىكسىز جەڭىستەن جاڭا جەڭىسكە بەت الاتىندىعى شۇباسىز.

  (شينحۋا اگەنتتىگىنىڭ 4 - ايدىڭ 13 - كۇنى بەيجيڭنەن بەرگەن حابارى)

جاۋاپتى رەداكتور : نۇربولات قابىل

ەسكەرتۋ:

تورابىمىزداعى مازمۇنداردىڭ مەنشىك ۇقىعى شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايوندىق حالىق ۇكىمەتى اقپارات كەڭسەسىنە ءتان، جاريالانعان مازمۇنداردى سىلتەمەسىز كوشىرۋگە بولمايدى. كوشىرىپ پايدالانۋعا تۋرا كەلگەندە، «تيانشان تورى » الىنعانى انىق ەسكەرتىلۋى ءتيىس، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگى قۋزاستىرىلادى.