تيانشان تورى   ›   جاڭالىقتار   ›   ەل ءىشى حابارى

ءومىرى ارقىلى سەنىمدى قورعادى

 

ماۋ انيىڭ:

ءومىرى ارقىلى سەنىمدى قورعادى

□شينحۋا اگەنتتىگىنىڭ ءتىلشىسى شۋاي ساي

ماۋ انيىڭنىڭ سۋرەتى. □ شينحۋا اگەنتتىگى تاراتقان

  حۋناننىڭ شاۋشان قالاسى شاۋشان قۇرباندار قابىرستاندىعىنا ماۋ زىدۇڭنىڭ ياڭ كايحۇي، ماۋ زىمين، ماۋ زىتان، ماۋ زىجيان، ماۋ انيىڭ، ماۋ چۋشيۇڭ قاتارلى 6 جان اشىر - جاقىنىنىڭ مىس ءمۇسىنى قويىلعان. ءار رەتكى چيڭميڭ كەزىندە، قۇربانداردى ەسكە الۋ كۇنىندە شاۋشان قالاسىنداعى كادرلار مەن بۇقارا وسى ارادا ەسكە الۋ قيمىلىن وتكىزىپ، قۇربانداردىڭ مىس ءمۇسىنىنىڭ الدىنا قۇرمەتپەن گۇل شارباق قويادى.

  شاۋشان قالاسى قۇرباندار قابىرستاندىعىن باسقارۋ ورنىنىڭ جاۋاپتىسى حۋ اييۋان تىلشىگە بىلاي دەدى: ”ءار جىلى كوپتەگەن پارتيالى كادرلار مەن وقىتۋشى - وقۋشىلار وزدىكتەرىنەن وسى اراعا كەلىپ ماۋ انيىڭ قاتارلى توڭكەرىستىك قۇربانداردى ەسكە ءتۇسىرىپ، ازا ءبىلدىرىپ، توڭكەرىستىك ءداستۇرلى تاربيە قابىلدايدى“.

  ماۋ انيىڭ، 1922 - جىلى حۋنان ولكەسىنىڭ چاڭشا قالاسىندا تۋعان. 8 جاسىندا شەشەسى ياڭ كايحۇي تۇتقىندالىپ تۇرمەگە جابىلادى، ماۋ انيىڭ دە تۇرمەگە قامالادى. ياڭ كايحۇي قۇربان بولعاننان كەيىن، استىرتىن پارتيا ۇيىمى ماۋ انيىڭ مەن ەكى ءىنىسىن شاڭحايعا اكەلىپ ورنالاستىرادى. كەيىن استىرتىن پارتيا ۇيىمى بۇلىنۋگە ۇشىراعاندىعى سەبەپتى ماۋ انيىڭ اعا - ىنىلەر سەرگەلدەڭگە تۇسەدى. ول شاكىرت بولىپ كوردى، قوقسىق تەرىپ تە كوردى، گازەت ساتتى، جاياۋ اربا دا سۇيرەدى.

  1936 - جىلى ماۋ انيىڭ سوۆەت وداعىنا وقۋعا جىبەرىلەدى. العاشىندا اسكەري - اكىمشىلىك مەكتەبىندە جانە اسكەري ىستەر شۋەيۋانىندا وقيدى، كەيىن سوۆەت وداعىنىڭ وتان قورعاۋ سوعىسىنا قاتىناسادى، كەزىندە جاڭبىرشا جاۋعان وققا قاراماي، ەۆروپا سوعىس مايدانىندا اينالا ۇرىس سالادى. 1946 - جىلى ماۋ انيىڭ يان - انعا قايتىپ كەلىپ، وسى جىلى جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسىنا مۇشە بولادى. ماۋ انيىڭ ماۋ زىدۇڭنىڭ ”ەڭبەك داشۋەسىن تولىقتاپ وقۋ“ دەگەن تالابىنا ساي، ازات رايونداردا جەر رەفورماسىن جۇرگىزەدى، ۇگىت قىزمەتىن ىستەيدى، حاتشى دا بولادى. جاڭا جۇڭگو قۇرىلعان العاشقى مەزگىلدە، زاۆود پارتكومىنىڭ ورىنباسار شۋجيى بولىپ ىستەيدى. ول ماۋ زىدۇڭنىڭ ۇلى بولعانىمەن، ەجەلدەن بۇعان بولا كۇپيىپ كورگەن جوق، كەرىسىنشە، قايدا بولسا دا ۇنەمى وزىنە قاتاڭ تالاپ قويىپ، قاراپايىم بۇقارامەن توننىڭ ىشكى باۋىنداي ءوتتى.

  1950 - جىلى امەريكا جيھانگەرلىگىنە قارسى تۇرىپ، چاۋشيانعا كومەكتەسۋ سوعىسى تۋىلادى. ەندى عانا ۇيلەنگەن ماۋ انيىڭ چاۋشيانعا بارىپ سوعىسقا قاتىناسۋدى ءوتىنىش ەتىپ، جۇڭگو حالىق ەرىكتىلەر ارمياسى قولباسشىلىق شتابىنىڭ ورىس ءتىلى اۋدارماشىسى جانە حاتشىسى بولادى. ول قىزمەتتى بەلسەندى، مۇقيات، جاۋاپكەرشىلىكپەن ىستەپ، ورگاننىڭ جۇمىستارىنا تەز ارادا قانىق بولادى.

  1950 - جىلى 11 - ايدىڭ 25 - كۇنى تۇستەن بۇرىن امەريكا اۋە ارمياسىنىڭ بومبىلاۋشى ۇشاعى كەنەت ەرىكتىلەر ارمياسى قولباسشىلىق شتابىنىڭ كەڭىستىگىنە تاياپ، نەشە ونداعان قاتىرىلعان بەنزين بومبىسىن تاستايدى. سوعىس جۇرگىزۋ كەڭسەسىندە قاربالاس قىزمەت ىستەپ وتىرعان ماۋ انيىڭ 28 جاسىندا ەرلىكپەن قۇربان بولادى.

  ماۋ زىدۇڭ ماۋ انيىڭنىڭ قۇربان بولعان حابارىن ەستىگەننەن كەيىن، ۇلىنىڭ قازاسىنا قايعىرا وتىرىپ باسەڭ عانا بىلاي دەيدى: ”سوعىس بولعان سوڭ ءولىم - ءجىتىم بولادى. جۇڭگو حالىق ەرىكتىلەر ارمياسىندا سونشاما كوپ قولباسى - جاۋىنگەرلەر ومىرلەرىن ارنادى، ولار داڭقپەن قۇربان بولدى. انيىڭ ءبىر قاراپايىم جاۋىنگەر، مەنىڭ ۇلىم ەكەن دەپ ۇلكەن ءىس رەتىندە قاراۋلارىڭا بولمايدى“. بۇل ماۋ زىدۇڭ وتباسىنىڭ جۇڭگو حالقىنىڭ توڭكەرىس ىستەرى ءۇشىن عۇمىرىن ارناعان 6 - تۋىسقانى ەدى.

  چاۋشياننىڭ پيڭان نانداۋ حۇيساڭ ايماعىنداعى جۇڭگو حالىق ەرىكتىلەر ارمياسى قۇرباندار قابىرستاندىعىنىڭ ىشىندە ءبىر مەتر بيىكتەگى گرانيت تاس قابىر الدىنا تۇرعىزىلىپتى، وڭ بەتىنە ”ماۋ انيىڭ قۇرباننىڭ قابىرى“ دەپ ويىلىپ جازىلعان؛ ارتقى بەتىنە ”ماۋ انيىڭ جولداستىڭ مەكەنى حۋنان ولكەسى شياڭتان اۋدانى شاۋشانچۋڭى، جۇڭگو حالقىنىڭ كوسەمى ماۋ زىدۇڭ جولداستىڭ ۇلكەن ۇلى. 1950 - جىلى 11 - ايدىڭ 25 - كۇنى امەريكا جيھانگەرلىگىنە قارسى تۇرىپ، چاۋشيانعا كومەكتەسۋ سوعىسىندا ەرلىكپەن قۇربان بولدى. ماۋ انيىڭ جولداستىڭ وتانشىلدىق جانە ينتەرناتسيونالدىق رۋحى جاس ۇرپاقتاردى ماڭگى تاربيەلەيدى جانە جىگەرلەندىرەدى. ماۋ انيىڭ قۇربان ماڭگى جاسايدى!“، - دەپ ويىلىپ جازىلعان.

  2009 - جىلى ماۋ انيىڭ ”جاڭا جۇڭگو قۇرىلعاننان بەرى جۇڭگونى اسەرلەندىرگەن 100 تۇلعا“ بولىپ تاڭدالىپ، ”ەڭ ارداقتى كۇرەسكەر“ اتاعىنا يە بولدى. شاۋشاندا ماۋ انيىڭنىڭ حيكاياسىن جۇرت تۇگەل بىلەدى. شياڭتان قالاسىنىڭ جەرگىلىكتى تاريح - شەجىرە زەرتتەۋشىسى حى گىجين تەبىرەنە بىلاي دەدى: ”بۇيىرسىن نەگە مەكەننەن عانا توپىراق، ومىردە مىناۋ تاۋ كوپ - قوي جاسىل جامىلعان. ماۋ زىدۇڭنىڭ ۇلكەن ۇلى بولعان ماۋ انيىڭ ءومىرى ارقىلى سەنىمدى قورعادى، حالىققا بارىنشا ادال، بارىنشا مەيىرىمدى بولىپ، ءبىر ۇزدىك توڭكەرىستىك جاۋىنگەر بولىپ ەرجەتتى. ماۋ انيىڭ اۋىلداستارىمىزدىڭ ماقتانىشى، ءبىز ونىڭ بويىنان توڭكەرىستىك قاھارماندىق پەن مۇراتشىلدىقتى كوردىك“.

  (شينحۋا اگەنتتىگىنىڭ 5 - ايدىڭ 25 - كۇنى چاڭشادان بەرگەن حابارى)

جاۋاپتى رەداكتور : سايراش تۇرارجان

ەسكەرتۋ:

تورابىمىزداعى مازمۇنداردىڭ مەنشىك ۇقىعى شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايوندىق حالىق ۇكىمەتى اقپارات كەڭسەسىنە ءتان، جاريالانعان مازمۇنداردى سىلتەمەسىز كوشىرۋگە بولمايدى. كوشىرىپ پايدالانۋعا تۋرا كەلگەندە، «تيانشان تورى » الىنعانى انىق ەسكەرتىلۋى ءتيىس، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگى قۋزاستىرىلادى.