تيانشان تورى   ›   ۇيرەنۋ   ›   شولۋ

وڭتۇستىك شينجياڭنىڭ دامۋى ويداعىداي يگەرىلدى، تۇتاس شينجياڭنىڭ ”شاحمات كوزى“ جانداندى

− اۆتونوميالى رايوندىق 9 - رەتكى پارتيا قۇرىلتايىنان بەرگى ەكونوميكالىق، قوعامدىق دامۋ جونىندە جالپى شولۋ (5)

انار بۇلت / شينجياڭ گازەتىنىڭ ءتىلشىسى جاڭ جىلي

  شينجياڭ شاحمات تاقتاسى بولسا، وڭتۇستىك شينجياڭ ”شاحمات كوزى“، ”شاحمات كوزى“ جاقسى اشىلسا، تۇتاس تاقتا جاندانادى.

  5 جىلدان بەرى اۆتونوميالى رايوندىق پارتكوم جاڭا داۋىردەگى پارتيانىڭ شينجياڭدى جونگە سالۋ جالپى جوباسىن بۇلجىماي دايەكتىلەندىردى، تياناقتاندىردى، وڭتۇستىك شينجياڭنىڭ قوعامى ورنىقتى بولدى، ەكونوميكاسى دامىدى، حالىق تۇرمىسى جاقساردى، ۇلتتار ىنتىماقتى بولدى... بارلىق جەردە جاڭا سالت، جاڭا بەت - بەينە مەن مۇندالادى، بارلىق جەردە العىسقا تولى جۇرەك ءۇنى ەستىلدى.

  بارلىق جەردەگى زور وزگەرىس وڭتۇستىك شينجياڭدى ەندىگارى ”كەدەي“، ”مەشەۋ“ دەگەن بالاما اتتان ارىلتتى، ەندىگارى دامۋداعى ”ەلەۋسىز“ جانە ”قالتارىس جەر“ دەۋدەن ارىلتتى. تارىم ويپاتىن وراعان ومىرشەڭدىك كۇشكە تولى قالاشىقتار، دامۋدىڭ تىرشىلىك تىنىسى ايگىلەنگەن قىستاقتار جاڭا دامۋ ورايىن مىقتى يگەرە وتىرىپ ارشىندى قادام تاستادى.

  قيىن ماسەلەلەردى شەشتى، حالىق تۇرمىسىنداعى ولقىلىقتاردى تولىقتادى

  ”تۇپ - تۇنىق قۇبىر سۋى ءۇيىمنىڭ اۋلاسىنا جانە اسحاناسىنا جەتكەننەن بەرى، مەن قازىرگە دەيىن اۋىق - اۋىق ترۋبانىڭ شۇمەگىن اشىپ سۋ ءىشىپ تۇرامىن. وسى ءتاپ - ءتاتتى باقىت سۋىن ىشكەن كەزدە بۇرىنعى سور سۋدى ەسكە الار بولسام، قازىرگى تۇرمىسىمنىڭ وتە باقىتتى ەكەندىگىن سەزىنەمىن“، - دەدى 10 - ايدىڭ 12 - كۇنى ءپايزاۋات اۋدانى جامباز اۋىلى يىپاكچى قىستاعىنىڭ تۇرعىنى امۇت اجى.

  اۋىز سۋ حاۋىپسىزدىگى حالىق بۇقاراسىنىڭ ءومىرىنىڭ سالاماتتىعىنا سايادى. 5 جىلدان بەرى شينجياڭ اۋىل - قىستاق اۋىز سۋ حاۋىپسىزدىگى ينجەنەرياسى بويىنشا 400 نەشە نىسان اتقارىپ، بارلىق كەدەي حالىقتىڭ اۋىز سۋ حاۋىپسىزدىگى ماسەلەسىن شەشتى، وڭتۇستىك شينجياڭداعى قۇم قويناۋىنا، قيىر، ءۇستىرت، سۋىق، تاۋلى وڭىرلەرگە ورنالاسىپ، سۋدان تارىققان 67 قىستاققا تۇگەلدەي سۋ جەتكىزىلدى.

  وڭتۇستىك شينجياڭ ەكونوميكاسىن جوعارى ساپالى دامىتۋدى ىلگەرىلەتۋ ءۇشىن اۆتونوميالى رايون وڭتۇستىك شينجياڭنىڭ نەگىزدىك قۇرىلعى قۇرىلىسىنىڭ اياق الىسىن اناعۇرلىم تەزدەتتى. تارىم ويپاتى تەمىر جولى اينالمالى جەلىسىنىڭ قالىپتاسۋى، ستەرەولدى قاتىناس تورى جۇيەسىنىڭ جوعارى ساپالى سالىنۋى، ارتاش سۋ يگىلىگى تورابى ينجەنەرياسى سۋ قويماسى توسپاسىنىڭ بەكىتىلىپ سۋ ساقتاۋى، مارالباسىدان ياركەنگە دەيىنگى 750 كيلوۆولتتىق ەلەكتر جەتكىزۋ - وزگەرتۋ ينجەنەرياسىنىڭ ەلەكتر جەتكىزۋىنىڭ ءساتتى بولۋى... 5 جىلدان بەرى ءبىرسىپىرا ەلەۋلى نەگىزدىك قۇرىلعى نىساندارىنىڭ سالىنۋى وڭتۇستىك شينجياڭنىڭ دامۋ ومىرشەڭدىك كۇشىن قاۋلاتتى.

  سونىمەن بىرگە، اۆتونوميالى رايون حالىققا تيىمدىلىك جەتكىزۋ ينجەنەرياسىن ۇزدىكسىز ىلگەرىلەتىپ، جۇمىستانۋ ارناسىن كەڭەيتىپ، جۇمىستانۋ ءورىسىن اشتى، قىستاق دارەجەلى بالاباقشا، ەمحانا، قيمىل ءۇيىن سالىپ، جالپى حالىقتىڭ دەنساۋلىعىن تەگىن تەكسەرۋدى اتقارىپ، كەدەي حالىقتى جالپى حالىقتىق قامسىزداندىرۋعا قاتىناستىرۋ جوسپارىنداعى ءسوزسىز قامسىزداندىرىلاتىن توپقا ەنگىزدى، ”بەستە قامدالاتىن“ قارتتاردى شوعىرلى كۇتۋدى جۇزەگە اسىردى، جەتىمدەردى شوعىرلى اسىراۋدى جۇزەگە اسىردى... ءبىر - بىرلەگەن حالىققا تيىمدىلىك جەتكىزۋ ينجەنەرياسى حالىق تۇرمىسىنداعى ناقتى ىستەردىڭ تياناقتانىپ تامىر تارتۋىنا مۇمكىندىك جاساپ، وڭتۇستىك شينجياڭداعى ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ باقىت كورسەتكىشىن جوعارىلاتتى.

  جاپپاي قامال الىپ، كەدەيلىكتەن ارىلتۋدىڭ ەمتيحانىن ويداعىداي تاپسىردى

  لوپ اۋدانى كاڭگۇي قالاشىعىنىڭ قونىس جاڭالاپ كوشىرۋ ءتۇيىنى مەن جياشين قىستاعىندا كوشىرىلگەن وتباسى نۇرمامەت ابلەز وتباسىنداعىلاردىڭ قونىس ورتاسى شارت - جاعدايى جاقسارىپ قالماستان، كىرىسى دە زور مولشەردە جوعارىلادى. 2019 - جىلى 6 - ايدا لوپ اۋدانىنداعى حىتيانشيا كەپتەر شارۋاشىلىعى شەكتى سەرىكتەستىگىنىڭ ءبىر اسىل تۇقىم جەتىلدىرۋ فەرماسى ءۇيىنىڭ جانىندا قۇرىلدى، ول ايەلى ەكەۋى بىرگە وسى ارادا قىزمەت ىستەپ، ايلىق كىرىسىن 5000 نەشە يۋاننان اسىرىپ، سول جىلى كەدەيلىكتەن ارىلدى.

  5 جىلدان بەرى حوتان ايماعى ءتۇيىندى تۇردە ”ءجۇز مىڭ، ميلليون، ون ميلليون، ءجۇز ميلليون“ دارەجەلى اۋىل شارۋاشىلىق جەتەكشى كاسىپ سالاسى شوعىرىن تۇلعالادى، نۇرمامەت سياقتى سان مىڭداعان كەدەي شارۋا تۇرلىشە مۇددە بايلانىسى ۇلگىسى ارقىلى ەگجەي - تەگجەيلىلەنگەن، كولەمدەنگەن، كوپ ۇيەكتەنگەن، ماركالىلانعان وسى زامانعى مال شارۋاشىلىعىن دامىتۋعا قاتىناسىپ، تەز ارادا كەدەيلىكتەن ارىلدى ءارى عىلمي باعىمشىلىق تەحنيكاسىن ۇيرەندى.

  اۆتونوميالى رايوندىق پارتكوم نازاردى اۋىر كەدەيلىكتەن قامال الۋداعى قيىن تۇيىندەرگە، ولقىلىقتاردى تولىقتاۋعا شوعىرلاندىرىپ، كۇش بىرىكتىرىپ قامال الۋ ”كەشەندى شاراسىن“ شىعارىپ، كەدەيلىكتەن ارىلتۋ جولىن، قامال الۋ ءادىس - شاراسىن ايقىنداپ، اۋىر كەدەي وڭىرلەردەگى كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋدى بار كۇشپەن ىلگەرىلەتىپ، كەدەي بۇقارانىڭ كەدەيلىكتىڭ تامىرىنا بالتا شابۋىنا، كەدەيلىك قالپاعىن الىپ تاستاۋىنا كومەكتەستى.

  وڭتۇستىك شينجياڭداعى 4 ايماق - وبلىستا جاڭا دامۋ ۇستانىمى جەتەكشىلىگى، قامقور ساياساتتىق تىرەك، كەدەيلەردى دالمە - ءدال سۇيەمەلدەۋ قىزمەت مەحانيزمى، كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋدىڭ تەلەگەي كۇشى بار بولعاندىقتان، كەدەيلەردى سۇيەمەلدەۋ قىزمەتىندە ”ءدال، تۇبىرىنەن سۇيەمەلدەۋدى“ شىن مانىندە ورىندادى، كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋ جولىندا بىردە - ءبىر ادامدى قاعىس قالدىرماۋعا كەپىلدىك ەتۋدى شىنايى ورىنداپ، اسقاق تا ايبىندى بولعان جوعارى ساپالى كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋ ەمتيحان قاعازىن جازدى.

  جۇرت تىلەگىن ۇيىستىردى، ۇلتتار ىنتىماعىن امالياتتا ايگىلەدى

  ”ۇلتتار ىنتىماعىن امالياتتا ايگىلەۋدە مەن مەكتەپ باستىعى قۇربان نيازدان ۇيرەنەمىن، ءىس جۇزىندىك ارەكەتىم ارقىلى ۇلتتار ىنتىماعىن قورعاپ، ۇلتتار ىنتىماعىنىڭ ۇلگىسى بولۋعا تالپىنامىن“، - دەدى 10 - ايدىڭ 12 - كۇنى ءۇشتۇرپان اۋدانى يماملىرىم قالاشىعى مەملەكەتتە ءبىر تۇتاس قولدانىلاتىن ءتىل باستاۋىش مەكتەبىنىڭ 6 - جىلدىق 1 - كلاس وقۋشىسى گۇلزيبا اليجان.

  اقسۋ ايماعىندا بارلىق ادام ۇلتتار ىنتىماعىنىڭ ۇلگىسى بولۋعا تالپىنعاندىقتان، ۇلتتار ىنتىماعى گۇلى بارلىق جەردە شەشەك اتتى.

  5 جىلدان بەرى اۆتونوميالى رايون ”ۇلتتار ىنتىماعىنىڭ بەرەكەلى شاڭىراعى“ جانە ۇلتتار ىنتىماعى بىرلەسكەن دوستىق قيمىلىن ىشكەرىلەي ورىستەتىپ، اۆتونوميالى رايوندىق پارتيا، ۇكىمەت ورگاندارىنداعى، ءىسورىندارىنداعى بارلىق كادرلار، جۇمىسشى - قىزمەتكەرلەر وڭتۇستىك شينجياڭداعى 4 ايماق - وبلىستاعى از ۇلت بۇقاراسىمەن جۇپ قۇراپ، تۋىس بولدى. تۋىس بولعان كادرلار مەرزىمدى ۋاقىتتا جۇپ قۇراپ، تۋىس بولعان وتباسىنا امانداسا بەرىپ، تۋىسىمەن بىرگە تاماقتانىپ، بىرگە تۇرىپ، بىرگە ەڭبەك ىستەپ، بىرگە ۇيرەنىپ، كىرىستى ارتتىرۋ جولىن بىرگە قاراستىردى. تۋىستار بارعان سايىن ەتەنە بولىپ، دوستىق سۇيىسپەنشىلىك باس قوسقان سايىن قويۋلاستى.

  وڭتۇستىك شينجياڭداعى ءارقايسى قىستاقتا دەرلىك ”ۇعىسۋ، تيىمدىلىك جاساۋ، توعىستىرۋ“ بويىنشا قىستاقتا تۇراتىن قىزمەت اترەتى بار، اۋىر كەدەي قىستاقتارعا، اۋەلى، ءبىرىنشى شۋجي تاڭداپ جىبەرىلدى. ءبىرىنشى شۋجي مەن ”ۇعىسۋ، تيىمدىلىك جاساۋ، توعىستىرۋ“ بويىنشا قىستاقتا تۇراتىن قىزمەت اترەتى مۇشەلەرى شىنايى سۇيىسپەنشىلىكپەن بۇقارانىڭ ءىس جۇزىندىك ماسەلەلەرىن شەشىپ، بۇقارالىق قىزمەت ادىسىندە جاڭالىق اشىپ، ءىس جۇزىندىك ارەكەتتەرىمەن ۇلتتار ىنتىماعىن امالياتتا ايگىلەپ، قالىڭ بۇقارانى سانالى تۇردە ۇلتتار ىنتىماعىن قورعاۋعا باستادى.

  5 جىلدان بەرى ورتالىق پەن مەملەكەت ورگاندارى، ورتالىق كاسىپورىندار مەن شينجياڭعا باعىتتامالى كومەكتەسەتىن 19 ولكە، قالا ءار ۇلتتىڭ ارالاسۋىن، ىشتەسۋىن، توعىسۋىن جەبەۋدى كورنەكتى ورىنعا قويىپ، شينجياڭعا كومەكتەسۋ قىزمەتىن دامۋدى ىلگەرىلەتۋدىڭ ينجەنەرياسى، ۇلتتار ىنتىماعىنىڭ ينجەنەرياسى، جۇرت تىلەگىن ۇيىستىرۋدىڭ ينجەنەرياسى ەتىپ سومداۋعا قۇلشىندى. شينجياڭعا باعىتتامالى كومەكتەسۋ قىزمەتىنىڭ ۇزدىكسىز ىشكەرىلەي ىلگەرىلەۋىنە ىلەسە، وڭتۇستىك شينجياڭداعى 4 ايماق - وبلىس پەن شينجياڭعا باعىتتامالى كومەكتەسەتىن ولكە، قالالاردىڭ سەلبەستىگى ءتىپتى دە تەرەڭدەپ، دوستىق سۇيىسپەنشىلىگى ءتىپتى دە قويۋلاپ، اسقار تاۋلار مەن اساۋ وزەندەردەن اسىپ وتكەن قىرۋار ۇلتتار ىنتىماعى حيكايالارى جارىققا شىقتى.

جاۋاپتى رەداكتور : نۇربولات قابىل

ەسكەرتۋ:

تورابىمىزداعى مازمۇنداردىڭ مەنشىك ۇقىعى شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايوندىق حالىق ۇكىمەتى اقپارات كەڭسەسىنە ءتان، جاريالانعان مازمۇنداردى سىلتەمەسىز كوشىرۋگە بولمايدى. كوشىرىپ پايدالانۋعا تۋرا كەلگەندە، «تيانشان تورى » الىنعانى انىق ەسكەرتىلۋى ءتيىس، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگى قۋزاستىرىلادى.