تيانشان تورى   ›   جاڭالىقتار   ›   شينجياڭ حابارلارى

تاماشا تۇرمىس ارقىلى جات نيەتتى ادامداردىڭ بەتىن جەر قىلامىز

  اۆتونوميالى رايون ”زورلىقپەن ەڭبەككە سالدى“ دەگەنگە تويتارىس بەرۋ ارناۋلى اقپار جاريالاۋ ءماجىلىسىن اشتى

  تاماشا تۇرمىس ارقىلى جات نيەتتى ادامداردىڭ بەتىن جەر قىلامىز

  انار بۇلت / شينجياڭ گازەتىنىڭ ءتىلشىسى فان چيۇڭيان 11 - ايدىڭ 29 - كۇنى ۇرىمجىدەن حابارلايدى. شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايونى 11 - ايدىڭ 29 - كۇنى ”زورلىقپەن ەڭبەككە سالدى“ دەگەنگە تويتارىس بەرۋ ارناۋلى اقپار جاريالاۋ ءماجىلىسىن اشىپ، مامان، وقىمىستىلاردى، قاتىستى قوعامنىڭ جاۋاپتىلارىن جانە ماقتا كاسىپ سالاسىمەن شۇعىلدانۋشىلار قاتارلىلاردى ۇسىنىس ەتىپ، ەڭبەك ارقىلى تاماشا تۇرمىس كەشىرگەن حيكايالاردى بايانداۋ ارقىلى امەريكاداعى، باتىستاعى جۇڭگوعا قارسى كۇشتەر ويدان قۇراستىرعان ”زورلىقپەن ەڭبەككە سالدى“ دەگەن وسەك - اياڭعا، ساندىراققا پارمەندى تويتارىس بەردى.

  ”ءبىز ءوزىمىزدىڭ جەرىمىزدى ەگىپ، وزىمىزگە كىرىس كىرگىزىپ وتىرمىز، قايدان كەلگەن ’زورلىق‘ بولسىن؟“، - دەدى ياركەن اۋدانى سورتتى تۇقىم الاڭىنىڭ ورىنباسار باستىعى ابدۇرەيىم ابدۇراحمان، - ”ءبىز، ءسوز جوق، باقىتتى تۇرمىس كەشىرىپ، فاكت ارقىلى سول ءبىر جات نيەتتى ادامداردىڭ بەتىن جەر قىلامىز!“.

  ماقتا ەگۋ ارقىلى اقسۋ قالاسى قاراتال قالاشىعىنىڭ ماقتاشىسى تۇنياز ياسىن وتباسى 140 شارشى مەترلىك ۇلكەن ۇيگە كوشىپ كىردى، ونىڭ ۇستىنە عيماراتتان ءبىر ءۇي، ءبىر جەڭىل اۆتوكولىك ساتىپ الدى. مۇنان سىرت، جيعان - تەرگەنىمەن 350 باس قوي ساتىپ الدى. ”ءبىز بايىدىق، شينجياڭ سىندى وسىناۋ ىرىستى القاپتىڭ شينجياڭ ماقتاسىن جەتىلدىرگەندىگىنە شىن نيەتىممەن العىس ايتامىن“، - دەپ ءسوزىن ساباقتاعان تۇنياز: شينجياڭنىڭ اپپاق ماقتاسى امەريكاداعى، باتىستاعى جۇڭگوعا قارسى كۇشتەردىڭ لاس سۋ شاشۋىمەن بىلعانىپ قالمايدى، - دەدى.

  ”قىستاقتاعىلاردىڭ بارلىعى ماعان قىزىعا قارايدى“. اقتاۋ اۋدانىنان كەلگەن مامەترەيىم ناسىردين كەزىندە سىشي قالاسىندا جۇمىس ىستەگەن، سول جەردە ۇيرەنگەن تەحنيكاسىنان پايدالانىپ، ۇكىمەتتىڭ كومەگىندە اۋىل شارۋاشىلىعىنا پايدالانىلاتىن 3 دوڭگەلەكتى ەلەكترسيكل قۇراستىرۋ سەرىكتەستىگىن اشىپ، قىستاقتاعى بايۋ باستاماشىسىنا اينالعان. مامەترەيىم بىلاي دەدى: جىجياڭدا جۇمىس ىستەگەن كەزىمدە شەتەلدىكتەردىڭ دە سول جەردە جۇمىس ىستەپ جاتقانىن كورگەنمىن، سوندا ولار دا زورلىقپەن جۇرگەن بولا ما؟.

  شينجياڭداعى ءار ۇلت بۇقاراسى كۇننىڭ شۇلەن شۋاعى استىندا ابىرويمەن ەڭبەك ەتۋدە، ولار ءوز ەركىمەن جۇمىستانىپ، ءوز تالعامدارى بويىنشا جۇمىس تاڭداعان، ءتۇرلى ۇقىق - مۇددەلەرى زاڭنىڭ قورعاۋىنا يە. اتۇش قالاسى ازاق اۋىلى تىجەن قىستاعىنداعى جۇما مەشىتىنىڭ حاتيبى ابدۇرەشيت ابىلەي مەن سەسترا ايەلىنىڭ ءبىر سۇيكىمدى قىزى بار، مەشىتتىڭ جۇمىستارىن ىستەۋدەن تىس، ول قىستاقتان استىق، ماي دۇكەنىن اشقان، ونىڭ ۇستىنە ءجۇزىم مەن ءانجۇر ەگىپ، جىلىنا 60 مىڭ يۋاننان استام كىرىس كىرگىزەدى. ول بىلاي دەدى: الدىمىزدا تاماشا تۇرمىس جاراتۋدىڭ ءتۇرلى ورايى تۇر، ونى ءوزىمىز كەرەك قىلماساق، بىرەۋدىڭ زورلاۋىنىڭ قاجەتى بار ما؟ كىم مۇنداي وتىرىككە سەنەدى ەكەن، سونىڭ ناعىز اقىماق بولعانى.

  ءانۋار ازات كوپ جىلدان بەرى كوز بايلاۋ ونەرىمەن اينالىسىپ، ءبىر مادەنيەت تاراتۋ سەرىكتەستىگىن قۇرعان. ول: ”مەنى وسى كۇنگە جەتكىزگەن پارتيانىڭ ابزال ساياساتى“، - دەيدى.

  اقپار جاريالاۋ ءماجىلىسىنىڭ باسقارۋشىسى حۋ جىچۇن مىنالاردى ءبىلدىردى: حالىقارالىق ەڭبەكشىلەر ۇيىمى ءارقايسى مۇشە ەلدىڭ ارت - ارتىنان ءبىر قىدىرۋ شارت جاساۋىن ىلگەرىلەتتى. مۇندا «1930 - جىلعى زورلىقپەن ەڭبەككە سالۋ شارتىندا (29 - ءنومىرلى)» بىلاي دەپ ايقىن بەلگىلەنگەن: ”زورلىقپەن ەڭبەككە سالۋ“ دەگەنىمىز ”ءارقانداي جازالاۋمەن قۇقاي كورسەتىپ، ءارقانداي ادامدى ءوز قالاۋىنان تىس بارلىق ەڭبەكپەن نەمەسە قىزمەت وتەۋمەن شۇعىلدانۋعا زورلاۋ“ دەلىنگەن. وسى انىقتامادا نەگىزىنەن ”ءارقانداي جازالاۋمەن قۇقاي كورسەتۋ“، ”ءوز قالاۋىنان تىس“، ”وبيەكتىگە شەك قويماۋ“ سىندى 3 فاكتور قامتىلعان. «1930 - جىلعى زورلىقپەن ەڭبەككە سالۋ شارتىنىڭ 2014 - جىلعى كەلىسىمىندە» ەڭبەككۇشكە يە بولۋ ماقساتىنداعى ادام ساۋدالاپ تاسۋ دا زورلىقپەن ەڭبەككە سالۋعا جاتادى دەپ اناعۇرلىم ايقىندالعان. وسىدان - اق ”زورلىقپەن ەڭبەككە سالۋدىڭ“ ءومىر سۇرگەن - سۇرمەگەندىگىنە تۇجىرىم جاساۋدا حالىقارالىق قوعامنىڭ ايقىن انىقتاماسىنا جانە قاتاڭ ولشەمىنە بويسۇنۋ كەرەكتىگىن، الدەقانداي بىرەۋلەردىڭ وتىرىكتى سىقپىرتۋى نەمەسە كەيبىر ايتىلمىس ادامدىق ۇقىق قۇرىلىمدارىنىڭ سۋبيەكتيۆ جورامالى بويىنشا بەلگىلەنبەيتىندىگىن كورۋگە بولادى.

جاۋاپتى رەداكتور : نۇربولات قابىل

ەسكەرتۋ:

تورابىمىزداعى مازمۇنداردىڭ مەنشىك ۇقىعى شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايوندىق حالىق ۇكىمەتى اقپارات كەڭسەسىنە ءتان، جاريالانعان مازمۇنداردى سىلتەمەسىز كوشىرۋگە بولمايدى. كوشىرىپ پايدالانۋعا تۋرا كەلگەندە، «تيانشان تورى » الىنعانى انىق ەسكەرتىلۋى ءتيىس، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگى قۋزاستىرىلادى.