تيانشان تورى
تيانشان تورى   ›   جاڭالىقتار   ›   ەل ءىشى حابارى

ىندەت جاعدايى ەڭ ماشاقاتتى كەزدە دالمە - ءدال ساقتانۋ - تىزگىندەۋدى قالاي ىستەۋ كەرەك

مەملەكەتتىك كەڭەستىڭ بىرلەسىپ ساقتانۋ، بىرلەسىپ تىزگىندەۋ مەحانيزمى ىندەتتەن ساقتانۋداعى وزەكتى ماسەلەلەرگە جاۋاپ قايتاردى

شينحۋا اگەنتتىگىنىڭ تىلشىلەرى پىڭ يۇنجيا، گۋ تيانچىڭ، ياۋ جۇنفاڭ

  3 - ايدىڭ 1 - كۇنىنەن 21 - كۇنىنە دەيىن بۇكىل ەل بويىنشا جالپى 41 مىڭ جەرگىلىكتى جۇعىمدالۋشى مالىمدەلىپ، 28 ولكەنى شارپىدى. ىندەتتەن ساقتانۋ - تىزگىندەۋ جاعدايى ەڭ ماشاقاتتى بولعان شەشۋشى مەزگىلگە وتكەندە دالمە - ءدال ساقتانۋ - تىزگىندەۋدى قالاي قاتاڭ، ناقتى تياناقتاندىرۋعا بولادى؟ مەملەكەتتىك كەڭەستىڭ بىرلەسىپ ساقتانۋ، بىرلەسىپ تىزگىندەۋ مەحانيزمى 3 - ايدىڭ 22 - كۇنى اقپار جاريالاۋ ءماجىلىسىن اشىپ، ىندەتتىڭ الدىن الۋداعى وزەكتى ماسەلەلەرگە جاۋاپ قايتاردى.

  قازىر ىندەتتەن ساقتانۋ - تىزگىندەۋ ەڭ ماشاقاتتى بولعان شەشۋشى مەزگىلدە تۇر

  ”قازىرگى ۋاقىت ءدال ىندەتتەن ساقتانۋ - تىزگىندەۋ ەڭ ماشاقاتتى بولعان شەشۋشى مەزگىل سانالادى“. مەملەكەتتىك دەنساۋلىق ساقتاۋ، سالاماتتىق كوميتەتىنىڭ اقپارات مالىمدەمەشىسى مي فىڭ بىلاي دەپ تانىستىردى: بۇكىل ەلدە جاڭادان كوبەيگەن جەرگىلىكتى جۇعىمدالۋشىلار ءالى دە جەدەل ارتۋدا، ىندەتتەن ساقتانۋ - تىزگىندەۋ جاعدايى اۋەلگىدەي قاتاڭ دا كۇردەلى، باتىلدىقپەن كەسىمدى شارا قولدانىپ، ىندەتتىڭ كەڭەيىپ تارالۋ، ءورشۋ اۋقىمىن تەزىرەك تەجەۋ كەرەك.

  مەملەكەتتىك دەنساۋلىق ساقتاۋ، سالاماتتىق كوميتەتى اۋرۋدىڭ الدىن الۋ، تىزگىندەۋ مەكەمەسىنىڭ ورىنباسار باستىعى لەي جىڭلۇڭنىڭ تانىستىرۋىنشا، قازىر بۇكىل ەلدە ىندەت جاعدايى ءالى دە جوعارى دەڭگەيدە تۇر، ىندەتتەن ساقتانۋ - تىزگىندەۋدە كۇردەلىلىك، جاپالىلىق، قايتالامالىلىق ەرەكشەلىكتەرى بايقالۋدا.

  مۇنىڭ ىشىندە جيلين ولكەسىندە ىندەت جاعدايى جوعارى دەڭگەيدە دامۋ كەزەڭىندە تۇر. 3 - ايدىڭ 14 - كۇنىنەن بەرى جيلين ولكەسىندە ءۇرتىس 8 كۇن بويى ءار كۇنى جاڭادان كوبەيگەن جۇعىمدالۋشىلار سانى 1000نان استى، ىندەت جاعدايى نەگىزىنەن جيلين قالاسى مەن چاڭچۇن قالاسىنا شوعىرلانىپ، ەكى قالانىڭ قوعامدىق جاعدايدا تارالۋ حاۋىپ - قاتەرى ءالى دە ساقتالىپ وتىر.

  ”بۇكىل الەم جونىنەن الىپ قاراعاندا، جاڭا تيپتى ايدارشا ۆيرۋس وكپە قابىنۋ ىندەتى ءالى دە جاپپاي تارالۋ مەزگىلىندە تۇر، ەلىمىزدىڭ سىرتتان كىرۋدەن ساقتانۋ قىسىمى ءالى دە ساقتالۋدا“. مەملەكەتتىك دەنساۋلىق ساقتاۋ، سالاماتتىق كوميتەتى ىندەتكە توتەپ بەرۋ، ءبىر جاقتى ەتۋ قىزمەتى باسشىلىق گرۋپپاسى ماماندار گرۋپپاسىنىڭ باستىعى لياڭ ۋاننياننىڭ ايتۋىنشا، سوڭعى مەزگىلدە ەل ىشىندەگى جەرگىلىكتى ىندەتتىڭ جاعدايىندا تارالۋ ءتۇيىنى كوپ بولۋ، اۋماعى كەڭ بولۋ، ءجيى تۋىلۋ اۋقىمى بايقالدى، ىشكى جاقتا تارالۋدان ساقتانۋ دا ماڭىزدى مىندەت.

  3 - ايدىڭ 21 - كۇنى مەملەكەتتىك كەڭەستىڭ بىرلەسىپ ساقتانۋ، بىرلەسىپ تىزگىندەۋ مەحانيزمى باقىلاۋ گرۋپپاسىن 10 ولكەگە بارىپ باقىلاپ تەكسەرۋ جۇرگىزۋ قىزمەتىن ورىستەتۋگە جىبەرىپ، ماسەلەنى باعدار ەتىپ رەتتەۋ - تۇزەتۋدى تياناقتاندىرۋعا قۋزاۋشىلىق ەتتى. سونىمەن بىرگە، مەملەكەتتىك كەڭەستىڭ بىرلەسىپ ساقتانۋ، بىرلەسىپ تىزگىندەۋ مەحانيزمىنىڭ جالپىلىق گرۋپپاسى ءارقايسى ولكەلەرگە جىبەرگەن قىزمەت گرۋپپالارى ىندەت تۋىلعان وڭىرلەردىڭ ىندەتتىڭ الدىن الۋ قىزمەتتەرىنە ۇزدىكسىز جەتەكشىلىك ەتىپ، الەۋمەتتىك اۋماقتا تارالۋدى نەعۇرلىم تەز بوگەدى.

  لياڭ ۋاننيان مىنانى ءبىلدىردى: ەلىمىزدە يكەمدى تۇردە نولگە ءتۇسىرۋدىڭ نەگىزى جانە شارت - جاعدايى بار، ىندەتتىڭ سىرتتان كىرۋ قىسىمى مەن ىشكى جاقتا تارالۋىنىڭ كۇردەلىلىگى، قايتالامالىلىعى، قاتاڭ جاعدايى الدىندا ”يكەمدى تۇردە نولگە ءتۇسىرۋ“ سىندى باس باعىتقا تاباندى بولۋدان بۇلجىماۋ كەرەك.

  كوپ ءتۇرلى شارانى بىردەي قولدانىپ، ىندەتتەن ساقتانۋ - تىزگىندەۋدىڭ دالمە - دالدىگىن جوعارىلاتۋ كەرەك

  «وڭىرلەردە جاڭا تيپتى ايدارشا ۆيرۋس بويىنشا حىسۋان تەكسەرۋدى ۇيىمداستىرىپ اتقارۋ باعدارناماسىن (3 - نۇسقا)» جاريالادى، «انتيگەن + حىسۋان تەكسەرۋ» تاكتيكاسىن قولداندى، جەر - جەردىڭ فاڭساڭ شيپاحاناسىن ويداعىداي سالۋىنا جەتەكشىلىك ەتتى... مەملەكەتتىك كەڭەستىڭ بىرلەسىپ ساقتانۋ، بىرلەسىپ تىزگىندەۋ مەحانيزمى كوپ ءتۇرلى شارانى بىردەي قولدانىپ، وسى رەتكى ىندەتتەن ساقتانۋ - تىزگىندەۋدىڭ دالمە - دالدىگىن، ونىمدىلىگىن ونان ارى جوعارىلاتتى.

  ”دالمە - ءدال بولۋداعى ەڭ وزەكتى جاۋھار جىلدام بولۋ، ءونىمدى بولۋ“. لياڭ ۋاننيان مىنانى ءبىلدىردى: جەر - جەردى جەرگىلىكتى جاعدايعا قاراي دالمە - ءدال ساقتانۋ - تىزگىندەۋ شارالارىن قولدانىپ، ەڭ از بوداۋ بەرۋ ارقىلى ىندەتتەن ساقتانۋ - تىزگىندەۋدەگى ەڭ زور قوعامدىق جانە ەكونوميكالىق ونىمدىلىككە قول جەتكىزۋگە شابىتتاندىرۋ كەرەك.

  3 - ايدىڭ 22 - كۇنى جاريالانعان جاڭا نۇسقاداعى حىسۋان تەكسەرۋدى ۇيىمداستىرىپ اتقارۋ باعدارناماسىندا حىسۋان تەكسەرۋ كولەمى ”بارلىق ادامنان“ ”وڭىرلەرگە“ وزگەرتىلىپ، ىندەت تۋىلعاننان كەيىن، قالا رايونىنداعى تۇرعىلىقتى حالىق سانى 10 ميلليوننان جوعارى اسا ءىرى قالالاردى قامتىعان رايونعا بولىنگەن قالالار 24 ساعات ىشىندە بەلگىلەنگەن اۋماقتىڭ وڭىرلىك حىسۋان تەكسەرۋ مىندەتىن ورىنداۋى كەرەك، ءوڭىردىڭ ۇلكەن - كىشىلىگىن ىندەتتەن ساقتانۋ - تىزگىندەۋ قاجەتى بەلگىلەيدى.

  سوڭعى مەزگىلدە جيلىن ”انتيگەن + حىسۋان تەكسەرۋ“ شاراسىن قولدانىپ، ءبىرشاما جاقسى تاجىريبەلەرگە قول جەتكىزدى. لياڭ ۋاننيان بىلاي دەپ تانىستىردى: حىسۋان تەكسەرۋ، انتيگەن تەكسەرۋ بىرلەستىرىلىپ قولدانىلىپ، تەكسەرۋ قۋاتىن اناعۇرلىم كۇشەيتىپ، تەكسەرۋ كولەمىن اناعۇرلىم كەڭەيتىپ، كۇماندى جۇعىمدالۋشىنى بايقاۋ قارقىنىن اناعۇرلىم تەزدەتتى. ول انتيگەن تەكسەرۋدە بولىمدى بولسا بولدى جۇعىمدالۋشىنىڭ دياگنوزىن تۇراقتاندىرۋعا بولمايتىندىعىن، حىسۋان تەكسەرۋدى قايتا تەكسەرتۋ كەرەكتىگىن باسا دارىپتەدى.

  جەر - جەردىڭ فاڭساڭ شيپاحاناسىن سالۋىنا اناعۇرلىم ويداعىداي جەتەكشىلىك ەتۋ ءۇشىن، مەملەكەتتىك كەڭەستىڭ بىرلەسىپ ساقتانۋ، بىرلەسىپ تىزگىندەۋ مەحانيزمىنىڭ جالپىلىق گرۋپپاسى فاڭساڭ شيپاحاناسىن ورنالاستىرۋ، باسقارۋ ولشەمىن باسىپ تاراتىپ، ءاربىر ولكەدە كەمىندە 2 دە 3 فاڭساڭ شيپاحاناسى بولۋىنا كەپىلدىك ەتۋدى تالاپ ەتتى.

  ”قازىر بۇكىل ەلدە سالىنىپ بولعان نەمەسە سالىنۋ ۇستىندەگى 33 فاڭساڭ شيپاحاناسى بار، 12 ولكەنىڭ 19 ايماق، قالالارىنا تارالعان، جالپى 35 مىڭ توسەك ورنى بار“. مەملەكەتتىك دەنساۋلىق ساقتاۋ، سالاماتتىق كوميتەتى ەمدەۋ ىستەرى، ەمدەۋدى باسقارۋ مەكەمەسىنىڭ باستىعى جياۋ ياحۇيدىڭ تانىستىرۋىنشا، سالىنىپ بولعان فاڭساڭ شيپاحانالارى اۋرۋ بەلگىسى جوق جۇعىمدالۋشىلار مەن جەڭىل ناۋقاستاردى جىلدام قابىلداپ - ەمدەۋ رولىن ساۋلەلەندىرۋدە.

  ىندەتتەن ساقتانۋ - تىزگىندەۋدىڭ ”الدىڭعى شەپ بازاسىن“ مىقتى ساقتاۋ كەرەك

  الەۋمەتتىك اۋماقتا ساقتانۋ - تىزگىندەۋ − ىندەتتەن ساقتانۋ - تىزگىندەۋدىڭ نەگىزى جانە ”الدىڭعى شەپ بازاسى“.

  لياڭ ۋاننيان بىلاي دەپ تانىستىردى: ىندەت تۋىلعان 2 جىلدان استام ۋاقىتتان بەرى الەۋمەتتىك اۋماقتا ساقتانۋ - تىزگىندەۋ ماڭىزدى رول اتقاردى، الايدا ىندەت جاعدايىنىڭ ۇزدىكسىز وزگەرۋىنە ىلەسە، الەۋمەتتىك اۋماقتا ساقتانۋ - تىزگىندەۋدە دە ءىشىنارا شالاعايلىقتار بايقالا باستادى. وسى شالاعايلىقتار نەگىزىنەن مىنا جاقتاردان بەينەلەنەدى: يدەيالىق تانىمدا بەيعامدىققا سالىنۋ بار؛ ساقتانۋ - تىزگىندەۋ شارالارى تىڭعىلىقتى تياناقتاندىرىلماعان؛ الەۋمەتتىك اۋماقتا باسقارۋ - تىزگىندەۋ مەن كيلىگۋ شارالارىنىڭ اتقارىلۋى دەرلىكتەي دالمە - ءدال ەمەس، كوبىنەسە ”ءبىر شىبىقپەن ايداۋ“ نەمەسە ”كولكىتىپ سۋارۋ“ جاعدايلارى بايقالادى.

  ”الەۋمەتتىك اۋماقتا ىندەتتىڭ الدىن الۋدى اتقارۋ بارىسىندا مەيىرلى بولۋدى ەرەكشە دارىپتەۋ كەرەك، امالدىڭ بارىنشا بۇقارانى ۋايىمنان ارىلتىپ، قيىنشىلىعىن شەشۋ كەرەك“. لياڭ ۋاننيان مىنانى ءبىلدىردى: الەۋمەتتىك اۋماقتا ساقتانۋ - تىزگىندەۋدىڭ ماڭىزدىلىعىنا تانىمدى شىن مانىندە جوعارىلاتىپ، الەۋمەتتىك اۋماق ساتىسىنداعى جاۋاپكەرشىلىكتى ناقتىلاندىرىپ، ىندەتتەن ساقتانۋ شارالارىن، ساياساتتى ۇگىتتەپ ءتۇسىندىرۋدى جانە الەۋمەتتىك اۋماقتاعى ساقتانۋ - تىزگىندەۋ قىزمەتكەرلەرىن باۋلۋدى كۇشەيتۋ كەرەك.

  لياڭ ۋاننيان مىنانى ءبىلدىردى: كۇردەلى دە قاتاڭ ىندەت جاعدايى الدىندا، جۇرتشىلىق باق سىناۋ ويى مەن سالعىرتسۋ يدەياسىن جەڭىپ، وميكروننىڭ حاۋپىن تومەن باعالاۋ سياقتى تانىمدىق اعاتتىق تۋىلۋىنىڭ الدىن الۋ كەرەك.

  جاڭا تيپتى ايدارشا ۆيرۋس وكپە قابىنۋ ىندەتى ۆاكسيناسىن بەلسەنە ەكتىرۋ جەكەلىك قورعانۋدىڭ ءونىمدى جولى. ساندى مالىمەتتەردە كورسەتىلۋىنشە، 3 - ايدىڭ 21 - كۇنىنە دەيىن ەلىمىزدەگى ۆاكسينانى تۇتاس بارىس بويىنشا ەكتىرىپ بولعاندار جالپى سانى ءبىر ميلليارد 240 ميلليون ادام بولىپ، بۇكىل ەل جالپى حالىق سانىنىڭ %87.98ىن يەلەگەن.

  ”تۇتاس بارىس بويىنشا ەكتىرىپ بولماعانداردىڭ تەزىرەك ءتارتىپ بويىنشا ەكتىرىپ بولۋىن، يممۋنيتەتتى كۇشەيتۋ بويىنشا ەكتىرۋ شارت - جاعدايىنا ۇيلەسەتىن ادامداردىڭ دەر كەزىندە يممۋنيتەتتى كۇشەيتىپ بولۋىن ءۇمىت ەتەمىز“. لەي جىڭلۇڭ بىلاي دەدى: كەلەسى قادامدا، مەملەكەتتىك دەنساۋلىق ساقتاۋ، سالاماتتىق كوميتەتى جەر - جەردىڭ ەكتىرۋدى ۇيىمداستىرىپ اتقارۋدى كۇشەيتۋىنە ۇزدىكسىز جەتەكشىلىك ەتىپ، ەگۋ حاۋىپسىزدىگىنە شىنايى كەپىلدىك ەتەدى.

  (شينحۋا اگەنتتىگىنىڭ 3 - ايدىڭ 22 - كۇنى بەيجيڭنەن بەرگەن حابارى)

جاۋاپتى رەداكتور : سايراش تۇرارجان قىزى

ەسكەرتۋ:

تورابىمىزداعى مازمۇنداردى پايدالانۋعا تۋرا كەلگەندە، ءسوزسىز جازباشا رۇقساتقا يە بولۋ كەرەك. مازمۇنداردى رۇقساتسىز جالعاپ تاراتۋعا، كەسىپ رەداكسيالاۋعا، وزگەرتۋگە، قىسقارتىپ قۇراستىرۋعا، باسقا ورىنعا كوشىرۋگە نەمەسە باسقا تاسىلدەرمەن كوبەيتۋگە ءارى تاراتۋعا بولمايدى، قايشى كەلگەندەردىڭ زاڭدىق جاۋاپكەرشىلىگى زاڭ بويىنشا قۋزاستىرىلادى.