تيانشان تورى
تيانشان تورى   ›   ۇيرەنۋ   ›   شولۋ

ماركسيزمنىڭ جۇڭگوشالانۋىنىڭ، زامانالانۋىنىڭ تىڭ ءورىسىن اشايىق

  ماركسيزمنىڭ جۇڭگوشالانۋىنىڭ، زامانالانۋىنىڭ تىڭ ءورىسىن اشايىق

  − پارتيا 20 - قۇرىلتايىنىڭ رۋحىن ۇيرەنۋ، دايەكتىلەندىرۋ تۋرالى

  □ حالىق گازەتىنىڭ شولۋشىسى

  ”ماركسيزم ءبىزدىڭ پارتيا قۇرۋداعى، مەملەكەت قۇرۋداعى، پارتيانى گۇلدەندىرۋدەگى، مەملەكەتتى گۇلدەندىرۋدەگى ءتۇبىرلى جەتەكشى يدەيامىز“، باس شۋجي شي جينپيڭ پارتيا 20 - قۇرىلتايىنىڭ بايانداماسىندا ماركسيزمنىڭ جۇڭگوشالانۋىنىڭ، زامانالانۋىنىڭ تىڭ ءورىسىن اشۋداعى كەلەلى ماسەلەلەردى تەرەڭدەي بايىمداپ، ”جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ نەلىكتەن ىسكەر بولۋى، جۇڭگوشا سوتسياليزمنىڭ نەلىكتەن جاقسى بولۋى، سايىپ كەلگەندە، ماركسيزمنىڭ جارامدى بولۋىندا، جۇڭگوشالانعان، زامانالانعان ماركسيزمنىڭ جارامدى بولۋىندا“ ەكەندىگىن تەرەڭ اتاپ كورسەتتى.

  ماركسيزمدىك عىلمي نازاريانىڭ جەتەكشىلىگىنە يە بولۋى پارتيامىزدىڭ سەنىمدى، نانىمدى بەكەمدەۋىنىڭ، تاريحي ىرىقتىلىقتى يگەرۋىنىڭ ءتۇبىرلى تياناعى. 100 جىلدىق كۇرەس بارىسىنا قايىرىلا قاراساق، پارتيانىڭ حالىققا باسشىلىق ەتىپ، ۇزدىكسىز ىزدەنىس جاساپ، تالاي ساتسىزدىكتەردى باستان كەشىپ، تىنباي ءورىس اشۋ بارىسىندا جۇڭگوداعى باسقا ءتۇرلى ساياسي كۇشتەر ورىنداي المايتىن جاپالى مىندەتتەردى ورىنداي الۋىنىڭ ەڭ ءتۇبىرلى سەبەبى ماركسيزمنىڭ نەگىزگى قاعيداسىنا تاباندى بولىپ، شىندىقتى ءىس جۇزىنەن ىزدەۋگە تاباندى بولىپ، جۇڭگونىڭ ءىس جۇزىندىگىن شىعار ءتۇيىن ەتىپ، ءداۋىر ۇلكەن اۋقىمىن باعامداپ، تاريحي ىرىقتىلىقتى يگەرىپ، قاجىرلىلىقپەن ىزدەنىس جاساپ، ماركسيزمنىڭ جۇڭگوشالانۋىن، زامانالانۋىن ۇزدىكسىز ىلگەرىلەتىپ، جۇڭگو حالقىنا جەتەكشىلىك ەتىپ، ۇلى قوعامدىق توڭكەرىستى ۇزدىكسىز ىلگەرىلەتۋىندە. پارتيامىزدىڭ تاريحى ماركسيزمنىڭ جۇڭگوشالانۋىن، زامانالانۋىن ۇزدىكسىز ىلگەرىلەتۋ تاريحى، نازاريادا جاڭالىق اشۋدى ۇزدىكسىز ىلگەرىلەتۋ، نازاريالىق جاسامپازدىق جاراتۋ تاريحى.

  ”ماركسيزمنىڭ جۇڭگوشالانۋىن، زامانالانۋىن ىلگەرىلەتۋ اقيقاتقا تالپىنۋ، اقيقاتتى اشۋ، اقيقاتتى شىنايى اتقارۋ بارىسى بولىپ تابىلادى“. پارتيا 18 - قۇرىلتايىنان بەرى، ەل ءىشى - سىرتىنداعى جاعدايدىڭ تىڭ وزگەرىسى مەن امالياتتىڭ جاڭا تالاپتارى الدىندا، پارتيامىز نازاريالىق ىزدەنىس جاساۋعا جانە وندا جاڭالىق اشۋعا باتىل بولىپ، كوممۋنيستىك پارتيانىڭ بيلىك جۇرگىزۋ زاڭدىلىعى، سوتسياليستىك قۇرىلىس زاڭدىلىعى، ادامزات قوعامىنىڭ دامۋ زاڭدىلىعى جونىندەگى تانىمىن شىت جاڭا كوز ايامەن تەرەڭدەتىپ، كەلەلى نازاريالىق جاڭا جەتىستىكتەرگە قول جەتكىزىپ، ونى شي جينپيڭ جاڭا ءداۋىر جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسىندا شوعىرلى بەينەلەدى. باس شۋجي شي جينپيڭ جاڭا داۋىردەگى پارتيا مەن مەملەكەت ىستەرىنىڭ دامۋىنا، پارتيانىڭ ەل باسقارۋىنا قاتىستى ءبىر قىدىرۋ ەلەۋلى نازاريالىق جانە امالياتتىق ماسەلەلەرگە تەرەڭدەي وي جۇگىرتىپ جانە عىلمي تۇجىرىم جاساپ، جاڭا داۋىردە قانداي جۇڭگوشا سوتسياليزمگە تاباندى بولۋ جانە ونى دامىتۋ، جۇڭگوشا سوتسياليزمگە قالاي تاباندى بولۋ جانە ونى دامىتۋ، قانداي سوتسياليستىك وسىزاماندانعان قۋاتتى مەملەكەت قۇرۋ، سوتسياليستىك وسىزاماندانعان قۋاتتى مەملەكەتتى قالاي قۇرۋ، ۇزاق ۋاقىت بيلىك جۇرگىزەتىن قانداي ماركسيزمدىك ساياسي پارتيا قۇرۋ، ۇزاق ۋاقىت بيلىك جۇرگىزەتىن ماركسيزمدىك ساياسي پارتيانى قالاي قۇرۋ سياقتى ەلەۋلى داۋىرلىك تاقىرىپتار جونىندە ءبىر قىدىرۋ ءتول جاسامپازدىق سيپاتتى ەل باسقارۋ جاڭا ۇستانىمدارىن، جاڭا يدەيالارىن، جاڭا ستراتەگيالارىن ورتاعا قويدى، ول شي جينپيڭ جاڭا ءداۋىر جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسىنىڭ باستى ورناتۋشىسى. جاڭا داۋىردەگى پارتيا مەن مەملەكەت ىستەرىنىڭ تاريحي تابىستارعا قول جەتكىزە الۋىنىڭ، تاريحي وزگەرىستەر تۋىلۋىنىڭ ەڭ ءتۇبىرلى سەبەبى باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ ۇيتقىسى، بۇكىل پارتيانىڭ ۇيتقىسى بولىپ رول ۇستاپ، جول باستاۋىندا، شي جينپيڭ جاڭا ءداۋىر جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسىنىڭ عىلمي جەتەكشىلىگىندە جاتىر. پارتيا 19 - قۇرىلتايى، 19 - كەزەكتى ورتالىق كوميتەتتىڭ التىنشى جالپى ءماجىلىسى ورتاعا قويعان ”وندى ايقىنداۋ“، ”ون تورتكە تاباندى بولۋ“، ”ون ءۇش جاقتاعى تابىس“ وسى يدەيانىڭ باستى مازمۇندارىن جيناقتادى، وعان، ءسوز جوق، ۇزاق ۋاقىت تاباندى بولۋ ءارى ونى ۇزدىكسىز بايىتۋ، دامىتۋ كەرەك.

  جۇڭگو كوممۋنيستەرى تەك ماركسيزمنىڭ نەگىزگى قاعيداسىن جۇڭگونىڭ ناقتى ءىس امالياتىمەن ۇشتاستىرىپ، جۇڭحۋانىڭ تاڭداۋلى ءداستۇرلى مادەنيەتىمەن ۇشتاستىرىپ، ديالەكتيكالىق ماتەرياليزم مەن تاريحي ماتەرياليزمدى پايدالانۋعا تاباندى بولعاندا عانا، ءداۋىر مەن اماليات ورتاعا قويعان ەلەۋلى ماسەلەلەرگە دۇرىس جاۋاپ بەرۋگە بولاتىندىعىن، ماركسيزمنىڭ قاۋلاعان جالىنى مەن تاسقىنداعان ومىرشەڭدىك كۇشىن باستان - اياق ساقتاۋعا بولاتىندىعىن تەرەڭ تانىپ جەتتى. شي جينپيڭ جاڭا ءداۋىر جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسى يدەيانى ازات ەتۋگە، شىندىقتى ءىس جۇزىنەن ىزدەۋگە، داۋىرمەن بىرگە ىلگەرىلەۋگە، شىندىققا جۇگىنىپ، ناقتى ىستەۋگە تاباندى بولىپ، بارلىعىندا ءىس جۇزىندىكتى شىعار ءتۇيىن ەتىپ، جاڭا داۋىردەگى رەفورما جاساۋدىڭ، ەسىك اشۋدىڭ جانە سوتسياليستىك وسىزامانداندىرۋ قۇرىلىسىنىڭ ءىس جۇزىندىك ماسەلەلەرىن شەشۋدى كوزدە ۇستاپ، جۇڭگو سۇراۋىنا، دۇنيە ءجۇزى سۇراۋىنا، حالىق سۇراۋىنا، ءداۋىر سۇراۋىنا عىلمي جاۋاپ بەرىپ، جۇڭگونىڭ ءىس جۇزىندىگىنە جانە ءداۋىر تالابىنا ۇيلەسەتىن دۇرىس جاۋاپ بەرىپ، جاڭا داۋىردەگى جۇڭگونىڭ ۇلى امالياتىنا پارمەندى جەتەكشىلىك ەتتى. شي جينپيڭ جاڭا ءداۋىر جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسى تاريح سەنىمىن، مادەنيەت سەنىمىن بەكەمدەپ، ەرتەدەگىنى بۇگىنگىگە پايدالانۋعا، كونەنى تاستاپ، جاڭانى جارىققا شىعارۋعا تاباندى بولىپ، ماركسيزم يدەياسىنىڭ جاۋھارىن جۇڭحۋانىڭ تاڭداۋلى ءداستۇرلى مادەنيەتىنىڭ جاۋھارىمەن ۇشتاستىرىپ، حالىق بۇقاراسىنىڭ كۇندەلىكتى تۇرمىستا قولدانعانىمەن سەزىنە بەرمەيتىن ورتاق قۇن كوزقاراسىمەن توعىستىرىپ، عىلمي نازارياعا ۇزدىكسىز ايقىن جۇڭگوشا ەرەكشەلىك ۇستەپ، ماركسيزمنىڭ جۇڭگوشالانۋىنىڭ، زامانالانۋىنىڭ تاريحي نەگىزى مەن بۇقارالىق نەگىزىن ۇزدىكسىز بەكەمدەدى. شي جينپيڭ جاڭا ءداۋىر جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسى زامانىمىزداعى جۇڭگو ماركسيزمى، 21 - عاسىر ماركسيزمى، جۇڭحۋا مادەنيەتى مەن جۇڭگو رۋحىنىڭ داۋىرلىك جاۋھارى، ماركسيزمنىڭ جۇڭگوشالانۋىنىڭ، زامانالانۋىنىڭ تىڭ شارىقتاۋىن جۇزەگە اسىرىپ، ماركسيزمنىڭ جۇڭگوشالانۋىنىڭ، زامانالانۋىنىڭ تىڭ ءورىسىن اشىپ، جاڭا داۋىردەگى پارتيا مەن مەملەكەت ىستەرىنىڭ دامۋىنا ءتۇبىرلى بويسۇنۋ ولشەمىن ازىرلەدى. شي جينپيڭ جاڭا ءداۋىر جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسىنىڭ جەتەكشىلىگىندە، پارتيامىز بۇكىل ەلدەگى ءار ۇلت حالقىن ىنتىماقتاستىرىپ جانە باستاپ، جاڭا داۋىردەگى ۇلى تابىستاردى جاراتتى، سوتسياليستىك جۇڭگو اناعۇرلىم ايبىندى بەينەمەن دۇنيە ءجۇزىنىڭ شىعىسىندا قاسقايىپ، عىلمي سوتسياليزم 21 - عاسىرداعى جۇڭگودا تىڭ دا جالىندى ومىرشەڭدىك قاۋلاتتى.

  ماركسيزمنىڭ جۇڭگوشالانۋىنىڭ، زامانالانۋىنىڭ تىڭ تاراۋلارىن ۇزدىكسىز جازۋ زامانىمىزداعى جۇڭگو كوممۋنيستەرىنىڭ ايبىندى تاريحي جاۋاپكەرشىلىگى. اماليات نەگىزىندەگى نازاريادا جاڭالىق اشۋدى ۇزدىكسىز ىلگەرىلەتۋدە، ەڭ اۋەلى، شي جينپيڭ جاڭا ءداۋىر جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسىنىڭ دۇنيەگە كوزقاراسى مەن ادىستەمەسىن ويداعىداي يگەرىپ، ونىمەن ساباقتاسقان تۇرعىعا، كوزقاراسقا، ادىسكە ويداعىداي تاباندى بولۋ جانە ونان ويداعىداي پايدالانۋ كەرەك. پارتيا 20 - قۇرىلتايىنىڭ بايانداماسى ”حالىقتى بارىنەن جوعارى قويۋعا تاباندى بولۋ، سەنىمدى، دەربەس بولۋعا تاباندى بولۋ، تۋراشىلدىقتان اينىماي، جاڭالىق اشۋعا تاباندى بولۋ، ماسەلەنى باعدار ەتۋگە تاباندى بولۋ، جۇيە كوزقاراسىنا تاباندى بولۋ، دۇنيەگە كەڭ پەيىل بولۋعا تاباندى بولۋ كەرەك“ دەپ باسا دارىپتەدى. ءسوز جوق، مىنانى جەتە تانۋ كەرەك: تەك حالىقتى بارىنەن جوعارى قويۋعا تاباندى بولىپ، حالىق ۇناتاتىن، مويىندايتىن، قولداناتىن نازاريانى قالىپتاستىرعاندا عانا، ونى حالىقتىڭ دۇنيەنى تانۋى مەن دۇنيەنى وزگەرتۋىنە جەتەكشىلىك ەتەتىن قۇدىرەتتى يدەيالىق قارۋعا اينالدىرۋعا بولادى؛ تەك سەنىمدى، دەربەس بولۋعا تاباندى بولىپ، جول سەنىمىن، نازاريا سەنىمىن، ءتۇزىم سەنىمىن، مادەنيەت سەنىمىن بەكەمدەگەندە عانا، اناعۇرلىم بەلسەندى تاريحي جاۋاپكەرشىلىك ارقالاۋمەن جانە جاسامپازدىق رۋحپەن ماركسيزمنىڭ دامۋىنا تىڭ ۇلەستەر قوسۋعا بولادى؛ تەك تۋراشىلدىقتان اينىماي، جاڭالىق اشۋعا تاباندى بولىپ، عىلىمعا عىلمي پوزيتسيامەن قاراپ، اقيقاتقا اقيقاتشىل رۋحپەن تالپىنىپ، ءداۋىردىڭ قادامىنا ءجىتى ىلەسىپ، امالياتتىڭ دامۋىنا ۇيلەسكەندە عانا، جاڭا نازاريا ارقىلى جاڭا امالياتقا جەتەكشىلىك ەتۋگە شەبەر بولۋعا بولادى؛ تەك ماسەلەنى باعدار ەتۋگە تاباندى بولىپ، ماسەلەنى شىنايى شەشەتىن جاڭا ۇستانىمدى، جاڭا يدەيانى، جاڭا ءادىستى ۇزدىكسىز العا قويعاندا عانا، ماسەلەگە جاۋاپ بەرۋگە جانە ونى شەشۋگە جەتەكشىلىك ەتۋگە بولادى؛ تەك جۇيە كوزقاراسىنا تاباندى بولىپ، ستراتەگيالىق وي جۇگىرتۋ، تاريحي وي جۇگىرتۋ، ديالەكتيكالىق وي جۇگىرتۋ، جۇيەلىك وي جۇگىرتۋ، جاڭالىق اشا وي جۇگىرتۋ، زاڭدىق وي جۇگىرتۋ، سوڭعى شەكتىك وي جۇگىرتۋ قابىلەتىن ۇزدىكسىز جوعارىلاتقاندا عانا، پارتيا مەن مەملەكەتتىڭ ءتۇرلى ىستەرىن كورەگەندىكپەن وي ەلەگىنەن وتكىزۋگە، جالپى جاعدايلىق تۇرعىدان جوسپارلاۋعا، تۇتاس تۇلعالىق جاقتان ىلگەرىلەتۋگە عىلمي يدەيالىق ءادىس ازىرلەۋگە بولادى؛ تەك دۇنيەگە كەڭ پەيىل بولۋعا تاباندى بولىپ، اناعۇرلىم تاماشا دۇنيە ءجۇزىن قۇرۋدى ىلگەرىلەتكەندە عانا، ادامزاتتىڭ العا باسۋىن كوزدەۋ، دۇنيە ءجۇزىنىڭ ۇلى بىرلىگىن كوزدەۋ بورىشىن اناعۇرلىم ويداعىداي ارقالاۋعا بولادى. پارتيا 20 - قۇرىلتايىنىڭ رۋحىن ۇيرەنۋدە، دايەكتىلەندىرۋدە، شي جينپيڭ جاڭا ءداۋىر جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسىنىڭ دۇنيەگە كوزقاراسىن، ادىستەمەسىن جانە ونىمەن ساباقتاسقان تۇرعىنى، كوزقاراستى، ءادىستى جان - جاقتى يگەرىپ، ”ەكىنى ۇشتاستىرۋدى“، ”التىعا تاباندى بولۋدى“ تەرەڭ ءتۇسىنىپ، شي جينپيڭ جاڭا ءداۋىر جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسىنىڭ رۋحاني ءمانىن دۇرىس تانىپ، يگەرىپ، پارتيانىڭ جاسامپاز نازارياسىنىڭ جۇيەلىك قاعيداسىن، عىلمي قاعيداسىن، فيلوسوفيالىق قاعيداسىن تەرەڭ ءتۇسىنىپ، ەمەۋرىنىن ءبىلىپ، ونان دا ماڭىزدىسى، ءمانىن ۇعىنىپ، سولاي ەكەنىن ءبىلىپ، ونان دا ماڭىزدىسى، نە ءۇشىن سولاي ەكەنىن ۇعىنىپ، جاڭا داۋىردەگى جاڭا جورىقتا جاڭا داۋىردەگى پارتيانىڭ جاسامپاز نازارياسىنا جانە ستراتەگيالىق ورنالاستىرۋلارىنا، ستراتەگيالىق شارالارىنا، ءسوز جوق، مىزعىماي تاباندى بولۋدى تەرەڭ ءتۇسىنىپ، شىن مانىندە شي جينپيڭ جاڭا ءداۋىر جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسىن پارتيا مەن مەملەكەت قىزمەتىنىڭ ءار جاعىندا، تۇتاس بارىسىندا دايەكتىلەندىرۋ، تياناقتاندىرۋ كەرەك.

  امالياتتىق دامۋدىڭ ەشقاشان شەگى بولمايدى، ماركسيزمنىڭ جۇڭگوشالانۋىن، زامانالانۋىن ىلگەرىلەتۋدىڭ دە ەشقاشان شەگى بولمايدى. زامانىمىزداعى جۇڭگو ادامزات تاريحىنداعى ەڭ ايبىندى دا وزگەشە امالياتتىق جاسامپازدىقتى باستان كەشىرۋدە، رەفورما، دامۋ، ورنىقتىلىق مىندەتىنىڭ اۋىرلىعى، قايشىلىقتىڭ، حاۋىپ - قاتەردىڭ، سىن - سايىستىڭ كوپتىگى، ەل باسقارۋ سىناعىنىڭ كۇشتىلىگى بۇرىن بولىپ كورمەگەن دارەجەدە، دۇنيە جۇزىندە 100 جىلدا بولماعان زور وزگەرىستىڭ تەرەڭدىگى، وزگەرۋى بۇرىن بولىپ كورمەگەن دارەجەدە بولىپ وتىر، ول جاۋاپ بەرۋگە ءتيىستى قىرۋار نازاريالىق جانە امالياتتىق تاقىرىپتاردى ورتاعا قويدى. تەك ماركسيزمگە تاباندى بولۋ مەن ماركسيزمدى دامىتۋدى بىرلىككە كەلتىرىپ، ماركسيزم ”جەبەسى“ ارقىلى جاڭا داۋىردەگى جۇڭگو سىندى ”نىسانانى“ كوزدەۋگە تاباندى بولىپ، ماركسيزمنىڭ نەگىزگى قاعيداسىن جۇڭگونىڭ ناقتى امالياتىمەن ۇشتاستىرۋدى، جۇڭحۋانىڭ تاڭداۋلى ءداستۇرلى مادەنيەتىمەن ۇشتاستىرۋدى ۇزدىكسىز ىلگەرىلەتىپ، ماركسيزمنىڭ اناعۇرلىم كوپ جۇڭگو ەرەكشەلىگىن، جۇڭگو ستيلىن، جۇڭگو سالاۋاتىن جارىققا شىعارۋىنا مۇمكىندىك جاساساق، ءبىز، ءسوز جوق، ماركسيزمنىڭ جۇڭگوشالانۋىنىڭ، زامانالانۋىنىڭ تىڭ ءورىسىن ۇزدىكسىز اشىپ، ماركسيزمنىڭ جۇڭگونىڭ بايتاق دالاسىندا اناعۇرلىم قۇدىرەتتى، اناعۇرلىم يلاندىرۋ قۋاتىنا يە اقيقات كۇشىن ايگىلەۋىنە مۇمكىندىك جاساي الامىز.

  (شينحۋا اگەنتتىگىنىڭ 10 - ايدىڭ 28 - كۇنى بەيجيڭنەن بەرگەن حابارى)

جاۋاپتى رەداكتور : نۇربولات قابىل

ەسكەرتۋ:

تورابىمىزداعى مازمۇنداردىڭ مەنشىك ۇقىعى شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايوندىق حالىق ۇكىمەتى اقپارات كەڭسەسىنە ءتان، جاريالانعان مازمۇنداردى سىلتەمەسىز كوشىرۋگە بولمايدى. كوشىرىپ پايدالانۋعا تۋرا كەلگەندە، «تيانشان تورى » الىنعانى انىق ەسكەرتىلۋى ءتيىس، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگى قۋزاستىرىلادى.