تيانشان تورى
تيانشان تورى   ›   جاڭالىقتار   ›   ماڭىزدى حابارلار

شي جينپيڭ جاڭا زەلانديانىڭ زۇڭليى اردەنمەن كەزدەستى

  شينحۋا اگەنتتىگىنىڭ 11 - ايدىڭ 18 - كۇنى بانگكوگتان بەرگەن حابارى (تىلشىلەر گىڭ شۋەپىڭ، جوۋ سىيۇي). جەرگىلىكتى ۋاقىت 11 - ايدىڭ 18 - كۇنى تۇستەن كەيىن مەملەكەت ءتوراعاسى شي جينپيڭ بانگكوگتا جاڭا زەلانديانىڭ زۇڭليى اردەنمەن كەزدەستى.

  شي جينپيڭ بىلاي دەپ اتاپ كورسەتتى: زۇڭلي حانىم جاڭا زەلانديانىڭ دەربەس ديپلوماتيالىق ساياساتقا تاباندى بولاتىندىعىن، جۇڭگو - جاڭا زەلانديا قارىم - قاتىناسى جاڭا زەلانديانىڭ ەڭ ماڭىزدى ەكى جاقتى قارىم - قاتىناسىنىڭ ءبىرى ەكەندىگىن، ەكى جاقتىڭ ورتاق مۇددەگە يە سالالاردا سەلبەستىك ورىستەتۋى كەرەكتىگىن كوپ رەت ءبىلدىردى. مەن مۇنى ايرىقشا القايمىن. بيىل جۇڭگو مەن جاڭا زەلانديانىڭ ديپلوماتيالىق قارىم - قاتىناس ورناتقاندىعىنىڭ 50 جىلدىعى. 50 جىلدان بەرى جۇڭگو مەن جاڭا زەلانديا قارىم - قاتىناسى اقاۋسىز، ورنىقتى دامۋدى ساقتاپ، ەكى ەلدىڭ ءار سالاداعى سەلبەستىگى ەكى ەل حالقىنا قۇت - ىرىس اكەلىپ، ءوڭىردىڭ بەيبىتشىلىگىنە، ورنىقتىلىعىنا، كوركەيىپ - گۇلدەنۋىنە بەلسەندى ۇلەس قوستى. جۇڭگو جاق جاڭا زەلانديانى ماڭىزدى سەرىك جانە دوس دەپ تانيدى. ەكى جاق تاريحي تاجىريبەلەردى قورىتىندىلاپ، العا ۇمتىلۋ رۋحىن ۇزدىكسىز ساۋلەلەندىرىپ، جۇڭگو مەن جاڭا زەلانديانىڭ جان - جاقتى ستراتەگيالىق سەرىكتەستىك قارىم - قاتىناسىنىڭ العا باسۋىن ىلگەرىلەتۋ كەرەك.

  شي جينپيڭ بىلاي دەپ باسا دارىپتەدى: جۇڭگو مەن جاڭا زەلانديانىڭ قوعامدىق ءتۇزىمى، دامۋ كەزەڭى، تاريحى، مادەنيەتى ۇقسامايدى، كەيبىر ماسەلەدە الاۋىزدىق بولۋى تابيعي، الايدا الاۋىزدىق ارقىلى ەكى جاق قارىم - قاتىناسىنا انىقتاما بەرۋگە نەمەسە ىقپال جاساۋعا بولمايدى. جان - جاقتى ستراتەگيالىق سەرىكتەستىك رەتىندە، ءبىز بايلانىستى كۇشەيتىپ، ءوزارا سەنىمدىلىكتى ارتتىرىپ، ءبىر - ءبىرىنىڭ وزەكتى مۇددەسىنە جانە ءجىتى قاداعالاپ وتىرعان كەلەلى ىستەرىنە كوڭىل ءبولىپ، جۇڭگو - جاڭا زەلانديا قارىم - قاتىناسىنىڭ باياندى بولۋىنا، باعدارىنان اۋىتقىماۋىنا شىنايى كەپىلدىك ەتۋىمىز كەرەك. ەكونوميكا - ساۋدا، عىلىم - تەحنيكا، وقۋ - اعارتۋ سياقتى سالالارداعى اۋىس - كۇيىستى، سەلبەستىكتى تەرەڭدەتىپ، جۇڭگو - جاڭا زەلانديا ەركىن ساۋدا كەلىسىمىنىڭ دارەجەسى جوعارىلاتىلعان نۇسقاسى مەن «وڭىرلىك جان - جاقتى ەكونوميكالىق سەرىكتەستىك قارىم - قاتىناس كەلىسىمىن» ويداعىداي اتقارۋ كەرەك. ”رەۋي اللەي رۋحىن“ ويداعىداي جالعاستىرىپ، ويداعىداي دامىتىپ، ەكى ەلدىڭ جەرگىلىكتى ورىندار اراسىنداعى، حالىقتار اراسىنداعى، جاستار مەن ورەندەر اراسىنداعى تىلدەسۋىن، اۋىس - كۇيىس جاساۋىن كۇشەيتۋىنە قولداۋ كورسەتىپ، ەكى ەل حالقىنىڭ دوستىعىن ارتتىرۋ كەرەك. جۇڭگو مەن جاڭا زەلانديا ەكەۋى دە كوپ جاقتىلىق پەن ەركىن ساۋدانىڭ باستاماشىلارى جانە ونىڭ يگىلىگىن كورۋشىلەر، ەكونوميكانىڭ جاھاندانۋىنىڭ دۇرىس بەتالىسىنا تاباندى بولىپ، ساۋدا مەن قارجى قوسۋدىڭ ەركىن، قولايلى بولۋىن ىلگەرىلەتىپ، كليمات وزگەرىسى سياقتى الەمدىك سايىستارعا قول ۇستاسا توتەپ بەرۋ كەرەك. بەيبىتشىلىك − جۇڭگونىڭ ەڭ تاباندى تالپىنىسى، جۇڭگونىڭ تاريحىندا زورەكەرلىك بولماعان، قازىر دە جوق، بۇدان كەيىن دە وعان ۇمتىلمايدى. جۇڭگونىڭ تىنىق مۇحيت ارال ەلدەرىنە قاراتقان ساياساتىندا قاشاندا بەيبىتشىلىككە تالپىنۋ، دامۋدى كوزدەۋ، سەلبەستىكتى جەبەۋ نەگىزگە الىنادى. جۇڭگو جاق جاڭا زەلانديا جاقپەن ءجيى ىستەستىك جاساپ، تىنىق مۇحيت ارال ەلدەرى ءوڭىرىنىڭ بەيبىتشىلىگىن، ورنىقتىلىعىن جانە دامۋىن، كوركەيىپ - گۇلدەنۋىن بىرگە جەبەۋدى قالايدى.

  اردەن مىنالاردى ءبىلدىردى: ءتوراعا شي جينپيڭنىڭ 2014 - جىلى جاڭا زەلاندياعا ساپارلاي كەلگەن كەزى جاڭا زەلانديا حالقىنىڭ كەشەگىدەي ەسىندە، 2019 - جىلى جۇڭگوعا ساپارلاي بارعان كەزدە ءتوراعا شي جينپيڭمەن كەزدەسكەنىم دە كەشەگىدەي ەسىمدە. جاڭا زەلانديا مەن جۇڭگو ەكى ەلدىڭ دوستىق بارىس - كەلىسى ارىدان جالعاسقان. جاڭا تيپتى ايدارشا ۆيرۋس وكپە قابىنۋ ىندەتىنىڭ ىقپالىنا ۇشىراعانمەن، ەكى جاق قارىم - قاتىناسى ءالى دە سەرپىندى دامۋ ارىنىن ساقتاۋدا. ەكى جاق بيىل جاڭا زەلانديا مەن جۇڭگونىڭ ديپلوماتيالىق قارىم - قاتىناس ورناتقاندىعىنىڭ 50 جىلعا تولۋىن وراي ەتىپ، تاجىريبەلەردى مۇقيات قورىتىندىلاپ، جوعارى جىكتەگىلەردىڭ بارىس - كەلسىىن كۇشەيتىپ، ەكى ەلدىڭ ەكونوميكا - ساۋدا، وقۋ - اعارتۋ، كليمات وزگەرىسىنە توتەپ بەرۋ سياقتى سالالارداعى سەلبەستىگىن تەرەڭدەتۋ كەرەك. ءتوراعا شي جينپيڭنىڭ بۇگىن تۇستەن بۇرىن ازيا - تىنىق مۇحيت ەكونوميكالىق سەلبەستىك ۇيىمى باسشىلارىنىڭ بەيرەسمي ماجىلىسىندە جاريالاعان ماڭىزدى كوزقاراسىن ايرىقشا القايمىن. ءتوراعا شي جينپيڭنىڭ دۇرىس كوزقاراسىن بولىسكەنىنە العىس ايتامىن. جۇڭگو دۇنيە ءجۇزىنىڭ بولاشاقتاعى دامۋىن، كوركەيىپ - گۇلدەنۋىن جەبەيتىن ماڭىزدى كۇش. جاڭا زەلانديا جاق ءبىر جۇڭگو ساياساتىنا تاباندى بولىپ، جۇڭگو جاقپەن بايلانىستى كۇشەيتۋگە كۇش سالىپ، تۇسىنىستىكتى ارتتىرىپ، وڭتۇستىك تىنىق مۇحيت ىستەرىندە ىشكەرىلەي اۋىس - كۇيىس جاساپ، ازيا - تىنىق مۇحيت ءوڭىرىنىڭ كوركەيىپ - گۇلدەنۋىن، ورنىقتىلىعىن جەبەۋگە ۇلەس قوسۋدى قالايدى.

  ديڭ شۋەشياڭ، ۋاڭ ي، حى ليفىڭ قاتارلىلار كەزدەسۋگە قاتىناستى.

جاۋاپتى رەداكتور : نۇربولات قابىل

ەسكەرتۋ:

تورابىمىزداعى مازمۇنداردىڭ مەنشىك ۇقىعى شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايوندىق حالىق ۇكىمەتى اقپارات كەڭسەسىنە ءتان، جاريالانعان مازمۇنداردى سىلتەمەسىز كوشىرۋگە بولمايدى. كوشىرىپ پايدالانۋعا تۋرا كەلگەندە، «تيانشان تورى » الىنعانى انىق ەسكەرتىلۋى ءتيىس، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگى قۋزاستىرىلادى.