انار بۇلت \ شينجياڭ گازەتىنىڭ ٴتىلشىسى لۋ فىڭباۋ
7 ـ ايدىڭ 6 ـ كۇنى تۇستەن كەيىن سەبەزگى جاڭبىردان سوڭ باركول ساحاراسى ٴتىپتى دە كوگەردى. 60 جاستاعى گاۋ سايپيڭ اعاسى ىرىسقان سۇلتانقانعا امانداسا بارماقشى بولدى. مۇنداي امانداسۋدى ول 35 جىل جالعاستىرىپ كەلدى.
گاۋ سايپيڭنىڭ ٴۇيى باركول قازاق اۆتونوميالى اۋدانى كۇيسۋ قالاشىعى ارشىلي قىستاعىندا، اعاسى ىرىسقان وتباسى اراتۇرىك اۋدانى نارىنكىر قازاق اۋىلى بايشيۇڭ قىستاعىندا، ەكى قىستاقتىڭ ارالىعى 60 كيلومەتر، ەندەشە، ولار قالايشا اعالى ـ قارىنداس بولعان؟
سول كۇنى ”شەكارا بويىنداعى 10 مىڭ شاقىرىمدىق ساپار — اۆتونوميالى رايون قۇرىلعاندىعىنىڭ 70 جىلدىعى كولەمدى جالپىلىق مەديا تىلشىلىك قيمىلىنىڭ“ مۇشەلەرى باركولگە كەلىپ، گاۋ سايپيڭنەن اعاسى ىرىسقان ەكەۋى جونىندەگى حيكايالاردى تىڭدادى.
اڭگىمە ٴبىر كۇرە جالاڭاش ارپادان باستالدى.
1929 ـ جىلى 12 ـ ايدا قارلى بوران ازىناعان ٴتۇن، نۇرقاسەن ٴپازىلدىڭ كىشى ۇلى ناۋقاستانىپ ومىرىنە حاۋىپ ٴتوندى، سول كەزدە كەدەيلىكتەن قازان اسۋعا دا شاماسى جوق ەدى، ول قاتتى شاراسىز قالعان ساتتە ونىمەن بىرگە جالشى بولىپ ىستەيتىن جاڭ پانگۇي ۇيىندەگى ازىن ـ اۋلاق جالاڭاش ارپاسىنان وعان ٴبىر كۇرە ٴبولىپ بەرىپ، وتباسىنىڭ قيىن وتكەلدەن وتۋىنە كومەكتەسەدى.
ٴبىر جىلدان كەيىن، نۇرقاسەن ٴپازىل وتباسى شىعىسقا كوشتى. ون نەشە جىلدان كەيىن، ولار وتباسىمەن باركولگە قايتا كوشىپ بارعاننان سوڭ، ٴبىرىنشى ٴىسى جاڭ پانگۇيدى ىزدەۋ بولدى. كەزدەسۋدەن كەيىن، ەكى وتباسى ماڭگى تۋىس بولۋعا كەلىسەدى، وتباسىنداعى ٴار ۇرپاق بالالاردىڭ ۇلكەنى تۋىسقانداي بولۋعا كەلىسكەن كەزدە ٴارقايسىسى ٴبىر ۋىس ارپانى ٴبىر قوبديشاعا سالىپ، وسى ەرەكشە سالت ارقىلى تەرەڭ سۇيىسپەنشىلىكتى قاستەرلەيتىندىگىن جانە قۇرمەتتەيتىندىگىن ٴبىلدىردى.
سودان باستاپ ٴبىر كۇرە جالاڭاش ارپانىڭ سەبەبىمەن ەكى وتباسى 100 جىلعا جۋىق ۋاقىت سوزىلعان، ٴتورت ۇرپاققا جالعاسقان دوستىق سۇيىسپەنشىلىك ورناتتى.
جاڭ پانگۇيدىڭ نەمەرە كەلىنى گاۋ سايپيڭ اتا ـ ەنەسىنىڭ ىقپالىندا وسى دوستىق سۇيىسپەنشىلىكتى جالعاستىردى. ول نۇرقاسەن ٴپازىلدىڭ نەمەرەسى ىرىسقاندى اعاسىنداي كورىپ، ەكى وتباسى ۇزدىكسىز تۋىس بولىپ ٴوتتى.
الىستا تۇرعانىمەن، ەكى وتباسىنىڭ بارىس ـ كەلىسى ٴجيى ەدى. مەرەكە، دەمالىس كۇندەرى جانە وتباسىنداعىلاردىڭ تۋعان كۇنىندە ەكى وتباسى، ٴسوز جوق، امانداسا بارىپ باس قوسىپ، ىزگى تىلەك تىلەيدى.
ٴار جولى ىرىسقاننىڭ ۇيىنە باراردا گاۋ سايپيڭ الدىن الا ٴبىر قازان بۋ نان جاساپ، ونان سوڭ ٴبىراز جەمىس ـ جيدەك سياقتىلاردى ساتىپ الادى. ”بۇرىن موتوتسيكلمەن بارىپ ـ كەلگەنگە جارىم كۇننەن ارتىق ۋاقىت كەتەتىن، ٴبىراق اعامنىڭ ۇيىنە بارۋدى ويلاسام، تيتتەي دە الىسسىنبايمىن“. گاۋ سايپيڭ بىلاي دەدى: ”قازىر اۆتوكولىك جۇرگىزۋ وتە قولايلى، مەن ۇنەمى اعاما امانداسا بارىپ تۇرامىن، اڭگىمە ايتىپ، كوڭىلىمىزدەگىنى اقتارىپ، ٴبىر ـ بىرىمىزدەن سىر جاسىرمايمىز“.
ٴبىر جولى تەلەفوندا سويلەسكەندە، گاۋ سايپيڭ ىرىسقاننىڭ كىشى ۇلىنىڭ ۇيلەنگەلى جاتقانىن ەستىپ، قۋانعانىنان تەلەفوندى قويا سالىپ، نەمەرە ۇلىنىڭ توي ىستەرىن اقىلداسۋ ٴۇشىن اعاسىنىڭ ۇيىنە تارتادى.
كوشە اۋزىنا كىرە سالا، گاۋ سايپيڭ ىرىسقاننىڭ ەسىك الدىندا كۇتىپ تۇرعانىن كوردى. اۆتوكولىكتەن تۇسە سالا، ول ىرىسقاننىڭ بىلەگىنەن ۇستاپ، سۇراعىن جاۋدىرتتى: ”كەلىندى اكەلۋگە قانداي ماشينا جىبەرەمىز؟ بايلانىس جاساپ قويدىڭىزدار ما؟“ ىرىسقان ٴبىر ـ بىرلەپ جاۋاپ قايتاردى جۇزىندەگى كۇلكىسىن جاسىرا الماي. ”سول كەزدە الدىن الا كەلىپ كومەكتەسىپ، جەڭگەم ەكەۋىڭىزدى الاڭسىز ەتەمىن“، ـ دەدى گاۋ سايپيڭ تەبىرەنىسىن ٴتىپتى دە جاسىرا الماي.
اعاسى ىرىسقان وتباسىنداعىلارعا كوڭىل ٴبولىپ قانا قويماي، گاۋ سايپيڭ ۇنەمى قىستاقتاعى قارتتارعا دا كومەكتەسىپ تۇردى.
قىستاقتاعى ەكى قارتتىڭ تۇرمىسىندا قيىنشىلىعى بار، قاسىندا قارايلاساتىن ادام جوق ەدى. گاۋ سايپيڭ وسى ەكى قارتقا قارايلاسۋ اۋىر مىندەتىن ىرىقتىلىقپەن ارقالادى. مەيلى وتباسى قانشا قاربالاس بولسا دا، ەشقاشان اقساتىپ كورمەدى. كورپە ـ جاستىعىن جۋدى، شاشىن جۋدى، تاماعىن اپارىپ بەردى... ەكى قارت ىلگەرىندى ـ كەيىندى قايتىس بولعانعا دەيىن، ول وسى قارايلاسۋىن ون نەشە جىل جالعاستىردى.
”مەن دە جەر ـ كوكتى ٴدۇر سىلكىندىرەتىن ٴىرى ٴىس ىستەي المايمىن، ٴوزىمنىڭ كۇش ـ قۋاتىممەن كۇندەلىكتى تۇرمىستا كوپشىلىككە كومەكتەسكەنىمە ٴدان ريزامىن“، ـ دەدى گاۋ سايپيڭ.
گاۋ سايپيڭ باركول ساحاراسىندا بەينە ٴبىر شوق جايقالا اشىلعان انار گۇلىنە ۇقسايدى.
