انار بۇلت \ شينجياڭ گازەتىنىڭ ٴتىلشىسى دۋ جيانحۇي
7 ـ ايدىڭ 22 ـ كۇنى حىجيڭ اۋدانى جياڭجۇن ازىقتىق ساڭىراۋقۇلاق كاسىپتىك سەلبەستىك كووپەراتيۆىنىڭ زەردەلى تۇراقتى تەمپەراتۋرالى جىلىجايىندا 25 سەلتسي گرادۋستىق تۇراقتى تەمپەراتۋرا مەن %80تىك ىلعالدىق جانعا ەرەكشە جايلى سەزىلەدى، قاباتتى سورەگە رەتتى ىلىنگەن اعاش ساڭىراۋقۇلاعى باكتەريا تاياقشاسى اپپاق جاپىراقشاسىن جايىپ تۇر.
حىجيڭ اۋدانى جياڭجۇن ازىقتىق ساڭىراۋقۇلاق كاسىپتىك سەلبەستىك كووپەراتيۆىنىڭ باسالقاسى جوۋ بو ەكراندى ساۋساعىمەن جەڭىل تۇرتكەن ەدى، اۋا الماستىرۋ جۇيەسى دەرەۋ سالقىن جەل جەتكىزدى. ”زەردەلى جىلىجايدا تۇراقتى تەمپەراتۋرا، تۇراقتى ىلعالدىق، تۇراقتى وتتەگى جۇزەگە اسىرىلدى، ٴبىر جىلدا 6 رەت ەگۋگە بولادى، جەكە جىلىجايدىڭ جىلدىق ٴونىم قۇنى ٴداستۇرلى جىلىجايدان 5 ەسە ارتتى“، ـ دەدى جوۋ بو ماقتانا.
37 جاستاعى جوۋ بو حىجيڭ اۋدانى بارۇنحارمودۇن قالاشىعى ارجىعار قىستاعىنىڭ تۇرعىنى. 2010 ـ جىلى ول سىناپ كورۋ ويىمەن جۇمىر ساڭىراۋقۇلاق، جيتۇي ساڭىراۋقۇلاق ەكتى. 2015 ـ جىلى ول سەلبەستىك كووپەراتيۆىن قۇردى، ىلە ـ شالا سەرىكتەستىك قۇرىپ ازىقتىق ساڭىراۋقۇلاقتى جىنتىكتەي وڭدەۋمەن شۇعىلداندى. كاسىپ سالاسى كولەمى ەڭ العاشقى ٴبىر قاراپايىم جىلىجايدان دامىپ قازىرگى 25 زەردەلى تۇراقتى تەمپەراتۋرالى جىلىجايعا، 10 ادەتتەگى جىلىجايعا جەتتى، تاعى كۇنىنە 100 مىڭ قۇمىرا جاڭا اعاش ساڭىراۋقۇلاعىن ٴوندىرۋ جەلىسى بار. سەلبەستىك كووپەراتيۆى باكتەريا تاياقشاسىن جەتىلدىرۋدەن، اعاش ساڭىراۋقۇلاعىن ەگۋدەن ونىمدەردى وڭدەۋگە، قوراپتاپ ساتۋعا دەيىنگى كەمەلدى كاسىپ سالاسى تىزبەگىن العاشقى قادامدا قالىپتاستىرىپ، جىلدىق ٴونىم قۇنى 10 ميلليون يۋاننان استى.
جەرگىلىكتى ورىننىڭ كۇندىز بەن ٴتۇننىڭ تەمپەراتۋرا پارقى زور، اۋاسى قۇرعاق، بۇل ازىقتىق ساڭىراۋقۇلاق ەگۋگە ۇلكەن سىناق بولدى. ٴبىراق جوۋ بونىڭ اماليات بارىسىندا تاپقان ”ٴۇش ساتىلى تەمپەراتۋرانى مەڭگەرۋ ٴادىسى“ وسى سىناققا توتەپ بەرۋدەگى قۇپيا قارۋعا اينالدى. ول اعاش ساڭىراۋقۇلاعىنىڭ ٴوسۋ مەزگىلى، قۇلاق شىعۋ مەزگىلى، پىسۋ مەزگىلىندە عىلىم ـ تەحنولوگيادان پايدالانىپ تەمپەراتۋرانى قاتاڭ مەڭگەردى. ”مىنا اعاش ساڭىراۋقۇلاعىنا قاراڭىز، دومالاق، سۋ قۇرامى وتە جاقسى، مۇنىڭ ٴبارى كومپيۋتەرمەن ەسەپتەۋدىڭ ارقاسى“. جوۋ بو ەندى عانا جيناپ الىنعان اعاش ساڭىراۋقۇلاعىن قولىنا العاندا، تابىس سەزىمى جۇزىنەن مەن مۇندالادى.
اناداي جەردەگى اعاش ساڭىراۋقۇلاعى باكتەريا تاياقشاسىن ٴوندىرۋ سەحىندا اۆتوماتتانعان ٴوندىرىس جەلىسى ماقتا ۇرىعى قابىعىنىڭ، جۇگەرى وزەگىنىڭ ارالاسپا شيكىزاتىن كىرگىزىپ ـ شىعارىپ جاتىر. ”بۇرىن شيكىزاتتى ادام كۇشىمەن ارالاستىراتىنبىز، كۇنىنە، ەڭ كوپ بولعاندا، 1000 تاياقشا وندىرىلەتىن، قازىر ٴوندىرىس جەلىسى ساعاتىنا 1000 تاياقشا وندىرە الادى“، ـ دەدى جوۋ بو.
ال اينالمالى ەكونوميكا وڭدەۋ سەحىندا جيناپ الىنعاننان كەيىنگى اعاش ساڭىراۋقۇلاعى باكتەريا تاياقشاسى ۇنتاقتالىپ، اشىتىلىپ، 2 ـ رەت پايدالانىلادى. ”بۇل جاراقسىز ماتەريالدارعا نەمقۇرايدى قاراماڭىز، بۇل جاي ساڭىراۋقۇلاق ەگۋدەگى جاقسى شيكىزات، ٴبىر تاياقشادان 3 كيلوگرام ساڭىراۋقۇلاق وندىرۋگە بولادى“. جوۋ بو بىلاي دەپ تانىستىردى: جاي ساڭىراۋقۇلاقتى جيناپ العاننان كەيىن، اشىتىلعاننان كەيىنگى ساڭىراۋقۇلاق قاۋىزىن دورباعا سالامىز، بۇل ساڭىراۋقۇلاق قاۋىزدارى ٴشول دالاداعى جەمىس ـ جيدەك، كوكونىس باقشاسىنىڭ ”قورەكتىك زاتىنا“ اينالادى. سەلبەستىك كووپەراتيۆىمىز ساڭىراۋقۇلاق باكتەريا تاياقشاسىنىڭ 3 رەت پايدالانىلۋىن ٴساتتى جۇزەگە اسىرىپ، بايلىقتان بارىنشا پايدالاندى.
تاياۋ جىلداردان بەرى، جوۋ بو ىلگەرىندى ـ كەيىندى كوپتەگەن ازىقتىق ساڭىراۋقۇلاق ونىمدەرىنىڭ ساۋدا ماركاسىن تىزىمگە الدىردى. بازاردا ساتۋ جاعىندا، ول جەرگىلىكتى ورىندارمەن جانە توڭىرەكتەگى ٴىرى اۋىل شارۋاشىلىق ساۋدا بازارلارىمەن، ٴىرى ەرەن بازارلارمەن ۇزاق ۋاقىت ورنىقتى سەلبەستىك قارىم ـ قاتىناس ورناتتى؛ سونىمەن بىرگە دوۋيىن، بەينەجازبا ٴنومىرى سياقتى ەلەكتروندى ساۋدا تۇعىرلارىندا تىكە تاراتۋ ارقىلى ساتىپ، ازىقتىق ساڭىراۋقۇلاق ونىمدەرىن بۇكىل ەلدىڭ جەر ـ جەرىنە ساتتى.
وسى سەلبەستىك كووپەراتيۆىنىڭ اعاش ساڭىراۋقۇلاعىن قايناتىپ ٴوندىرۋ سەحىنا كىرگەنىمىزدە، اينەك قۇمىرا پاستەرشە باكتەرياسىزداندىرىلعاننان كەيىن، ماشينا قايناتىلعان اعاش ساڭىراۋقۇلاعى توسابىن اۆتوماتتى تۇردە قۇيىپ، ونان سوڭ پەشەتتەپ، بەلگى جاپسىرىپ جاتتى. ”كەشە عانا حاينان، شاڭحاي جانە بەيجيڭگە 300 دانا اعاش ساڭىراۋقۇلاعى توسابىن جىبەردىك. اعاش ساڭىراۋقۇلاعىنىڭ جاقسى باعادا ساتىلۋى تۇگەلدەي وسى جىنتىكتەي وڭدەۋ تەحنولوگياسىنىڭ ارقاسى“. جوۋ بو بىلاي دەدى: سەلبەستىك كووپەراتيۆى ٴار جىلى پايدانىڭ %5ىن ماركانى ۇگىتتەۋگە، جالپىلاستىرۋعا جۇمسايدى، ەلەكتروندى ساۋداداعى ساتىلۋ سوماسى سەلبەستىك كووپەراتيۆىنىڭ جالپى ساتۋ سوماسىنىڭ %40تەن استامىن يەلەيدى.
سەلبەستىك كووپەراتيۆى تاعى ساڭىراۋقۇلاق تۇقىمىمەن قامداۋ، تەحنولوگيالىق جاقتان تاربيەلەۋ، ەڭ تومەنگى شەككە كەپىلدىك ەتىپ جيناپ الۋ سياقتى تاسىلدەر ارقىلى 20 شارۋا وتباسىن كىرىستى ارتتىرىپ، بايۋعا جەتەكتەدى. 2023 ـ جىلى، 2024 ـ جىلى بۇل سەلبەستىك كووپەراتيۆى ٴار جىلى بارۇنحارمودۇن قالاشىعىنداعى 6 قىستاق كوللەكتيۆىنە 600 مىڭ يۋان تىكەلەي ەكونوميكالىق كىرىس كەلدى. ارجىعار قىستاعىنىڭ تۇرعىنى راحمان ٴومار سەلبەستىك كووپەراتيۆىندە 2 جىل قىزمەت ىستەپ، ساڭىراۋقۇلاق تەرۋگە جانە قوراپتاۋعا جاۋاپتى بولدى. ”مەن ٴۇيىمنىڭ جانىندا جۇمىس ىستەيمىن، وتباسىما دا قارايلاسا الامىن، ايىنا تاعى 4000 يۋان تۇراقتى كىرىسىم بار، تۇرمىسىم بارعان سايىن جاقسارىپ كەلەدى!“ قازىرگى تۇرمىسىن تىلگە تيەك ەتكەندە، ول قاتتى تەبىرەندى.
بيىل قىستاق ”ەكى كوميتەتى“ مەن قىستاقتا تۇراتىن قىزمەت اترەتى سەلبەستىك كووپەراتيۆى ٴۇشىن تاعى كۇن نۇرى جىلىجاي قۇرىلىسى نىسانىنا قول جەتكىزدى، قىستاقتا جاڭادان 9 وسىزاماندانعان جىلىجاي سالىنباقشى، نىسان سالىنىپ بولعاننان كەيىن، مەجەمەن ٴار جىلى ارجىعار قىستاعىنىڭ كوللەكتيۆ ەكونوميكاسىنا تاعى 200 مىڭ يۋاننان استام كىرىس كىرگىزەدى.
