انار بۇلت \ شينجياڭ گازەتىنىڭ ٴتىلشىسى جيا چۇنشيا
12 ـ ايدىڭ 1 ـ كۇنىنەن 5 ـ كۇنىنە دەيىن ٴۇرىمجى قالاسى مەن التاي ايماعىنداعى ورتا، باستاۋىش مەكتەپ وقۋشىلارى تۇڭعىش قار دەمالىسىن قارسى الدى. شينجياڭنىڭ كوپ جەرى الۋان فورمالى زەرتتەۋ ـ ۇيرەنۋ قيمىلىن دەن قويا جوبالاپ، ىشكەرىلەي ەلىتە سەزىنۋ ۇلگىسىندە ەكسكۋرسيالاۋ جانە ٴوزارا ىقپالداسىپ باستان كەشىرۋ ارقىلى جاستار مەن ورەندەرگە قىزىقتىلىعى، تاربيەلىك سيپاتى ٴبىر تۇلعالانعان ”قار ـ مۇز سايران باعىن“ تۇلعالاپ، بالالاردىڭ قار جامىلىپ، مۇز قۇرسانعان الەمدە بار ىنتاسىمەن ىزدەنىس جاساۋىنا، دەمالىستان ٴلاززات الۋىنا مۇمكىندىك جاسادى.
12 ـ ايدىڭ 1 ـ كۇنى 20 نەشە بالا كوكتوعاي گەولوگيالىق كورمە سارايىنا كىرىپ، كەن ىستەرىندەگى اعا بۋىنداردىڭ كۇرەس حيكايالارىن تىڭداپ، قۇرىلىسشىلاردىڭ تاباندىلىعى مەن ۇلەس قوسۋ رۋحىن سەزىندى. ”وسى رەتكى ’5 كۇندىك قارلى القاپ لاگەرى‘ قيمىلى ’شاڭعى تەبۋ + زەرتتەۋ ـ ۇيرەنۋ‘ فورماسىمەن قىزىل تاربيەنى، جاراتىلىستىق عىلىم جالپىلاستىرۋدى شاڭعى تەبۋ شەبەرلىگىنە باۋلۋمەن ىشكەرىلەي توعىستىردى“. شينجياڭ بەيجيڭ كوكتوعاي مادەنيەت ـ ساياحاتقا قارجى قوسۋ شەكتى جاۋاپكەرشىلىك سەرىكتەستىگىنىڭ باس جوراسى جوۋ پيڭ مىنالاردى ٴبىلدىردى: بۇل ورتا، باستاۋىش مەكتەپ وقۋشىلارى ٴۇشىن ارنايى بەلگىلەنگەن قار دەمالىسى قيمىلى، بالالار كوكتوعاي حالىقارالىق شاڭعى الاڭىندا شاڭعى تەبۋدىڭ قىزىعىنان ٴلاززات الۋمەن بىرگە، ەلىتە سەزىنۋ ۇلگىسىندەگى ەكسكۋرسيا بارىسىندا ٴبىلىمىن ارتتىرىپ، وتانشىلدىق سۇيىسپەنشىلىگىن تاسقىنداتادى.
ۇرىمجىدەگى ٴىرى مادەنيەت سارايلارى دا دۋمانعا بولەنىپ، بالالاردىڭ ٴبىلىم ىزدەيتىن تاماشا جەرىنە اينالدى. ۇلكەن بازارداعى جياڭلايچىڭدا ”بەيزاتتىق مۇرالار ارقىلى شينجياڭ حيكايالارىن ويداعىداي بايانداۋدى“ نەگىزگى تاقىرىپ ەتكەن 20 نەشە ٴتۇرلى ەلىتە سەزىنۋ نىسانى كوپتەگەن جاستار مەن ورەندەردى باۋرادى. كىرەۋكەلەپ زەرلەۋ، ويما نۇسقالاردى نوبايلاپ باسۋ، جىپتەن ٴتۇيۋ، توقۋ، ٴبيداي ساباعىنان سۋرەت جاساۋ، حاتكەرلىك، سۋرەت رامكالاۋ جانە نان جاۋىپ كورۋ سياقتى قيمىلدار ارقىلى ولارعا قولمەن ىستەۋ بارىسىندا بەيزاتتىق مۇرالاردىڭ باۋراعىشتىعىن تەرەڭ سەزىندىردى؛ ٴۇرىمجى قالالىق مۇراجايدىڭ ”VR قىسقى اۋەننىڭ سىرىنا ٴۇڭىلۋ“ قيمىلى وقۋشىلاردى باستاپ قار ـ مۇز الەمىنەن ەندەي ٴوتىپ، عىلىم ـ تەحنولوگيا مەن تابيعاتتىڭ كەمەلدى توعىسۋىن ۇعىندىردى؛ ٴۇرىمجى قالالىق مادەنيەت سارايى بەيزاتتىق مۇرالاردى اتا ـ انا مەن بالا بىرگە جاساپ كورۋ، گۇل قىستىرۋ ونەرى جانە قابىرعا سۋرەتتەردى سىزىپ بەينەلەۋ ساباعىن ۇسىنىپ، وتباسىلارعا مەيىرىمدى ىقپالداستىق بارىسىندا مادەنيەتتىڭ كوركەمدىگىن سەزىندىردى؛ 6 جارىم مۋلىق ادەبيەت جاسامپازدىعى باقشاسى بيڭتاڭ حۋلۋ جاساۋ، مۇزدا دوپ تەبۋ، مۇز شانامەن سىرعاناۋ سياقتى ٴداستۇرلى تۇرلەر، سونداي ـ اق قىراۋلى الەمدە قۇستاردى تاماشالاۋ، قار ىشىنەن اسىل ىزدەۋ سياقتى قىزىقتى قيمىلدار ارقىلى بالالاردى قار ـ مۇز الا كەلگەن قۋانىشتان بارىنشا ٴلاززات الدىردى.
شينجياڭ ٴتىرى جاندىكتەر مۇراجايى باسقا ٴبىر ٴتۇرلى ٴتاسىل ارقىلى بالالاردىڭ نازارىن اۋداردى. بۇل ارادا بالالار ٴمولدىر اينەك سورەنىڭ اينالاسىنا جينالىپ، ٴتۇسىندىرۋشىنىڭ الۋان ٴتۇرلى جاندىكتەر جونىندەگى تانىستىرۋىن بار زەيىنىمەن تىڭدادى. كەيبىر بالالار جاندىكتەردىڭ ٴاربىر قيمىل ـ قوزعالىسىنا كوز سالدى، ال كەيبىر بالالار جاندىكتەردى اقىرىن ۇستاپ، الاقانىندا ورمەلەپ جۇرگەندەگى بولماشى جاناسۋ سەزىمىن سەزىندى. مۇراجاي ىشىندە قۋانىش كۇلكىسى مەن قايران قالعان ۇندەر تولاستامادى، بالالار ”باقىلاۋ، ۇيرەنۋ، ىقپالداستىق، سەزىنۋ“ بارىسىندا ورگانيزمدەردىڭ الۋان تۇرلىلىگىنىڭ كەرەمەتى مەن قۇنىن تانىدى.
”بالالاردى ەلىتە سەزىنۋ ۇلگىسىندە ەكسكۋرسيالاتۋ جانە ٴوزارا ىقپالداستىقتان سىرت، قار دەمالىسى كەزىندە ٴبىز تاعى ’كوبەلەك سيقىرلى شەبەرحاناسى‘ نەگىزگى تاقىرىپتىق قيمىلىن ورىستەتتىك“. شينجياڭ ٴتىرى جاندىكتەر مۇراجايىنىڭ باستىعى ليۋ سىجين بىلاي دەپ تانىستىردى: كاسىپتىك وقىتۋشىلاردىڭ جەتەكشىلىگىندە بالالار كوبەلەك ۇلگىسىن ٴوز قولدارىمەن جاساپ، تىرشىلىك عىلىمىنىڭ باۋرامدىلىعىن سەزىنە الادى. بۇل قيمىل بالالارعا ۇلگى جاساۋ شەبەرلىگىن ٴتۇسىندىرىپ قانا قويماي، ونان دا ماڭىزدىسى، ولار قولدارىمەن ىستەۋ بارىسىندا بىلىمگە يە بولىپ، ەسەيىپ، ەستەن كەتپەس زەرتتەۋ ـ ۇيرەنۋ مەزگىلىن باستان كەشىرەدى.
