انار بۇلت \ شينجياڭ گازەتىنىڭ ٴتىلشىسى جاڭ تيڭ، ەرىكتى ٴتىلشى حۋ جۇنشيۋ
”ۇيىمدە 7 جان بار، وتكەن جىلداردا ەمدەۋ قامسىزداندىرۋىنا 1000 يۋاننان استام اقشا تولەيتىنبىز، قازىر قىستاق وسىنىڭ ٴبارىن ارقالادى، بۇل جۇرەگىمدى، شىنىمەن، مەيىرگە بولەدى!“ تاياۋدا التاي قالاسى بالباعاي اۋىلى بالۋانتاس قىستاعىنىڭ تۇرعىنى بولاتقان مىسىرقاننىڭ وتباسىنداعىلار ناعىز ”سالاماتتىق تارتۋىن“ قابىلدادى — وسى قىستاق قىستاقتىڭ كوللەكتيۆ ەكونوميكاسىنان 302 مىڭ 200 يۋان ٴبولىپ، بۇكىل قىستاقتاعى 769 ادامنىڭ 2026 ـ جىلعى قالا، اۋىل تۇرعىندارىنىڭ نەگىزگى ەمدەلۋ قامسىزداندىرۋىن ٴبىر تۇتاس تاپسىردى.
بۇل بالۋانتاس قىستاعىنىڭ قىستاق كوللەكتيۆى ارقىلى قىستاق تۇرعىندارى ٴۇشىن ەكىنشى جىلى ەمدەۋ قامسىزداندىرۋىن تاپسىرۋى. مۇنداي سەنىم وسى قىستاقتىڭ ۇزدىكسىز ۇلعايعان قىستاق كوللەكتيۆى ەكونوميكاسىنان كەلگەن.
سوڭعى جىلدارى بالۋانتاس قىستاعى پارتيا ياچەيكاسى بالباعاي اۋىلدىق پارتكومنىڭ باسشىلىعىندا قىستاق تۇرعىندارىن باستاپ، اۋىل ـ قىستاقتىڭ كوللەكتيۆ قارجىسىن، مال ـ مۇلكىن، بايلىعىن (تومەندە قىسقارتىلىپ ”ٴۇش قارجى“ دەلىنەدى) اداقتاۋ قىزمەتىن ۇزدىكسىز ورىستەتىپ، بۇرىن بىتىراندى 12 مىڭ مۋ جەردى جانداندىردى. ەرەكشە ەگىمشىلىكتى دامىتىپ، باسىمدىققا يە كاسىپ سالالارىن كەڭەيتۋ ارقىلى وسى قىستاق بايلىقتى مال ـ مۇلىككە اينالدىرۋدى ىلگەرىلەتىپ، قىستاق كوللەكتيۆىنىڭ قارجىسىن كۇن سايىن مولايتتى. قىستاق تۇرعىندارى دا تەڭ قادامدا يگىلىككە كەنەلىپ، كوپتەگەن ادام جەردى اينالىمعا سالۋ قاراجاتىن الدى، سونىمەن بىرگە ەسىگىنىڭ الدىندا جۇمىس ىستەۋدى جۇزەگە اسىرىپ، ”قوس كىرىس كىرگىزدى“.
قىستاق تۇرعىندارىنىڭ كىرىس كىرگىزىپ بايۋىنا كومەكتەسۋ ٴۇشىن، قىستاق تاعى ”قوس جەلىدە بىرلەسىپ ارەكەتتەنۋ“ سىندى كىرىس ارتتىرۋدى جەبەۋ ۇلگىسىن اتقارۋ جونىندە ىزدەنىس جاسادى: ”ساتۋعا كومەكتەسەتىن اۆانگارد قوسىندى“ جەلىدەن تىس ۇيىمداستىرىپ قۇرىپ، ٴار اپتادا التاي قالاسىنا بارىپ، بەلگىلەنگەن تۇيىندە كورمەلەپ ساتۋ ورىستەتتى؛ جەلىدە قىستاق دارەجەلى زات ساتۋ توبىن قۇرىپ، ماۋسىمدىق كوكونىس پەن جەمىستەردى، ەرەكشەلىككە يە اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرىن ساۋساقتى قيمىلداتىپ ـ اق ”بۇلتتىق تەرمينالدا قىستاقتان شىعارۋدى“ جۇزەگە اسىردى. بيىل قىستاقتىڭ كوللەكتيۆ ەكونوميكاسى 870 مىڭ يۋاننان ٴبىر ميلليون 180 مىڭ يۋانعا كوبەيدى، سونداي ـ اق قىستاق تۇرعىندارىنان 35 وتباسىنىڭ ورتاشا كىرىسىن 2300 يۋان ارتتىرۋىنا جەتەكشىلىك ەتتى.
قىستاق تۇرعىنى قادەن تۇرسىنقان اسەرلەنە: ”قىستاق كادرلارىنىڭ قولداۋىندا، ەگىلگەن اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرىن ساتۋعا باس اۋىرتپايمىز، ۋايىم ـ قايعىسىز بولدىق!“ ـ دەدى.
بيىل بالۋانتاس قىستاعى تاعى شينجياڭ ٴوندىرىس ـ قۇرىلىس بيڭتۋانى 10 ـ شى 181 ـ تۋان 8 ـ ليانىمەن قول ۇستاسا بىرگە قۇرىپ، تەگىن دەنساۋلىق تەكسەرۋ، شەبەرلىككە باۋلۋ سياقتى 11 حالىققا تيىمدىلىك جەتكىزۋ قيمىلىن بىرلەسىپ وتكىزدى، بۇل 2000نان (رەت) استام بۇقارانى قامتىدى. بالۋانتاس قىستاعى پارتيا ياچەيكاسىنىڭ شۋجيى حى چۇنلي: ”قىستاق دەگەنىمىز ۇلكەن شاڭىراق، نەگىزدى نىعايتىپ، قىستاق تۇرعىندارىن بايىتۋ — ٴبىزدىڭ نىسانامىز“، ـ دەدى.
بالۋانتاس قىستاعىنىڭ مەيىرگە تولى امالياتى بالباعاي اۋىلىنىڭ اۋىل ـ قىستاقتى جاپپاي گۇلدەندىرۋدى ىلگەرىلەتۋىنىڭ جاندى تۇسىندىرمەسى. بيىل جىل باسىنان بەرى، تۇتاس اۋىل ”حالىقتى وزەك ەتۋ“ سىندى دامۋ وي جەلىسىن مىقتاپ ارقاۋ ەتىپ، حالىق تۇرمىسىنا قاتىستى ناقتى ىستەردى تىڭعىلىقتى ويداعىداي ىستەدى: 7 كيلومەترلىك ”حالىق تىلەگى جولىن“ سالىپ، 2400 بۇقارانىڭ ٴجۇرىس ـ تۇرىس جولىن ىركىلىسسىزدەندىردى؛ 5 كەزەك كاسىپتىك شەبەرلىككە باۋلۋ كۋرسىن اشىپ، 700دەن استام ادامدى (رەت) يگىلىككە كەنەلتتى؛ اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرىن كورمەلەپ ساتۋ بويىنشا 60 نەشە رەت قيمىل وتكىزىپ، 599 شارۋا وتباسىنىڭ 2 ميلليون 493 مىڭ 100 يۋان كىرىس كىرگىزۋىنە كومەكتەستى، سونىمەن حالىق تۇرمىسى قامتاماسىزدىعى تورى بارعان سايىن بەرىك توقىلدى.
”ٴبىز قىستاقتاردى جەرگىلىكتى جاعدايعا قاراي اۋىل ـ قىستاق ەكونوميكاسىن دامىتۋعا ۇيىمداستىرىپ، حالىق تۇرمىسىن قامتاماسىزداندىرۋ تەبىنىن ۇزدىكسىز ارتتىرىپ، بىرگە بايۋدى تىڭعىلىقتى ىلگەرىلەتىپ، قىستاق كوللەكتيۆ ەكونوميكاسىن زورايتۋدىڭ جاڭا جولى جونىندە ۇزدىكسىز ىزدەنىس جاساپ، ٴاربىر قىستاق تۇرعىندارىن دامۋ جەتىستىكتەرىنەن اناعۇرلىم كوپ، اناعۇرلىم ٴادىل يگىلىكتەندىرەمىز“، ـ دەدى بالباعاي اۋىلدىق پارتكومنىڭ شۋجيى حۋاڭ جينگاڭ.
