□ انار بۇلت \شينجياڭ گازەتىنىڭ ٴتىلشىسى چىن جياڭلين، ەرىكتى ٴتىلشى تاڭ شياۋچيان
”بۇرىن شينجياڭنىڭ سىرتىندا جۇمىس ىستەگەنىمدە مەتروعا وتىرۋدان، باسقالارمەن سويلەسۋدەن جۇرەكسىنۋشى ەدىم. قازىر ونداي ەمەس، قايدا بارسام دا دوس تابا الامىن!“ ـ دەدى 1 ـ ايدىڭ 27 ـ كۇنى ٴپايزاۋات اۋدانى ميشا اۋىلى ميشا قىستاعىنىڭ تۇرعىنى ارزىگۇل ٴومار ٴوزىنىڭ سىرتقا شىعىپ جۇمىس ىستەگەندەگى وزگەرىسىن ايتىپ، سوزدەرىنەن ماقتانىش بىلىنەدى. وسى وزگەرىس ٴار ۇلت قىستاق تۇرعىندارىنىڭ ٴبىر نيەتپەن سەلبەسىپ دامۋدى كوزدەۋىنەن جانە ”قىستاق ەكى كوميتەتىنىڭ“ جەتەكتەۋىنەن، قولداۋىنان كەلگەن.
قازىر ميشا قىستاعىنىڭ ساۋدا ومىرشەڭ كۇشى جەتكىلىكتى، اشىق، سيىسىمدى بولۋ ەرەكشەلىگى ايقىن بولعاندىقتان، الىس ـ جۋىققا اتى ايگىلى ”كىشكەنە شاڭحايعا“ اينالدى. قىستاقتاعى تۇرعىنداردىڭ جارتىسىنان استامى اۋىلدارىنان شىعىپ جۇمىس ىستەپ شارۋاشىلىق قۇردى، تۇرمىستارى بارعان سايىن شالقي ٴتۇستى. قىستاق ”ەكى كوميتەتىنىڭ“ شابىتتاندىرۋىندا، قولداۋىندا سىرتقا شىعىپ جۇمىس ىستەگەن جۇمىسكەرلەر ”سەركەلىك“ رولىن تولىق ساۋلەلەندىرىپ، مۇراتتى، ونەرلى، ارىندى قىستاق تۇرعىندارىن شارۋاشىلىق قۇرۋعا، جۇمىستانۋعا جەتەكتەپ، ”ٴبىر ادامدى جۇمىستاندىرىپ، ٴبىر اۋماقتى جەتەكتەۋ“ سىندى تاماشا اسەر قالىپتاستىردى. قىستاق ”ەكى كوميتەتى“ تاعى ۇگىت لەكسيا جاساۋ، شارۋالار كەشكى مەكتەبى، وتباسىلارىن ارالاپ جاعداي ۇعىسۋ سياقتى تاسىلدەر ارقىلى پارتيانىڭ حالىققا تيىمدىلىك جاساۋ ساياساتىن ۇگىتتەپ، قولدانىلمالى شەبەرلىك بويىنشا باۋلۋ ورىستەتىلىپ، سىرتقا شىعىپ جۇمىس ىستەگەندەردى شارۋاشىلىق قۇرۋ، جۇمىستانۋ حيكايالارىمەن بولىسۋگە ۇيىمداستىرىپ، سىرتقا شىعىپ جۇمىس ىستەگەن جاستار شوعىرىنىڭ اناعۇرلىم قوزعاۋشى كۇشكە جانە سەنىمگە يە بولۋىنا مۇمكىندىك جاسادى.
قىستاق تۇرعىنى ابليميت ناسىر كەزىندە ٴپايزاۋات اۋدانى ورتالىعىندا سىلاقشى بولعان، ”كوز الداعى“ تۇرمىسقا عانا قاناعات ەتپەگەن ول شينجياڭعا كومەككە كەلگەن كادرلاردىڭ كومەگىندە شاڭحايعا بارىپ جۇمىس ىستەيدى. ول شاڭحايدا شينجياڭ اسحاناسىنىڭ بازارلى ەكەنىن سەزگىرلىكپەن بايقايدى، سونىمەن باتىلدىقپەن سىناپ كورۋ بەكىمىنە كەلەدى. ابليميت بىرنەشە اۋىلداسىمەن بىرگە شاڭحايدان شينجياڭ دامىندەگى اسحانا اشىپ، ساۋداسى بارعان سايىن جاقساردى، قازىر 3 تىزبەكتى اسحاناسى بار، قىستاقتاعى 18 بۇقارانى كىرىستەرىن ورنىقتى ارتتىرۋعا جەتەكتەدى.
ابليميت تاعى اسحانانى ۇلتتار ىنتىماعىنىڭ ميكرو شەبى ەتىپ قۇرىپ شىقتى. ٴار جىلعى كوكتەم مەرەكەسى، جۇڭچيۋ مەرەكەسى سياقتى مەرەكە ـ مەيرامداردا ٴار ۇلت قوناقتارى وسى اراعا كەلىپ ٴدامدى تاعامداردان ٴدام تاتىپ، ٴان ايتىپ، ٴبي بيلەۋدى ۇناتادى، اسحانادا قاشاندا شادىمان كۇلكى ەسەدى.
اۋىلداستار اۋىلداستارىن، تۋىستار تۋىستارىن، دوستار دوستارىن جەتەكتەدى، ميشا قىستاعىنىڭ تۇرعىندارى مىنە وسىلايشا قول ۇستاسىپ بايۋ جولىنا ٴتۇستى. ”قىستاق تۇرعىندارى سىرتقا شىعىپ جۇمىس ىستەۋ ارقىلى وزدەرىن دامىتىپ قانا قويماي، ساۋدا ورايى مەن وزىق ۇستانىمداردى دا الا كەلدى“، ـ دەدى ميشا قىستاعى پارتيا ياچەيكاسىنىڭ شۋجيى توحتىگۇل روزى.
حىناننان كەلگەن شارۋاشىلىق قۇرۋشى ما ىرپيڭ كەزىندە ”شينجياڭ شالعايدا، قارجى قوسۋدىڭ وزىندىك قۇنى جوعارى“ دەپ قاراعان ەدى، سەلبەستىك سەرىگى، ميشا قىستاعىنىڭ تۇرعىنى احمەت ٴمومىننىڭ ۇسىنىسىمەن ما ىرپيڭ ٴپايزاۋات اۋدانىنا بارىپ قىزمەت تەكسەرگەندە، جەرگىلىكتى ورىننىڭ تاماشا شارۋاشىلىق ـ ساۋدا ورتاسى مەن دامۋ بولاشاعى ونى تاڭ قالدىرادى ٴارى قىزىقتىرادى. 2019 ـ جىلى ما ىرپيڭ ٴپايزاۋات اۋدانى ميشا اۋىلىنان اعاش ماتەريالدارىن وڭدەۋ زاۆودىن اشىپ، جەرگىلىكتى ورىنداعى 380دەن استام ادامدى جۇمىستانۋعا جەتەكتەيدى، ول تاعى ٴوز ارتىقشىلىعىن ساۋلەلەندىرىپ، جەرگىلىكتى بۇقاراعا ٴپايزاۋات پەن حىناننىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن ساتۋ ارناسىن اشىپ بەرەدى.
قازىر ما ىرپيڭ شينجياڭدى الدەقاشان ەكىنشى مەكەنى دەپ بىلەدى، ٴار جىلى كوكتەم مەرەكەسىندە وتباسىنداعىلارىن باستاپ ميشا قىستاعىنا قايتىپ كەلىپ احمەت وتباسىنا امانداسادى، ەكى وتباسى الدەقاشان تۋىسقا اينالعان.
قىستاق تۇرعىندارىنىڭ دامۋ ىشكى قوزعاۋشى كۇشىن تولىق قاۋلاتۋ ٴۇشىن، مىشا قىستاعى ”قىستاق پارتيا باس ياچەيكاسى جول باستاۋ _ پارتيا ياچەيكاسى تاقىرىپتى كەڭەسۋ _ قىستاق تۇرعىندار گرۋپپاسى ۇسىنىس قويۋ _ پارتيا مۇشەلەرى سەنترلى وتباسىلارى ۇلگى كورسەتۋ“ قىزمەت مەحانيزمىن ورناتتى، ”قىستاقتاعى ىستەردى كوپشىلىك اقىلداسىپ ىستەۋ، بايۋ جولىن بىرگە جوبالاۋ، جانىنداعى قۋانىشتى ىستەردەن بىرگە ٴلاززاتتانۋ“ ٴار ۇلت قىستاق بۇقاراسىنىڭ ورتاق تانىمىنا اينالدى.
توحتىگۇل روزى بىلاي دەپ تانىستىردى: قىستاق ”ەكى كوميتەتى“ قىستاق تۇرعىندارىنىڭ جۇمىس ىستەۋ، ساۋدا بارىس ـ كەلىسى سياقتى تاسىلدەر ارقىلى شاڭحاي، گۋاڭدۇڭ، بەيجيڭ سياقتى جەرلەردەگى بۇقارامەن ارالاسۋىن، ىشتەسۋىن بەلسەنە ىلگەرىلەتىپ، كوپشىلىكتىڭ بارىس ـ كەلىس جاساۋ بارىسىندا دوستىق سۇيىسپەنشىلىكتى ۇزدىكسىز كۇشەيتۋىنە، وي اۋىستىرۋىنا، بىرگە دامۋ بىرىككەن كۇشىن ۇيىستىرۋىنا مۇمكىندىك جاسادى.
