ورتالىق دەڭگەيىندە دۇرىس ناتيجە كوزقاراسىن ورناتۋ جانە امالياتتا ايگىلەۋ ۇيرەنۋ تاربيەسى قىزمەتى ارناۋلى بانى، ورتالىق ٴتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى كەڭسەسى
جۇڭگو اۆياتسيا جابدىقتارى توبى شەكتى سەرىكتەستىگىندەگى رىن يۇي، جاۋ باۋحۇي قاتارلىلاردىڭ ناتيجە كوزقاراسىنىڭ بۇرمالانۋى، قاتە كەتۋى، ۇيىمدى الداۋى، جاسىرۋى، بۇقارانىڭ مۇددەسىنە زيان جەتكىزۋى سياقتى ماسەلەلەرىن اشىق حابارلادى
شينحۋا اگەنتتىگىنىڭ 4 ـ ايدىڭ 20 ـ كۇنى بەيجيڭنەن بەرگەن حابارى. بىرنەشە كۇننىڭ الدىندا ورتالىق دەڭگەيىندە دۇرىس ناتيجە كوزقاراسىن ورناتۋ جانە امالياتتا ايگىلەۋ ۇيرەنۋ تاربيەسى قىزمەتى ارناۋلى بانى، ورتالىق ٴتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى كەڭسەسى جۇڭگو اۆياتسيا جابدىقتارى توبى شەكتى سەرىكتەستىگىنىڭ (تومەندە قىسقارتىلىپ جۇڭگو اۆياتسيا ماتەريالدارى سەرىكتەستىگى دەلىنەدى) بۇرىنعى باس جوراسى، پارتكوم شۋجيى رىن يۇي، بۇرىنعى باس بۇعالتىر، پارتكوم مۇشەسى جاۋ باۋحۇي قاتارلىلاردىڭ ناتيجە كوزقاراسىنىڭ بۇرمالانۋى، قاتە كەتۋى، ۇيىمدى الداۋى، جاسىرۋى، بۇقارانىڭ مۇددەسىنە زيان جەتكىزۋى سياقتى ماسەلەلەرىن اشىق حابارلادى.
تەكسەرۋ ارقىلى يەلەنۋىنشە، 2024 ـ جىلى 3 ـ ايدىڭ 21 ـ كۇنى رىن يۇي، جاۋ باۋحۇي، سونداي ـ اق كاسىپتەستەرى سۋ X، ۋ X، جياۋ X، سۇي X، لي X قاتارلى 7 ادام ۇكىمەت ىسىمەن گەرمانيانىڭ فرانكفۋرد اۋەجايىنان ەلگە قايتۋ ٴۇشىن، ۇشاق اۋىستىرعان كەزدە رىن يۇي، جاۋ باۋحۇي قاتارلى 6 ادام اۆياتسيا ۇكىمەت ىستەرى بولمەسىنىڭ دەمالىس بولمەسىندە توپتاسىپ دەمالىس كەڭسەسى قامداعان اراقتى ىشەدى، جاۋ باۋحۇي قاتتى ماس بولادى، جۇڭگو حالىقارالىق اۆياتسيا جارنا شەكتى سەرىكتەستىگىنىڭ (تومەندە قىسقارتىلىپ مەملەكەتتىك اۆياتسيا سەرىكتەستىگى دەلىنەدى) قىزمەت وتەۋشىلەرى ونىڭ ۇشاققا شىعۋىنا جول بەرمەيدى. رىن يۇي ۇشاق قىزمەتكەرلەرىنە قىسىم ٴتۇسىرىپ، تۇتاس ۇيىرمەنىڭ ۇشاققا شىعۋىن قاتاڭ تالاپ ەتىپ، كەزەكشى ۇشاق 68 مينۋت كەشىگىپ، جولاۋشىلاردىڭ شاعىم ايتۋىنا سەبەپشى بولادى. رىن يۇي، جاۋ باۋحۇي تاعى بەلگىلەمەگە قايشىلىق جاساپ ٴبىرىنشى دارەجەلى بولمەگە اۋىسادى. ەلگە ورالعاننان كەيىن، رىن يۇي، جاۋ باۋحۇي قاتارلى ۇيىرمە مۇشەلەرى شىندىقتى جاسىرىپ، احۋالدى قاز ـ قالپىندا مالىمدەمەيدى. 2024 ـ جىلى 11 ـ ايدا، جۇڭگو اۆياتسيا ماتەريالدارى سەرىكتەستىگى ٴتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتىنىڭ شۋجيى تاڭ X باسشىلىق القا مۇشەلەرىنىڭ اراق ٴىشىپ ماس بولۋ جاعدايىن ۇققاننان كەيىن ۇيىمعا مالىمدەمەيدى. 2026 ـ جىلى 3 ـ ايدا جوعارى دارەجەلى ۇيىم بۇل ٴىستى تەكسەرەدى، رىن يۇي، جاۋ باۋحۇي قاتارلىلار مەملەكەتتىك كەڭەس مەملەكەت مەنشىگىندەگى مال ـ مۇلىكتى باقىلاۋ ـ باسقارۋ كوميتەتىنە جاعدايدى جالعاننان مالىمدەيدى، تاڭ X قاتىستى جاعدايلاردى انىقتاماي تۇرىپ، ورتالىق ٴتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى، مەملەكەتتىك باقىلاۋ ـ تەكسەرۋ كوميتەتىنىڭ مەملەكەتتىك كەڭەس مەملەكەت مەنشىگىندەگى مال ـ مۇلىكتى باقىلاۋ ـ باسقارۋ كوميتەتىندە تۇراتىن ٴتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ ـ تەكسەرۋ گرۋپپاسىنا (تومەندە قىسقارتىلىپ مەملەكەتتىك كەڭەستىڭ مەملەكەت مەنشىگىندەگى مال ـ مۇلىكتى باقىلاۋ ـ باسقارۋ كوميتەتىندە تۇراتىن ٴتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ ـ تەكسەرۋ گرۋپپاسى دەلىنەدى) جاعدايدى جالعاننان مالىمدەيدى. سونىمەن بىرگە تەكسەرۋ ارقىلى مەملەكەتتىك اۆياتسيا تاسىمال ورتالىعىندا حۋ X، جيا X، شۇي X، شياۋ X قاتارلىلار پرينسيپكە تاباندى بولماي، بەلگىلەمەگە قايشىلىق جاساپ ماس ادامداردىڭ ۇشاققا شىعۋىنا جول بەرگەندىگى، گۋ Xتىڭ قىزمەتتى باقىلاماعاندىعى؛ مەملەكەتتىك اۆياتسيا بازارى تيجارات بولىمىندەگى گاۋ X قاتارلىلاردىڭ بەلگىلەمەگە قايشىلىق جاساپ، جۇڭگو اۆياتسيا ماتەريالدارى سەرىكتەستىگىندەگى قاتىستى ادامداردى ماڭىزدى قوناق ساناپ ٴارى ٴبىرىنشى دارەجەلى بولمەگە الدىمەن ورنالاستىرعاندىعى انىقتالدى.
ورتالىق ٴتارتىپ تەكسەرۋ كوميتەتى، مەملەكەتتىك باقىلاۋ ـ تەكسەرۋ كوميتەتى ورگانى مەملەكەتتىك كەڭەستىڭ مەملەكەت مەنشىگىندەگى مال ـ مۇلىكتى باقىلاۋ ـ باسقارۋ كوميتەتىندە تۇراتىن ٴتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ ـ تەكسەرۋ گرۋپپاسىنا، جۇڭگو اۆياتسيا توبىندا تۇراتىن ٴتارتىپ تەكسەرۋ، باقىلاۋ ـ تەكسەرۋ گرۋپپاسىنا تەكسەرۋ جۇرگىزۋگە جەتەكشىلىك ەتىپ، قۋزاۋشىلىق ەتىپ، جۇڭگو اۆياتسيا ماتەريالدارى سەرىكتەستىگىندەگى قاتىستى جاۋاپتىلارىنا شارا قولدانادى: رىن يۇي، جاۋ باۋحۇيلارعا پارتيا ىشىندەگى مىندەتىنەن قالدىرۋ، اكىمشىلىك مىندەتىنەن قالدىرۋ جازاسى بەرىلەدى، سۋ X، ۋ X، جياۋ X، سۇي Xتەرگە پارتيا ىشىندە قاتاڭ ەسكەرتۋ بەرۋ، اكىمشىلىك جاقتان اۋىر كىنا جازۋ جازاسى بەرىلەدى، تاڭ X پارتيا ىشىندە قاتاڭ ەسكەرتۋ بەرۋ، اكىمشىلىك جاقتان اۋىر كىنا جازۋ جازاسى بەرىلىپ، ٴتارتىپ تەكسەرۋ قىزمەت ورنىنان اۋىستىرىلادى. مەملەكەتتىك اۆياتسيا سەرىكتىگىنىڭ قاتىستى جاۋاپتىلارىنا شارا كورىلەدى: حۋ X، جيا Xكە پارتيا ىشىندە قاتاڭ ەسكەرتۋ بەرۋ، اكىمشىلىك دارەجەسىن تومەندەتۋ جازاسى بەرىلەدى؛ شۇي X، شياۋ X، گاۋ Xكە پارتيا ىشىندە ەسكەرتۋ بەرىلىپ، اكىمشىلىك كىنا جازۋ جازاسى بەرىلەدى؛ گۋ Xكە پارتيا ىشىندە ەسكەرتۋ جازاسى بەرىلەدى، باسقا جاۋاپتى ادامدارعا تۇگەلدەي سايكەستى ٴبىر جاقتى ەتۋ جازاسى بەرىلەدى.
رىن يۇي، جاۋ باۋحۇي قاتارلىلار مەملەكەت مەنشىگىندەگى كاسىپورىنداردىڭ پارتيالى باسشى كادرلارى بولا تۇرىپ، شەتەلدەگى ۇكىمەت ٴىسى ساپارىندا باستاماشىلدىقپەن توپتاسىپ اراق ٴىشىپ، ماس بولىپ ۇشاققا شىعىپ، كوز بوياۋشىلىق ىستەپ، ٴىستى جاسىرىپ ـ جاۋىپ مالىمدەمەدى. 2024 ـ جىلعى ۋاقيعا تۋىلعاننان كەيىن، بۇكىل پارتيادا ورىستەتىلگەن پارتيا ٴتارتىبىن ۇيرەنۋ تاربيەسىندە سالىستىرىپ تەكسەرۋ جۇرگىزبەيدى؛ 2025 ـ جىلى بۇكىل پارتيادا ورتالىقتىڭ سەگىز ٴتۇرلى بەلگىلەمەسىنىڭ رۋحىن ىشكەرىلەي دايەكتىلەندىرۋ ۇيرەنۋ تاربيەسى ورىستەتىلگەندە، جۇڭگو اۆياتسيا ماتەريالدارى سەرىكتەستىگى باسشىلىق القاسى جانە رىن يۇي، جاۋ باۋحۇي تەكسەرىپ ورتاعا قويىلعان ماسەلە تىزىمىندە جانە شوعىرلى وڭاۋ ەسەپ داپتەرىندە بۇل ٴىس تۋرالى اۋىز اشپايدى؛ بيىل ورىستەتىلگەن دۇرىس ناتيجە كوزقاراسىن ورناتۋ جانە امالياتتا ايگىلەۋ ۇيرەنۋ تاربيەسى بارىسىندا رىن يۇي، جاۋ باۋحۇي قاتارلىلار ٴالى دە باق سىناپ، ۇيىمدى الدادى، جاسىردى. بۇل ماسەلەلەر از ساندى پارتيالى باسشى كادرلاردىڭ پارتيالىلىعىنىڭ كۇشتى ەمەستىگىن، ساياسي ٴتارتىپ پەن ساياسي قاعيداعا بويسۇنباعاندىعىن، ٴتارتىپ، زاڭ تانىمى مەن ۇيىمدىق كوزقاراسىنىڭ ٴالسىز ەكەندىگىن، پارتياعا ادال ەمەستىگىن، شىنشىل ادام بولۋدان باس تارتقاندىعىن، پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ ستيل قۇرىلىسى جونىندەگى شەشىمدەرىن، ورنالاستىرۋلارىن ەلەپ ـ ەسكەرمەگەندىگىن، ورتالىقتىڭ سەگىز ٴتۇرلى بەلگىلەمەسىنىڭ رۋحىن ەلەپ ـ ەسكەرمەگەندىگىن، تيتتەي دە يمەنبەگەندىگىن، بۇيرىقتى اتقارماعاندىعىن، تيىم سالسا دا تيىلماعاندىعىن كورسەتەدى؛ باس ماقسات تانىمى جەتكىلىكسىز، ٴمانساپ قۋىپ، ەرەكشە ۇقىق جۇرگىزۋگە، بۇقارانىڭ مۇددەسىنە نەمقۇرايدى قاراۋعا، زيان جەتكىزۋگە ادەتتەنگەن، ناتيجە كوزقاراسى بۇرمالانعان، قاتە كەتكەن تيپتىك ماسەلەگە جاتادى.
كەزەكتە دۇرىس ناتيجە كوزقاراسىن ورناتۋ جانە امالياتتا ايگىلەۋ ۇيرەنۋ تاربيەسى ىشكەرىلەي، تىڭعىلىقتى ورىستەتىلۋدە. ٴار دارەجەلى پارتيا ۇيىمدارى وسىنى اينا ەتىپ، ساباق الىپ، پىشاقتىڭ ٴدۇزىن ىشكە قاراتۋ، ماسەلەگە بەتپە ـ بەت كەلۋ باتىلدىعىمەن ۇيرەنۋ، تەكسەرۋ، تۇزەتۋدى ٴبىر تۇتاس ىلگەرىلەتىپ، شىنداپ كىرىسىپ، قيىن تۇيىندەردەن قامال الىپ، ناتيجە كوزقاراسىنداعى اۋىتقۋ ماسەلەسىن شەشۋى كەرەك. ۇيرەنۋدى، زەرتتەۋ ـ تالقىلاۋدى تەرەڭدەتىپ، دەلو مىسالدارى ارقىلى ساقتاندىرۋدى كۇشەيتىپ، قالىڭ پارتيا مۇشەلەرىن، كادرلاردى، اسىرەسە، باسشى كادرلاردى پارتيالىلىق جەتىلىمدى كۇشەيتىپ، پارتياعا ادالدىقتى بەكەمدەپ، ساياسي ٴتارتىپ پەن ساياسي قاعيداعا قاتاڭ بويسۇنىپ، دۇرىس ناتيجە كوزقاراسىن ورناتۋدىڭ جانە امالياتتا ايگىلەۋدىڭ يدەيالىق نەگىزىن بەكەمدەۋگە تاربيەلەۋ، جەتەكتەۋ كەرەك. ماسەلەلەردى ىشكەرىلەي تەكسەرىپ ورتاعا قويىپ، ”ٴۇشتى سالىستىرۋ“ تالابىن مۇقيات تياناقتاندىرىپ، ناتيجە كوزقاراسىنىڭ اۋىتقۋى جاعىندا ورىن تەپكەن ماسەلەلەردى جاپپاي تەكسەرىپ ورتاعا قويىپ، جان دۇنيەسىنە تەرەڭ اسەر ەتۋگە باتىل بولۋ، ايىبىن اشىپ، كەمىستىگىن كورسەتۋگە باتىل بولۋ، كومەسكىلەندىرمەي، تايساقتاماي، جاسىرماي، پارتيالىلىق جاقتان پارىقتاردى تاۋىپ، قاينارىن تەكسەرىپ، تاربيەلەنۋدى كۇشەيتۋ كەرەك. رەتتەۋ ـ تۇزەتۋدى قاتاڭ، شىنايى جۇرگىزۋ، ناتيجە كوزقاراسىنداعى اۋىتقۋ ماسەلەلەرىن مۇقيات تۇزەتۋ، وزگەرتۋ، بايقالا سالىسىمەن تۇزەتۋ، تاباندا اتقارىپ، تاباندا تۇزەتۋ كەرەك. پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ شەشىمدەرىن، ورنالاستىرۋلارىن دايەكتىلەندىرۋدە، تياناقتاندىرۋدا كورىنىستە بويسۇنعانسىپ، كومەسكىدە قايشىلىق جاساۋ، بۇقارانىڭ مۇددەسىنە نەمقۇرايدى قاراۋ، زيان جەتكىزۋ سياقتى ماسەلەلەرگە، اسىرەسە، بەلگىلەمەگە، ەرەجەگە، تارتىپكە قاسارىسا قايشىلىق جاساعاندارعا مەڭزەس، تيپتەردى يگەرۋگە، قازىرگىنى يگەرۋگە، حابارلاندىرۋدى يگەرۋگە تاباندى بولۋ كەرەك. جاۋاپكەرشىلىكتى قاتايتىپ، ناقتىلاندىرىپ، ٴار دارەجەلى باسشى كادرلاردى، اسىرەسە، ”ٴبىرىنشى باسشىنى“ ٴوزى ونەگە بولۋعا، ٴوزىن قاتاڭ تارتىپكە سالۋعا، ٴوز جاۋاپكەرشىلىگىن قاتاڭ ارقالاۋعا، وزىنە قاراستى اۋماقتى قاتاڭ باسقارۋعا قۋزاپ، ٴبىر جاعىنان تۇزەتىپ، ٴبىر جاعىنان قايشىلىق جاساعانداردىڭ، جاسىرىپ ـ جاۋىپ مالىمدەمەگەندەردىڭ جاۋاپكەرشىلىگىن قاتاڭ قۋزاستىرىپ، جاۋاپقا تارتىپ، استە ىرقىنا جىبەرمەۋ، كەڭشىلىك ەتپەۋ كەرەك.
