تيانشان تورى
تيانشان تورى   ›   ۇيرەنۋ   ›   شولۋ

سەنىمدى نىعايتىپ، عىلىم ـ تەحنولوگيادا قۋاتتى مەملەكەت قۇرىلىسىنىڭ نەگىزىن ونان ارى بەكەمدەۋ كەرەك

  سەنىمدى نىعايتىپ، عىلىم ـ تەحنولوگيادا قۋاتتى مەملەكەت قۇرىلىسىنىڭ نەگىزىن ونان ارى بەكەمدەۋ كەرەك

  _ باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ نەگىزدىك زەرتتەۋدى كۇشەيتۋ جونىندەگى اڭگىمە ماجىلىسىندە سويلەگەن ماڭىزدى ٴسوزىن ۇيرەنۋ، دايەكتىلەندىرۋ جونىندە

  □ حالىق گازەتىنىڭ شولۋشىسى

  ”نەگىزدىك زەرتتەۋ تۇتاس عىلىم جۇيەسىنىڭ قاينار كوزى، بارلىق تەحنولوگيالىق ماسەلەلەردىڭ باس تەتىگى“. نەگىزدىك زەرتتەۋدى كۇشەيتۋ جوعارى دەڭگەيدەگى عىلىم - تەحنولوگيادا ءوز كۇشىنە سۇيەنىپ ءوزىن الۋەتتەندىرۋدىڭ كوكەي تەستى تالابى، عىلىم - تەحنولوگيادا قۋاتتى مەملەكەت قۇرۋدا، ءسوز جوق، باسىپ وتەتىن جول.

  4 - ايدىڭ 30 - كۇنى باس شۋجي شي جينپيڭ نەگىزدىك زەرتتەۋدى كۇشەيتۋ جونىندەگى اڭگىمە ماجىلىسىنە قاتىناستى ءارى ماڭىزدى ءسوز سويلەپ، ەلىمىزدىڭ نەگىزدىك زەرتتەۋدە قول جەتكىزگەن تابىستارىن تولىق تۇراقتاندىرىپ، ءدوپ كەلگەن جاڭا جاعدايعا، جاڭا سىن - سايىستارعا جان - جاقتى تالداۋ جاساپ، نەگىزدىك زەرتتەۋدى كۇشەيتۋ جونىندە ستراتەگيالىق ورنالاستىرۋ جاساپ، ايقىن تالاپتار قويىپ بىلاي دەپ باسا دارىپتەدى: ”اناعۇرلىم زور تەبىنمەن، اناعۇرلىم ناقتى شارالارمەن نەگىزدىك زەرتتەۋدى كۇشەيتىپ، ەلىمىزدىڭ ءتول جاسامپازدىق قابىلەتىن جوعارىلاتىپ، عىلىم - تەحنولوگيادا قۋاتتى مەملەكەت قۇرىلىسىنىڭ نەگىزىن ونان ارى بەكەمدەۋ كەرەك“.

  پارتيا 18 - قۇرىلتايىنان بەرى، پارتيا ورتالىق كوميتەتى نەگىزدىك زەرتتەۋگە وسكەلەڭ ءمان بەرىپ كەلەدى، باس شۋجي شي جينپيڭ نەگىزدىك زەرتتەۋدى كۇشەيتۋ نازارياسى مەن امالياتتىق ماسەلەلەر جونىندە ءبىر قىدىرۋ ماڭىزدى بايىمداۋلار جاساپ، نەگىزدىك زەرتتەۋدىڭ دامۋ زاڭدىلىعىن تەرەڭ اشىپ كورسەتىپ، نەگىزدىك زەرتتەۋ سىندى وسى كەلەلى ءىستى ويداعىداي ىستەۋدىڭ ءادىس - امالدارىن ايقىن كورسەتتى. پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ پارمەندى باسشىلىعىندا، ءتول جاسامپازدىق قابىلەتىن جوعارىلاتۋ اناعۇرلىم كورنەكتى ورىنعا قويىلىپ، ەلىمىزدىڭ نەگىزدىك زەرتتەۋ دەڭگەيى كورنەكتى جوعارىلادى.

  جوعارى دەڭگەيلى جوباعا كوز جىبەرسەك، «مەملەكەتتىڭ جاڭالىق اشۋ ارقىلى دامۋعا دەم بەرۋ ستراتەگيالىق باعدارلاماسىن»، «مەملەكەتتىك كەڭەستىڭ نەگىزدىك عىلمي زەرتتەۋدى جاپپاي كۇشەيتۋ جونىندەگى ءبىرقانشا پىكىرىن» شىعارۋدان تارتىپ ورتالىق كوميتەتتىڭ عىلىم - تەحنولوگيا كوميتەتىن قۇرۋعا، عىلىم - تەحنولوگيا سالاسىنداعى ستراتەگيالىق، بەتالىستىق، جالپى جاعدايلىق كەلەلى ماسەلەلەردى ءبىر تۇتاس جوسپارلاپ شەشۋگە، ونان جاڭاشا بۇكىل مەملەكەتتىك ءتۇزىلىستى اقاۋسىزداندىرۋعا، مەملەكەتتىك تاجىريبەحانا جۇيەسىن قالىپتاستىرۋعا دەيىن ەلىمىزدىڭ ءتۇزىم ابزالدىلىعى نەگىزدىك زەرتتەۋدىڭ قۋاتتى ونىمدىلىگىنە ۇزدىكسىز اينالدى.

  ۇسىنىلىمدى قامتاماسىز ەتۋگە كوز جىبەرسەك، ”14 - بەسجىلدىق“ مەزگىلىندە ەلىمىزدىڭ نەگىزدىك زەرتتەۋ قاراجاتى ۇزدىكسىز ارتىپ، 2025 - جىلى 277 ميلليارد 800 ميلليون يۋانعا جەتىپ، الدىڭعى جىلداعىدان %1. 11 ارتىپ، نەگىزدىك زەرتتەۋ ۇسىنىلىمىنىڭ تۇتاس قوعامنىڭ زەرتتەۋ - اشۋ ۇسىنىلىمىنداعى سالىستىرماسى تۇڭعىش رەت %7تەن استى. كوپ نەگىزدى ۇسىنىلىم جۇيەسى اناعۇرلىم كوپ ”0دەن 1گە دەيىنگى“ قامال الۋدى جۇزەگە اسىرۋعا دەم بەرىپ، عىلىم - تەحنولوگيادا جاڭالىق اشۋدىڭ ”ۇدەۋىنە“ مۇمكىندىك جاسادى.

  بۇگىنگى جۇڭگو الەمدىك جاڭالىق اشۋدىڭ ماڭىزدى شىڭىنا كوتەرىلدى. كۆانتتىق عىلىم - تەحنولوگيا سياقتىلاردى زەرتتەپ اشۋ، قولدانۋ دۇنيە ءجۇزىنىڭ الدىڭعى قاتارىنا ءوتتى، كومىر قىشقىل گازىن جاساندى جولمەن كراحمالعا اينالدىرۋ ”تەحنولوگيالىق جاساۋدى“ جۇزەگە اسىردى، تولىق اسقىن وتكىزگىش توكاماك يادرولىق بىرىگۋ تاجىريبە قۇرىلعىسى دۇنيە جۇزىلىك رەكوردتى جاڭالادى، ەلىمىزدە وندىرىلگەن ۇلكەن مودەل بۇكىل جەر شارىنىڭ قاينار كوزىن اشۋ ەكولوگياسىنا جەتەكشىلىك ەتتى... عىلمي زەرتتەۋدىڭ ورنالاسىمىن ساپالىلاندىرۋدىڭ، ۇسىنىلىمدى قامتاماسىز ەتۋدى كۇشەيتۋدىڭ، ءتۇزىلىس - مەحانيزمىندە جاڭالىق اشۋدىڭ ارقاسىندا، نەگىزدىك الدىڭعى لەكتىك باعىتتاعى كەلەلى ءتول جاسامپازدىقتار ۇزدىكسىز جارىققا شىعىپ، ادامدى جەلپىندىرىپ، عىلىم - تەحنولوگيادا قۋاتتى مەملەكەت قۇرۋعا بەرىك نەگىز قالاپ، نەگىزدىك زەرتتەۋدى تاباندىلىقپەن كۇشەيتۋ سەنىمىمىز بەن بەكىمىمىزدى ونان ارى نىعايتتى.

  اماليات مىنانى تولىق دالەلدەدى: پارتيانىڭ جاپپاي باسشىلىعىنا تاباندى بولىپ، پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ عىلىم - تەحنولوگيا قىزمەتىنە ورتالىقتانعان ءبىر تۇتاس باسشىلىعىن كۇشەيتۋ نەگىزدىك زەرتتەۋ قىزمەتىن ويداعىداي ىستەۋدىڭ ءتۇبىرلى ساياسي كەپىلى. پارتيا ورتالىق كوميتەتى بەلگىلەگەن ستراتەگيالىق نىسانانى مىقتاپ ارقاۋ ەتىپ، نەگىزدىك زەرتتەۋدىڭ عىلىم - تەحنولوگيادا جاڭالىق اشۋدى ىلگەرىلەتۋدەگى، عىلىم - تەحنولوگيادا قۋاتتى مەملەكەت قۇرۋداعى ماڭىزدى رولىن يگەرىپ، اناعۇرلىم زور تەبىنمەن، اناعۇرلىم ناقتى شارالارمەن نەگىزدىك زەرتتەۋدى كۇشەيتكەندە عانا عىلىم - تەحنولوگيانىڭ جان تامىرى مەن دامۋدىڭ ىرىقتىلىق ۇقىعىن ءوز قولىمىزدا مىقتاپ ۇستاي الامىز.

  باس شۋجي شي جينپيڭ بىلاي دەپ باسا دارىپتەدى: ”جۇڭگو ۇلگىسىندەگى وسىزامانداندىرۋدا عىلىم - تەحنولوگيانى وسىزامانداندىرۋدى تىرەك ەتۋگە سۇيەنۋ كەرەك“. پارتيا 20 - قۇرىلتايىندا 2035 - جىلعا بارعاندا عىلىم - تەحنولوگيادا قۋاتتى مەملەكەت قۇرۋدى جاپپاي سوتسياليستىك وسىزاماندانعان قۋاتتى مەملەكەت قۇرۋدان 15 جىل بۇرىن ورىنداپ بولۋدىڭ ايقىندالۋى عىلىم - تەحنولوگيانىڭ ستراتەگيالىق جەتەكشىلىك ورنى مەن ءتۇبىرلى تىرەكتىك رولىن كورنەكتىلەندىردى. ”تاعان بەرىك قالانعاندا عانا عىلىم - تەحنولوگيا ىستەرىنىڭ عيماراتى بيىك بولادى“. ءبىز قۇرىپ شىعاتىن عىلىم - تەحنولوگيادا قۋاتتى مەملەكەت، ءسوز جوق، قۋاتتى نەگىزدىك زەرتتەۋ مەن ءتول جاسامپازدىق قابىلەتىنە يە بولىپ، كەلەلى ءتول جاسامپازدىق سيپاتتى، تۇبەگەيلى وزگەرىس سيپاتتى عىلىم - تەحنولوگيا جەتىستىكتەرىن ۇزدىكسىز جاراتۋى كەرەك.

  ”15 - بەسجىلدىق“ جوبا باعدارلاماسى نەگىزدى بەكەمدەۋدىڭ، جاپپاي كۇش سالۋدىڭ شەشۋشى كەزەڭىن تياناق ەتىپ، نەگىزدىك زەرتتەۋ دەڭگەيىن جاپپاي جوعارىلاتۋ جونىندە جۇيەلى ورنالاستىرۋ جاسادى. جاڭا جورىقتا جاڭا كەزەكتى عىلىم - تەحنولوگيا توڭكەرىسى مەن كاسىپ سالاسى وزگەرىسىنىڭ تاريحي ورايىن مىقتى يگەرىپ، ”ءتورتتى بەتكە الۋ“ ستراتەگيالىق بەتالىسىنا تاباندى بولىپ، نەگىزدىك زەرتتەۋدى كۇشەيتۋ، ءتول جاسامپازدىق قابىلەتىن جوعارىلاتۋ جاعىنا ۇزدىكسىز كۇش سالىپ، شەشۋشى، وزەكتى تەحنولوگيادا، الدىڭعى لەك تەحنولوگياسىندا ناتيجە جاراتۋ جاعىندا قامال الۋدى مىقتى يگەرگەندە عانا عىلىم - تەحنولوگيادا قۋاتتى مەملەكەت قۇرىلىسىنىڭ نەگىزىن ونان ارى بەكەمدەۋگە بولادى.

  تاياۋ زاماننان بەرگى مەشەۋ قالىپ، سوققىعا ۇشىراعان ىرىقسىز جاعدايدى وزگەرتۋدەن بۇگىنگى تاڭدا جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇلى گۇلدەنۋى بوگەۋ بەرمەس بولعانعا دەيىن، تاريح عىلىم - تەحنولوگيادا جاڭالىق اشۋ سىندى شەشۋشى اينىمالى شامانى كىم يگەرسە، سول 100 جىلدىق وزگەرىس جاعدايىندا ورايدى الدىمەن يگەرىپ، ىرىقتىلىققا قول جەتكىزە الاتىندىعىن تالاسسىز دالەلدەدى. كەزەكتە عىلىم - تەحنولوگيادا قۋاتتى مەملەكەت قۇرۋ ۇلى نىساناسىنا نەبارى 9 جىل ۋاقىت قالدى، ۋاقىت كۇتىپ تۇرمايدى، بورىش ارقالاۋىمىز كەرەك. ءبىز شي جينپيڭ جولداستى ۇيتقى ەتكەن پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ توڭىرەگىنە اناعۇرلىم تىعىز ىنتىماقتاسىپ، شي جينپيڭ جاڭا ءداۋىر جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسىن جاپپاي دايەكتىلەندىرىپ، ۋاقىتپەن جارىساتىن ارىنمەن، ۇزدىكسىز قاجىماي كۇش سالاتىن قايسارلىقپەن نەگىزدىك زەرتتەۋ قىزمەتىندە شىن مانىندە تىڭ تابىستارعا قول جەتكىزىپ، بەلگىلەنگەن نىساناعا قاراي نىق قاداممەن العا باسۋىمىز كەرەك.

  (شينحۋا اگەنتتىگىنىڭ 5 - ايدىڭ 1 - كۇنى بەيجيڭنەن بەرگەن حابارى)

جاۋاپتى رەداكتور : 热依扎·海米提

ەسكەرتۋ:

تورابىمىزداعى مازمۇنداردى پايدالانۋعا تۋرا كەلگەندە، ءسوزسىز جازباشا رۇقساتقا يە بولۋ كەرەك. مازمۇنداردى رۇقساتسىز جالعاپ تاراتۋعا، كەسىپ رەداكسيالاۋعا، وزگەرتۋگە، قىسقارتىپ قۇراستىرۋعا، باسقا ورىنعا كوشىرۋگە نەمەسە باسقا تاسىلدەرمەن كوبەيتۋگە ءارى تاراتۋعا بولمايدى، قايشى كەلگەندەردىڭ زاڭدىق جاۋاپكەرشىلىگى زاڭ بويىنشا قۋزاستىرىلادى.