ورايدى مىقتى يگەرىپ، اناعۇرلىم زور تەبىنمەن، اناعۇرلىم ناقتى شارالارمەن نەگىزدىك زەرتتەۋدى كۇشەيتۋ كەرەك
− باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ نەگىزدىك زەرتتەۋدى كۇشەيتۋ جونىندەگى اڭگىمە ماجىلىسىندە سويلەگەن ماڭىزدى ءسوزىن ۇيرەنۋ، دايەكتىلەندىرۋ جونىندە
□ حالىق گازەتىنىڭ شولۋشىسى
عىلىم - تەحنولوگيا گۇلدەنسە، ۇلت گۇلدەنەدى، عىلىم - تەحنولوگيا كۇشەيسە، مەملەكەت قۇدىرەتتەنەدى. نەگىزدىك زەرتتەۋدى كۇشەيتۋ جونىندەگى اڭگىمە ماجىلىسىندە باس شۋجي شي جينپيڭ ەكى كەلەلى جاعدايدى ءبىر تۇتاس جوسپارلاۋ ستراتەگيالىق تۇرعىسىنان ءدوپ كەلگەن جاڭا جاعدايعا، جاڭا سىن - سايىستارعا جان - جاقتى تالداۋ جاساپ، بىلاي دەپ باسا دارىپتەدى: ”ءبىز ورايدى مىقتى يگەرىپ، سىن - سايىستارعا توتەپ بەرۋىمىز كەرەك“، ”اناعۇرلىم زور تەبىنمەن، اناعۇرلىم ناقتى شارالارمەن نەگىزدىك زەرتتەۋدى كۇشەيتۋىمىز قاجەت “.
”كەزەكتە جاڭا عىلىم - تەحنولوگيا توڭكەرىسى مەن كاسىپ سالاسى وزگەرىسىندە جەدەل سەرپىلىس بولىپ، الەمدىك عىلىم - تەحنولوگيا باسەكەسى نەگىزدىك الدىڭعى لەكتىك سالالارعا اناعۇرلىم نازار اۋدارىپ، ءتول جاسامپازدىق سيپاتتى، تۇبەگەيلى وزگەرىس سيپاتتى جاڭالىق اشۋدىڭ ماڭىزدىلىعى كۇن سايىن كورنەكتىلەندى“.
ورايدان كوز جىبەرسەك، دۇنيە ءجۇزى ۇلكەن عىلىم داۋىرىنە، تەحنولوگيادا جاڭالىق اشۋ بۇرىن بولىپ كورىلمەگەن شوعىرلانعان، تەبىندەگەن مەزگىلگە ءوتتى، عىلمي زەرتتەۋ ادامزاتتىڭ تانىم شەكاراسىنان ۇزدىكسىز اسىپ ءتۇستى. ەلىمىزدىڭ نەگىزدىك زەرتتەۋى جوعارى ساپالى دامۋدىڭ جەدەل ءوسۋ كەزەڭىنە ءوتتى، ءىشىنارا سالالاردا ”ىلەسىپ جۇگىرۋدەن“، ”قاتارلاسا جۇگىرۋدەن“ ”باستاپ جۇگىرۋگە“ دەيىنگى تاريحي سەكىرۋ جۇزەگە استى.
سىن - سايىستان كوز جىبەرسەك، دۇنيە جۇزىندە 100 جىلدا بولماعان زور وزگەرىس جەدەل قۇبىلىپ، عىلىم - تەحنولوگيا توڭكەرىسى مەن ءىرى ەلدەردىڭ بەلدەسۋى ءوزارا قاباتتاسىپ، جاڭا تەحنولوگيا، جاڭا جارىس جولى باسەكەسى ءتىپتى دە شيەلەنىسە ءتۇستى. ەلىمىز نەگىزدىك زەرتتەۋدە كورنەكتى ىلگەرىلەۋشىلىككە قول جەتكىزگەنىمەن كەلەلى ءتول جاسامپازدىق جەتىستىكتەرى ءبىرشاما از، العاشقى جاسامپازدىق قابىلەتىن ءالى دە ونان ارى جوعارىلاتۋ قاجەت بولىپ وتىر، عىلىم - تەحنولوگيادا قۋاتتى مەملەكەت قۇرۋ سىندى نىسانا - تالاپقا تۋرالانۋدا ءالى دە بەلگىلى الشاقتىق بار.
ورايدى مىقتى يگەرىپ سىن - سايىسقا توتەپ بەرۋدىڭ تەتىگى باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ نەگىزدىك زەرتتەۋ قىزمەتى جونىندەگى ستراتەگيالىق ورنالاستىرۋىن ىشكەرىلەي دايەكتىلەندىرىپ، تياناقتاندىرىپ، ”15 - بەسجىلدىق“ سىندى عىلىم - تەحنولوگيادا قۋاتتى مەملەكەت قۇرىلىسىنىڭ شەشۋشى قامال الۋ مەزگىلىن تياناق ەتىپ، نەگىزدىك زەرتتەۋ قىزمەتىن ۇزدىكسىز مىقتى يگەرىپ، تىنباي تىڭ ناتيجە جاراتۋ كەرەك.
”ءبىر تۇتاس جوسپارلاۋ مەن جوعارى دەڭگەيدە جوبالاۋدى كۇشەيتىپ، نەگىزدىك زەرتتەۋ جۇيەسىنىڭ ورنالاسۋىن ساپالىلاندىرۋ كەرەك“، باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ ماڭىزدى ورنالاستىرۋى نەگىزدىك زەرتتەۋ قىزمەتىنىڭ ىشكى زاڭدىلىعى مەن قاجەتتى تالابىن تەرەڭ اشىپ كورسەتتى.
نەگىزدىك زەرتتەۋ پەريودى ۇزاق، قيىندىعى جوعارى، ايقىنسىزدىعى زور بولۋ سياقتى ەرەكشەلىكتەرگە يە، عىلمي جوبالاۋدى، جالپى جاعداي بويىنشا ءبىر تۇتاس جوسپارلاۋدى قاجەت ەتەدى. جاڭا داۋىردەن بەرى، ەلىمىزدىڭ نەگىزدىك زەرتتەۋىنىڭ ۇزدىكسىز تىڭ ساتىعا كوتەرىلۋىندەگى ماڭىزدى ءبىر سەبەپ − ءتۇزىمنىڭ، ساياساتتىڭ قۇن جاعىنان دەم بەرۋى مەن ستراتەگيالىق جەتەكتەۋ رولىن ويداعىداي ساۋلەلەندىرگەندىگىندە. مەملەكەتتىڭ ستراتەگيالىق بيىگىنەن ءبىر تۇتاس جوسپارلاۋدى كۇشەيتىپ، جاڭاشا بۇكىل ەلدى جۇمىلدىرۋ ءتۇزىلىسىنىڭ ابزالدىلىعىن تولىق ساۋلەلەندىرىپ، نەگىزدىك زەرتتەۋدىڭ ستراتەگيالىق سيپاتتى، بولجامپازدىق سيپاتتى، جۇيەلىلەنگەن ورنالاسىمىن كۇشەيتىپ، ۇلكەن بەتالىستى يگەرىپ، ”العاشقى قادامدى“ جاقسى باسقاندا عانا ءتىپتى دە كوپ ”0دەن 1گە“ دەيىنگى سەرپىلىستى جۇزەگە اسىرۋعا بەرىك قامتاماسىزدىق ازىرلەۋگە بولادى.
جاڭا داۋىردەگى عىلىم - تەحنولوگيا ىستەرىنىڭ دامۋ امالياتىندا پارتيامىز زاڭدىلىق سيپاتتى تانىمدى ۇزدىكسىز تەرەڭدەتىپ، كوپتەگەن ماڭىزدى تاجىريبە توپتادى، مۇنىڭ بىرەۋى − ”ءتورتتى بەتكە الۋ“ ستراتەگيالىق بەتالىسىنا تاباندى بولىپ، عىلىم - تەحنولوگيادا جاڭالىق اشۋدىڭ تۇتاس تىزبەكتى ورنالاسىمىن، تۇتاس سالالىق ورنالاسىمىن كۇشەيتىپ، عىلىم - تەحنولوگيالىق ناقتى قۋات پەن جاڭالىق اشۋ قابىلەتىن جاپپاي ارتتىرۋ. نىسانانى باعدار ەتۋ جانە ەركىن ىزدەنىس جاساۋ سىندى ”ەكى اياقپەن جۇرۋگە“ تاباندى بولىپ، دۇنيە ءجۇزى عىلىم - تەحنولوگياسىنىڭ الدىڭعى لەگىن مەملەكەتتىڭ كەلەلى ستراتەگيالىق قاجەتىمەن جانە ەكونوميكالىق، قوعامدىق دامۋ نىساناسىمەن ۇشتاستىرىپ، مەملەكەتتىڭ ستراتەگيالىق قاجەتىنەن كەلەلى عىلىم - تەحنولوگيالىق ماسەلەلەردى قورىتىپ، نەگىزدىك زەرتتەۋدىڭ نەگىزگى قامال الۋ بەتالىسى مەن ءتۇيىندى سالالارىن ونان ارى ايقىنداپ، بايلىقتى جايعاستىرۋ مەن ورنالاستىرۋ قۇرىلىمىن ساپالىلاندىرعاندا عانا نەگىزدىك زەرتتەۋدىڭ جوعارى ساپالى دامۋ جولىمەن ورنىقتى، ويداعىداي جۇرۋگە بولادى.
نەگىزدىك زەرتتەۋدى كۇشەيتۋدە مەملەكەتتىڭ ستراتەگيالىق عىلىم - تەحنولوگيا كۇشىن نىعايتۋ، مەملەكەتتىڭ جاڭالىق اشۋ جۇيەسىنىڭ جالپى تۇلعالىق ونىمدىلىگىن جوعارىلاتۋ تەتىك سانالادى.”جاساندى كۇن“ ”100 ميلليون گرادۋستىق 1000 سەكۋندتىق“ دۇنيە جۇزىلىك رەكوردتى جاراتتى، مۇنىڭ استارىندا جۇڭگو عىلىم اكادەمياسى حىفي ماتەريا عىلىمىن زەرتتەۋ ورنىنداعى نەشە ۇرپاق عالىمداردىڭ تىنباي جاساعان ىزدەنىسى جاتىر؛ ەلىمىزدىڭ باتارەيا تەحنولوگياسىنىڭ دۇنيە جۇزىندە الدىڭعى قاتاردا تۇرۋىن عىلمي زەرتتەۋ ورىندارىنىڭ، جوعارى مەكتەپتەردىڭ، كاسىپورىنداردىڭ جوعارى ونىمدىلىكپەن سايكەسە جاڭالىق اشۋىنان بولە قاراۋعا بولمايدى. اماليات مىنانى كورسەتتى: نەگىزدىك زەرتتەۋدىڭ كەلەلى نىساندارىنا، كەلەلى تاقىرىپتارىنا ءدوپ كەلگەن سايىن، مەملەكەتتىڭ عىلمي زەرتتەۋ قۇرىلىمدارى، جوعارى دەڭگەيلى زەرتتەۋ تيبىندەگى داشۋە سياقتىلاردىڭ جەتەكشىلىك رولىن سولعۇرلىم كۇشەيتۋ كەرەك. عىلىم - تەحنولوگيانى دامىتۋدا مەملەكەتتىڭ ستراتەگيالىق قاجەتىن جەتەكشى ەتىپ، جاڭاشا زەرتتەۋ - اشۋ قۇرىلىمدارىن دامىتۋعا دەم بەرىپ جانە ونى ارناعا ءتۇسىرىپ، كاسىپورىندار جەتەكشىلىك ەتكەن ءوندىرىس، وقىتۋ، زەرتتەۋ، قولدانۋدىڭ تەرەڭدەي توعىسۋىن ىلگەرىلەتىپ، نەگىزدىك زەرتتەۋ، قولدانىلمالى اشۋ، جەتىستىكتەردى كادەگە جاراتۋ سىندى جاڭالىق اشۋ تىزبەگىن تۇتاستىرىپ، نەگىزدىك پاندەر قۇرىلىسىن كۇشەيتىپ، قولدانىلمالى پاندەر مەن نەگىزدىك پاندەردىڭ سايكەستى دامۋىن جەبەپ، نەگىزدىك زەرتتەۋدە ۇزدىكسىز سەرپىلىس جاساۋ، عىلىم - تەحنولوگيادا جاڭالىق اشىپ باياندى دامۋ نەگىزىن بەكەمدەۋ كەرەك.
عىلىم - تەحنولوگيانىڭ دامۋ تاريحىنا كوز جىبەرسەك، كەلەلى عىلىم - تەحنولوگيا وزگەرىستەرىنىڭ بارلىعى نەگىزدىك زەرتتەۋدە سەرپىلىس جاساۋدان باستاۋ العان، دۇنيە جۇزىندەگى عىلىم - تەحنولوگيادا قۋاتتى ەلدەردىڭ كۇشتى نەگىزدىك زەرتتەۋگە سۇيەنبەگەنى جوق. ”جۇڭگو قۇدىرەتتەنۋ، گۇلدەنۋ ءۇشىن، ءسوز جوق، عىلىم - تەحنولوگيانى بار كۇشپەن دامىتۋى، دۇنيە ءجۇزىنىڭ باستى عىلىم ورتالىعىنا جانە جاڭالىق اشۋ بيىگىنە اينالۋعا قۇلشىنۋى كەرەك“. ءبىز كۇرەس نىساناسىنان جازباي، كوكەي تەستىلىك سەزىمدى، جاۋاپكەرشىلىك سەزىمدى، بورىشتىلىق سەزىمدى كۇشەيتىپ، نەگىزدىك زەرتتەۋ قىزمەتىن شىن مانىندە ماڭىزدى كۇن تارتىپكە قويىپ، ورايدى مىقتى يگەرۋ، سىن - سايىستارعا توتەپ بەرۋ بارىسىندا ىرىقتىلىققا قول جەتكىزۋىمىز كەرەك.
(شينحۋا اگەنتتىگىنىڭ 5 - ايدىڭ 2 - كۇنى بەيجيڭنەن بەرگەن حابارى)
