تيانشان تورى
تيانشان تورى   ›   ۇيرەنۋ   ›   شولۋ

اناعۇرلىم تارتىمدى جۇڭگو ۇلگىسىندەگى وسىزامانداندىرۋدىڭ شينجياڭ تاراۋىن ۇزدىكسىز جازايىق

□ گازەتىمىزدىڭ شولۋشىسى

  جوبا ساپاردى نۇرلاندىرىپ، كۇرەس بولاشاققا جول اشتى. 5 ـ ايدىڭ 9 ـ كۇنى وتكىزىلگەن ” ’15 ـ بەسجىلدىقتا‘ باستاما اشۋ، قادام تاستاۋ“ شينجياڭ ارناۋلى اقپار جاريالاۋ ٴماجىلىسى «شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايونىنىڭ حالىق شارۋاشىلىعى مەن قوعامدىق دامۋدىڭ 15 ـ بەسجىلدىق جوبا باعدارلاماسى» جونىندە تۇسىنىك جاسادى، ”15 ـ بەسجىلدىق“ مەزگىلىندەگى شينجياڭنىڭ ەكونوميكالىق، قوعامدىق دامۋ نىسانالارى مەن ٴتۇيىندى مىندەتتەرى سياقتىلاردى تانىستىردى ٴارى مەديالار كوڭىل ٴبولىپ وتىرعان ماسەلەلەر جونىندە تىلشىلەردىڭ سۇراۋىنا جاۋاپ بەردى. وسى رەتكى اقپار جاريالاۋ ٴماجىلىسى − شينجياڭنىڭ ”14 ـ بەسجىلدىقتا“ قول جەتكىزگەن سۇبەلى جەتىستىكتەرىنە قوش ايتۋداعى ايقىن ەستەلىگى، ونان دا ماڭىزدىسى، شينجياڭنىڭ ”15 ـ بەسجىلدىققا“ قادام تاستاۋىنداعى تاباندىلىقپەن قايتا ساپارعا اتتانۋى بولماق. بولاشاقتى بەتكە العاندا، ايبىندى ساپار ناقتى ىستەپ جاۋاپكەرشىلىك ارقالاۋعا ۇندەيدى، ٴبىز ٴبىر نيەتپەن ىنتىماقتاسىپ، نىق قاداممەن ”15 ـ بەسجىلدىق“ جوبا باعدارلاماسىن ”قاعاز جۇزىندە“ قالدىرماي، ”جەر بەتىندە“ ناقتى تياناقتاندىرىپ، ٴتۇرلى قىزمەتتەردى ”قۇرىلىس چەرتوجىنان“ ”ناقتى كورىنىسكە“ اينالدىرايىق.

  باس شۋجي شي جينپيڭ شينجياڭ قىزمەتىنە وسكەلەڭ ٴمان بەرىپ، جاڭا داۋىردەگى پارتيانىڭ شينجياڭدى باسقارۋ جالپى جوباسىن تۇراقتاندىرىپ، باياندى تىنىشتىققا ساياتىن ٴبىر قىدىرۋ ٴتۇبىرلى، نەگىزدىك، ۇزاق بولاشاقتىق قىزمەتتەردى ورنالاستىرىپ ىلگەرىلەتتى. اسىرەسە، بىلتىر باس شۋجي ورتالىق ۋاكىلدەر ۇيىرمەسىن ٴوزى باستاپ اۆتونوميالى رايون قۇرىلعاندىعىنىڭ 70 جىلدىعىن قۇتتىقتاۋ قيمىلىنا قاتىناسىپ، ماڭىزدى ٴسوز سويلەپ، ماڭىزدى نۇسقاۋ بەرىپ، قۇتتىقتاۋ تاقتاسىنا ”جۇڭحۋا ۇلتى ورتاق تۇلعا تانىمىن بەكەمدەپ، سوتسياليستىك وسىزاماندانعان شينجياڭ قۇرايىق“ دەگەن ماڭىزدى ارناۋ ٴسوز جازىپ، شينجياڭعا ”بەس ۇلكەن ستراتەگيالىق ورىن“ بەلگىلەپ، ٴتۇرلى قىزمەتتەردى ويداعىداي يگەرۋىمىزگە ٴتۇبىرلى بويسۇنۋ ولشەمىن ازىرلەپ، مىعىم قوزعاۋشى كۇش ۇستەدى. شي جينپيڭ جولداستى ۇيتقى ەتكەن پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ پارمەندى باسشىلىعىندا، اۆتونوميالى رايوندىق پارتكوم مەن ۇكىمەت بۇكىل شينجياڭداعى ٴار ۇلت كادرلارى مەن بۇقاراسىن ىنتىماقتاستىرىپ، باستاپ، تاپسىرمانى ەستە بەرىك ساقتاپ، العىس ايتا ەكپىندەي ىلگەرىلەپ، حالىق تۇرمىسىنا تىعىز جاناسىپ، ەكونوميكانىڭ، قوعامنىڭ جوعارى ساپالى دامۋىن ىلگەرىلەتتى، ”14 ـ بەسجىلدىق“ جوبانىڭ نىسانالارى مەن مىندەتتەرى جەڭىسپەن ورىندالدى، شينجياڭ دامۋى ەڭ جاقسى، وزگەرىسى ەڭ زور، ٴار ۇلت بۇقاراسى ەڭ كوپ يگىلىككە كەنەلگەن تاريحي مەزگىلگە قادام تاستادى. ناتيجەلەرگە وڭاي قول جەتكەن جوق، بۇعان ٴار ۇلت پەرزەنتتەرىنىڭ ىنتىماقتاسا ەكپىندەي ىلگەرىلەگەن بەرىك ىزدەرى ويىلعان، سونداي ـ اق شينجياڭنىڭ ۇدەرە العا تارتۋىنىڭ، تاعى دا شۇعىلالى ناتيجە جاراتۋىنىڭ بەرىك سەنىمى جاتىر.

  تاريح نەشە ۇرپاق ادامداردىڭ ۇزدىكسىز كۇرەس جۇرگىزۋى بارىسىندا العا باستى. الداعى 5 جىلدا شينجياڭ مەملەكەتتىڭ كەلەلى ستراتەگيالىق جەتەكشىلىگىنىڭ، كەلەلى ساياساتتىق تىرەگىنىڭ وراي مەزگىلىندە تۇر. شي جينپيڭ جاڭا ٴداۋىر جۇڭگوشا سوتسياليزم يدەياسىن جەتەكشى ەتۋگە باستان ـ اياق تاباندى بولىپ، ”ەكىنى تۇراقتاندىرۋدىڭ“ شەشۋشى ٴمانىن تەرەڭ ٴتۇسىنىپ، ”ەكىنى قورعاۋدى“ باتىل ورىنداپ، جاڭا دامۋ ۇستانىمىن جانە جاڭا داۋىردەگى پارتيانىڭ شينجياڭدى باسقارۋ جالپى جوباسىن تولىق، دالمە ـ ٴدال، جاپپاي دايەكتىلەندىرىپ، قوعام ورنىقتىلىعى مەن باياندى تىنىشتىق باس نىساناسىن مىقتاپ يگەرىپ، جۇڭحۋا ۇلتى ورتاق تۇلعا تانىمىن بەكەمدەۋدى، جۇڭحۋا ۇلتى ورتاق تۇلعا قۇرىلىسىن ىلگەرىلەتۋدى مىقتاپ ارقاۋ ەتىپ، شينجياڭدى زاڭمەن باسقارۋعا، شينجياڭدى ىنتىماقتاسا ورنىقتىرۋعا، شينجياڭدى مادەنيەتپەن نارلەندىرۋگە، حالىقتى بايىتىپ شينجياڭدى گۇلدەندىرۋگە، شينجياڭدى باياندى كوركەيتۋگە تاباندى بولىپ، ”بەس ۇلكەن ستراتەگيالىق ورىندى“ كوزدەپ، قىزمەتتى تياناقتاندىرۋدى مىقتى يگەرىپ، بۇكىل ەلمەن تەڭ قادامدا سوتسياليستىك وسىزامانداندىرۋدى نەگىزىنەن جۇزەگە اسىرۋدا شەشۋشى ىلگەرىلەۋشىلىككە قول جەتكىزۋگە شىنايى كەپىلدىك ەتۋىمىز كەرەك.

  ”15 ـ بەسجىلدىق“ دامۋدىڭ جاڭا جوباسى جان ـ جاقتى، جۇيەلى، وندا تەتىكتى يگەرىپ، ەگجەي ـ تەگجەيلى ىستەرگە جاۋاپتى بولىپ، كەڭ اياعا كوز جىبەرىپ، نازىك تۇستارعا دا زەر سالۋعا تۋرا كەلەدى . ”ورنىقتىلىقتى ماڭداي الدى ورىنعا قويىپ، حاۋىپسىزدىكتى قورعاۋدى“ باستان ـ اياق ارقاۋ ەتىپ، شينجياڭنىڭ قوعامدىق كەلەلى جاعدايىنىڭ ۇزدىكسىز ورنىقتىلىعىن، ۇزاق ۋاقىت ورنىقتىلىعىن ساقتاپ، مەملەكەتتىڭ وڭىرلىك حاۋىپسىزدىگىن قورعاۋ ستراتەگيالىق قالتقىسىن تۇلعالاۋىمىز كەرەك. ”نەگىزگى جەلىنى بەكەمدەۋدى، شىنايى مويىنداۋدى كۇشەيتۋدى“ باستان ـ اياق ارقاۋ ەتىپ، جۇڭحۋا ۇلتى ورتاق تۇلعا تانىمىن ناقتى، جاندى، ٴونىمدى بەكەمدەۋگە كۇش سالىپ، ”جۇرت تىلەگىن توعىستىرۋمەن“ بىرگە، ”كۇش ـ قۋات ۇيىستىرۋىمىز“ كەرەك. ”ستراتەگيالىق قۋات ۇستەۋدى، كەلەلى جاعدايعا قىزمەت وتەۋدى“ باستان ـ اياق ارقاۋ ەتىپ، شينجياڭنىڭ پارتيا مەن مەملەكەت جالپى جاعدايىنداعى كوورديناتالىق ورنىن ٴداپ باسىپ تاۋىپ، ٴبىر ٴوڭىردىڭ شۇعىلاسى ارقىلى جالپى جاعدايدى ارلەندىرۋىمىز كەرەك. ”شاحمات كوزىن جانداندىرۋدى، سايكەستى دامۋدى“ باستان ـ اياق ارقاۋ ەتىپ، وڭتۇستىك شينجياڭنىڭ جوعارى ساپالى دامۋىنا ىقپال جاسايتىن تەرەڭ قاتپارلى ماسەلەلەردى ۇزدىكسىز شەشۋىمىز كەرەك. ”ەكولوگيانى الدىمەن ويلاستىرۋدى، جاسىل دامۋدى“ باستان ـ اياق ارقاۋ ەتىپ، ەكولوگيالىق ورتانى قورعاۋدى، وڭاۋدى كۇشەيتىپ، جاسىل، تومەن كومىر قىشقىل گازدى بولۋدى شينجياڭنىڭ دامۋىنىڭ كوز تارتاتىن نەگىزگى تۇسىنە اينالدىرۋىمىز كەرەك. ”حالىق تۇرمىسىن ماڭداي الدى ورىنعا قويۋدى، قۇت ـ ىرىستى ارتتىرۋدى“ باستان ـ اياق ارقاۋ ەتىپ، ٴار ۇلت بۇقاراسىنىڭ ٴتىپتى دە مول تابىس سەزىمىنە، باقىت سەزىمىنە، حاۋىپسىزدىك سەزىمىنە يە بولۋىنا مۇمكىندىك جاساۋىمىز كەرەك.

  جاڭا ساپاردى باستاپ، جاڭا جاعداي اشىپ، تاماشا تاراۋ جازايىق. شي جينپيڭ جولداستى ۇيتقى ەتكەن پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ توڭىرەگىنە اناعۇرلىم تىعىز ىنتىماقتاسىپ، ٴبىر جاعادان باس، ٴبىر جەڭنەن قول شىعارىپ، قايراتتانا العا ۇمتىلىپ، ىنتىماقتى دا جاراسىمدى، گۇلدەنگەن ٴارى باي، وركەنيەتتى دە العا باسقان، تىنىش ٴومىر، شات ـ شادىمان تىرشىلىك كەشىرەتىن، ەكولوگياسى تاماشا سوتسياليستىك وسىزاماندانعان شينجياڭ قۇرۋ جولىندا قاجىماي ـ تالماي كۇرەس جۇرگىزىپ، ”15 ـ بەسجىلدىقتىڭ“ جاڭا جورىعىندا اناعۇرلىم تارتىمدى جۇڭگو ۇلگىسىندەگى وسىزامانداندىرۋدىڭ شينجياڭ تاراۋىن ۇزدىكسىز جازايىق!

جاۋاپتى رەداكتور : 努尔波拉提·哈布勒

ەسكەرتۋ:

تورابىمىزداعى مازمۇنداردى پايدالانۋعا تۋرا كەلگەندە، ءسوزسىز جازباشا رۇقساتقا يە بولۋ كەرەك. مازمۇنداردى رۇقساتسىز جالعاپ تاراتۋعا، كەسىپ رەداكسيالاۋعا، وزگەرتۋگە، قىسقارتىپ قۇراستىرۋعا، باسقا ورىنعا كوشىرۋگە نەمەسە باسقا تاسىلدەرمەن كوبەيتۋگە ءارى تاراتۋعا بولمايدى، قايشى كەلگەندەردىڭ زاڭدىق جاۋاپكەرشىلىگى زاڭ بويىنشا قۋزاستىرىلادى.