جۇمىسشى ىستەتۋدە ”%80ىن سىرتتان قابىلداۋدان %80ىن جەرگىلىكتى ورىننان قابىلداۋعا“ دەيىن
گۇماداعى زاۆود ٴبىر توپ تەحنولوگيالىق كوك جاعالىلاردى جەتىلدىردى
□ انار بۇلت \ شينجياڭ گازەتىنىڭ ٴتىلشىسى جاڭ تيڭ
6 ـ ايدىڭ 13 ـ كۇنى حوتان حايلو ٴپىشىندى ماتەريال شەكتى جاۋاپكەرشىلىك سەرىكتەستىگىنىڭ ٴوندىرىس سەحىندا ماشينالار گۇرىلدەپ، ٴوندىرىس جەلىلەرى جوعارى ونىمدىلىكپەن جۇمىس جۇرگىزۋدە. جوندەۋ بانىنىڭ 28 جاستاعى گرۋپپا باستىعى ابدۇسالام مىجيت بان ـ گرۋپپا قىزمەتكەرلەرىن باستاپ قۇبىر ٴوندىرىس جابدىقتارىن ەڭكەيىپ مۇقيات تەكسەرۋدە.
”قۇبىر ارقىلى جەتكىزۋدە كىدىرىپ بوگەلىپ قالۋدىڭ باسىم كوبى سۇيىقتىق قىسىمدى جۇيەدەگى، سونداي ـ اق حاباربايلانىس جەتكىزۋدەگى كىناراتتاردان بولادى، ٴبىز ونى بولىكتەرگە ٴبولىپ ٴبىر ـ بىردەن تەكسەرەمىز“. جۇمىس باسىندا ابدۇسالام قىزمەتكەرلەردىڭ اۋىز كەڭەيتۋ ماشيناسى قۇبىرىن جوندەۋىنە جەتەكشىلىك ەتە ٴجۇرىپ، جابدىقتاردى جۇرگىزۋ، جوندەۋ شەبەرلىگىن ٴتۇسىندىردى. جۇمىستى دەڭگەلەك اينالدىرعان وسى تەحنولوگيالىق تىرەكتىنىڭ 4 جىلدىڭ الدىندا مەكتەپ اۋلاسىنان ەندى عانا شىققان كاسىپ سالاسىنداعى جاڭا ادام ەكەندىگىن ويلاپ جەتۋ قيىن ەدى.
ابدۇسالام حوتاندىق، فۋكاڭ كاسىپتىك ـ تەحنولوگيالىق شۋەيۋانىنىڭ ماشينا ـ ەلەكتر تەحنولوگياسىن قولدانۋ ماماندىعىنان وقۋ تاۋىسقان، 2021 ـ جىلى حوتان حايلو ٴپىشىندى ماتەريال شەكتى جاۋاپكەرشىلىك سەرىكتەستىگىنە قىزمەتكە ورنالاسقان. ”زاۆودقا العاش كەلگەن كەزدە ٴوندىرىس جابدىقتارىن جوندەگەندى قويىپ، بۇرىن كورىپ تە كورمەگەنمىن، مۇلدە اڭكى ـ تاڭكى بولدىم“. سەرىكتەستىككە العاش كىرگەن كۇندەرىن ەسكە العاندا، ابدۇسالام وسىلاي كوسىلە سويلەدى.
نولدەن باستاعاندىقتان ول كۇندىز زاۆودتاعى ساقا ۇستازداردان ۇيرەنىپ، كەشتە جۇمىس بارىسىن قايتادان وي ەلەگىنەن وتكىزىپ، قاعيدانى ۇڭىلە زەرتتەدى. كۇن سايىن قور توپتاۋ جانە شىڭدالۋ ارقىلى ابدۇسالامنىڭ جابدىقتاردى مەڭگەرۋ، كىناراتتاردى ٴبىر ـ بىردەن تەكسەرۋ سياقتى قابىلەتتەرى جەدەل جوعارىلاپ، تەحنولوگيالىق قيىن ماسەلەلەردەن قامال الۋ قۋاتىن بىرتىندەپ ازىرلەدى. كاسىپورىننىڭ ٴوندىرىس قيىنشىلىعىن شەشۋ، ەنەرگيا ۇنەمدەۋ بويىنشا قايتا قۇرۋدى ىلگەرىلەتۋ، تەحنولوگيا دارەجەسىن جوعارىلاتۋ قىزمەتىن جاپپاي باستاۋىنا تۋرا كەلگەندىكتەن، جەرگىلىكتى ورىنداعى قىرۋار جاس تەحنولوگتار تەحنولوگيالىق وزگەرىس جاساۋ ٴبىرىنشى شەبىندە اۋىر مىندەت ارقالاۋعا تاڭداپ جىبەرىلدى.
ٴوندىرىس بارىسىنداعى ەنەرگيا جۇمسالىمى جوعارى، ورنالاسىمى بىتىراڭقى بولۋ سياقتى تالماۋ تۇيىندەرگە مەڭزەس، سەرىكتەستىك تەحنولوگيالىق وزگەرىس جاساۋدى ساپالىلاندىرۋ بەتالىسىن ايقىنداپ، تەحنولوگيالىق بان ـ گرۋپپالاردى شوعىرلى قامال الۋعا ورنالاستىردى. ابدۇسالام ىرىقتىلىقپەن مىندەت ارقالاپ، بان ـ گرۋپپا مۇشەلەرىمەن بىرگە ٴوندىرىستىڭ ٴبىرىنشى شەبىندە ٴبىر ـ بىردەن قامال الدى.
وسىدان بۇرىن سەح جابدىقتارى ٴداستۇرلى فارفور قىزدىرۋ ٴتاسىلىن قولداناتىن، ەنەرگيا جۇمسالىمى ٴبىرشاما جوعارى بولاتىن. سەرىكتەستىكتىڭ ەنەرگيا ۇنەمدەپ جۇمسالىمدى ازايتۋ قىزمەت ورنالاستىرۋى بويىنشا ول جۇمىستان سىرتقى ۋاقىتىنان پايدالانىپ جاڭا تەحنولوگيالىق ماتەريالداردى كورىپ، ٴتۇرلى قىزدىرۋ تەحنولوگيالارىن سالىستىرىپ، قايتا ـ قايتا جابدىقتا سىناقتان وتكىزدى. اقىرى تۇتاس جەلى جابدىقتارىن ينفرا قىزىل ساۋلەمەن قىزدىرۋ ۇلگىسىنە وزگەرتىپ، قىزدىرۋ ٴتىپتى دە ٴدال بولىپ قويماي، جۇمسالىم دا زور دارەجەدە ازايىپ، ۇزاق ۋاقىت ساقتالعان ەنەرگيا جۇمسالىمى جوعارى بولۋ ماسەلەسىن ٴونىمدى شەشتى.
تاپسىرىستىڭ بىركەلكى بولماۋىنان، ٴوندىرىستىڭ ۇلاسپالى بولماۋىنان تۋىلعان ەنەرگيا ىسىراپشىلدىعىنا مەڭزەس، سەرىكتەستىك يكەمدى ەنەرگيا ۇنەمدەۋ بويىنشا وزگەرتۋ وي جەلىسىن العا قويدى. بۇرىن زاۆود اۋماعىنداعى سۋمەن قامداۋ ناسوسى گرۋپپاسى، ەلەكتر ماشينالارى تۇگەلدەي 8 ٴوندىرىس جەلىسىنىڭ تولىق كوتەرىمدىلىگى بويىنشا ورنالاستىرىلعان، 3 − 2 جابدىق جۇمىس ىستەگەن كۇندە دە ەنەرگيا جۇمسالىمى تولىق كوتەرىمدىلىك كۇيىندە بولاتىن. ابدۇسالام مەن بان ـ گرۋپپا مۇشەلەرى كوتەرىمدىلىكتى قايتا ەسەپتەپ، قۇبىر جولى لوگيكاسىن ساپالىلاندىرىپ، قوزعاۋشى كۇش جۇيەسىن وزگەرتىپ، ەڭ سوڭىندا ەنەرگيا جۇمسالىمىن ”موتور“ سانىنا قاراي يكەمدى رەتتەۋدى جۇزەگە اسىرىپ، ەنەرگيا جۇمسالىمىن ەڭ جوعارى شەكتە تومەندەتتى.
تالاي رەتكى ناقتى شايقاستان قامال الۋ بارىسىندا ابدۇسالام تەز جەتىلدى. ۇڭىلە زەرتتەيتىن قايسارلىعىنىڭ ارقاسىندا جۇمىسقا ورنالاسقانىنا ٴبىر جىلدان اسقاننان كەيىن، ول سەرىكتەستىكتىڭ تەحنيگى بولدى ٴارى بىرتىندەپ 4 ادامدىق جوندەۋ ٴبانىن جەتەكتەيتىن گرۋپپا باستىعى بولىپ جەتىلدى.
حوتان حايلو ٴپىشىندى ماتەريال شەكتى جاۋاپكەرشىلىك سەرىكتەستىگىندە ابدۇسالامنىڭ جەتىلۋ بارىسى جەكە مىسال ەمەس. قازىر وسى كاسىپورىنداعى 180 نەشە قىزمەتكەر ىشىندە جەرگىلىكتى قىزمەتكەردىڭ سالىستىرماسى %80تەن استى، شەشۋشى باسقارۋ جانە تەحنولوگيالىق قىزمەت ورنىنداعى سالىستىرماسى %65تەن استى. جەرگىلىكتى ورىنداعى جاستاردىڭ اراسىنداعى قاراپايىم جۇمىس جۇرگىزۋشىلەردەن تەحنولوگيا بىلەتىن، قامال الۋدى بىلەتىن، جاڭالىق اشۋعا شەبەر ٴبىرىنشى شەپ تىرەكتىسى بولىپ جەتىلگەندەردىڭ قاتارى بارعان سايىن كوبەيىپ، ”جەرگىلىكتى ادامدار جەرگىلىكتى زاۆودتى باسقارۋدى“ شىن مانىندە جۇزەگە اسىردى.
الايدا كاسىپورىن قۇرىلعان العاشقى مەزگىلدە سىرتتان كەلىپ جۇمىس ىستەگەندەر جۇمىس ىستەگەندەر جالپى سانىنىڭ %80تەن استامىن ۇستايتىن. جۇمىسشى ىستەتۋدە ”80 پايىزىن سىرتتان قابىلداۋدان 80 پايىزىن جەرگىلىكتى ورىنداعىلاردان قابىلداۋعا“ دەيىنگى ۇلكەن بۇرىلىستىڭ استارىندا سەرىكتەستىكتىڭ تەحنولوگيالىق قابىلەتكە يە دارىندىلار قوسىنىن تاباندىلىقپەن تاربيەلەۋ مەحانيزمى جاتىر.
حوتان حايلو ٴپىشىندى ماتەريال شەكتى جاۋاپكەرشىلىك سەرىكتەستىگى باس ديرەكتورىنىڭ كومەكشىسى چيان جيۇڭ بىلاي دەپ تانىستىردى: انحۇي ولكەسىنىڭ كاسىپ سالاسى ارقىلى شينجياڭعا كومەكتەسۋدەگى ٴتۇيىندى تياناقتاندىرعان نىسانى، انحۇي مەن شينجياڭ سەلبەستىگىندەگى ۇلگىلى كاسىپورىن رەتىندە، 2016 ـ جىلى گۇما اۋدانىنا ىرگە تەپكەننەن بەرى، سەرىكتەستىگىمىز دارىندى تاربيەلەۋدى، دارىندىلاردى قالدىرۋدى، سول جەردىڭ وزىندە جۇمىستاندىرۋدى شينجياڭعا كومەكتەسۋ قىزمەتىنىڭ ماڭىزدى تۇتقاسى ەتتى، قابىلدانعان جاڭا قىزمەتكەرلەردىڭ كوبى جەرگىلىكتى ورىنداعى بيىل وقۋ تاۋىسقان وقۋشىلار بولدى. جاڭا قىزمەتكەرلەر قىزمەتكە ورنالاسقاننان كەيىن، دەرلىك ساقا ۇستازدار جۇپ قۇراپ جەتەكشىلىك ەتىپ ۇيرەتتى، ولار ناقتى جۇمىس بارىسىندا تاجىريبە توپتاپ، كەدەرگىلەردى الاستاۋ بارىسىندا ونەرىن ۇشتادى. قازىر سەرىكتەستىگىمىزدەگى جەرگىلىكتى قىزمەتكەرلەردىڭ %65ى جۇمىس ورنى شەبەرلىگىن جەتىك يگەرگەن، جۇمىس ورنىندا دەربەس جۇمىس ىستەي الاتىن بولىپ، بىرتىندەپ ٴوندىرىس، جۇرگىزۋ ـ جوندەۋ، باسقارۋ سالاسىنداعى تىرەكتى كۇشكە اينالدى.
جاستاردىڭ اناعۇرلىم قايراتتى بولۋى ٴۇشىن، كاسىپورىن بارلىق قىزمەتكەر اراسىندا جاڭالىق اشۋشىلاردى سيلاۋ مەحانيزمىن ورناتتى. كىمنىڭ امالى ەلەكتر ۇنەمدەسە، قارقىندى تەزدەتسە، ەنەرگيا جۇمسالىمىن تومەندەتسە، سول ارناۋلى مويىنداۋعا جانە سيلىققا يە بولادى. شابىتتاندىرۋ مەحانيزمى سەبەپتى اناعۇرلىم كوپ جەرگىلىكتى جاس تەحنولوگيانى ىرىقتىلىقپەن ۇڭىلە زەرتتەپ، باتىلدىقپەن سىناق ەتىپ، وزگەرىس جاساپ، ٴبىر توپ جاس تەحنولوگيا تىرەكتىسى توپ جارىپ العا شىقتى.
حوتانعا تامىر تارتىپ دامىعان 10 جىلدان بەرى، انحۇيدىڭ كاسىپ سالاسى ارقىلى شينجياڭعا كومەكتەسۋىنە سۇيەنگەن بۇل سەرىكتەستىك كاسىپ سالاسى ارقىلى جەتەكتەۋگە، جۇمىستاندىرۋدى الدىمەن ويلاستىرۋعا تاباندى بولدى. قازىرگە دەيىن سەرىكتەستىك قىزمەتكەرلەرىنىڭ ايلىق ەڭبەكاقىسى 4500 يۋان اينالاسىندا تۇراقتانىپ، وڭتۇستىك شينجياڭداعى كوپتەگەن بۇقارا ەسىك الدىندا ورنىقتى جۇمىستانىپ، ۇزدىكسىز كىرىسىن ارتتىرىپ بايۋدى جۇزەگە اسىردى.
”15 ـ بەسجىلدىقتىڭ“ باستاما جىلىنىڭ جاڭا باستاماسىندا بۇل كاسىپورىن ٴتىپتى دە الىسقا نازار سالدى.
”ٴبىز جىبەك جولى ەكونوميكالىق بەلدەۋى وزەكتى رايونى قۇرىلىسى مەن شينجياڭ ەركىن ساۋدا سىناق رايونىنىڭ ساياساتتىق ورايىنان پايدالانىپ، باتىسقا ەسىك اشۋدىڭ وڭىرلىك ورىن ابزالدىعىن تياناق ەتىپ، ورتا ازيا بازارىن ىشكەرىلەي اشۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. سونىمەن بىرگە نازاردى جاڭاشا قالا ـ قالاشىقتاندىرۋ، جوعارى ولشەمدى ەگىنجايلاردى سۋارۋ سياقتى ٴتۇيىندى سالالارعا ۇزدىكسىز شوعىرلاندىرىپ، جوعارى ساپالى ونىمدەر جانە تۇتاس تىزبەكتى قىزمەت وتەۋ ارقىلى جەرگىلىكتى بازاردى بەكەمدەيمىز. سونداي ـ اق جەرگىلىكتى ورىنداعى دارىندىلاردى جەتىلدىرۋ جۇيەسىن ۇزدىكسىز كەمەلدەندىرىپ، جەرگىلىكتى تەحنولوگيا، باسقارۋ تىرەكتىلەرى قوسىنىن كۇشەيتەمىز“، ـ دەدى چيان جيۇڭ.
بولاشاقتا ٴتىپتى دە كوپ ”ابدۇسالام“ وسى كاسىپورىننان جەتىلىپ شىعىپ، ”حوتاندا جاسالعان“ ونىمدەردى الىپ اناعۇرلىم كەڭ بازارعا بەت الدىراتىن بولادى.
