بۇل اراداعى جۇزىمدەر پايدالى باكتەريالاردان ”قورەك الىپ“ ءوستى
□ انار بۇلت \ شينجياڭ گازەتىنىڭ ءتىلشىسى باي سۋجۇن
8 - ايدىڭ 16 - كۇنى شينجياڭ ءوندىرىس - قۇرىلىس بيڭتۋانى 5 - شى شۋاڭحى قالاسى 81 - تۋانىنىڭ ءجۇزىم ەگۋ بازاسىندا ەگىنشى سۇن ۋيچىڭ وتباسىنداعىلارمەن بىرگە جوعارى تەمپەراتۋراعا قاراماي قاربالاستىققا ءتۇستى. كوپشىلىك ەندى عانا ءۇزىپ الىنعان جۇزىمدەردى تارتىپپەن قوراپتاپ، ساتىپ الۋشى ساۋداگەردىڭ كەلىپ ماشيناعا تيەپ سىرتقا تاسىمالداۋىن اسىعا كۇتتى.
بيىل 55 جاستاعى سۇن ۋيچىڭ جەرگىلىكتى ءجۇزىم ەگەتىن وتباسى، كوپ جىلدىق ءجۇزىم ەگۋ، باسقارۋ تاجىريبەسى بار. بيىل سۇن ۋيچىڭ ەككەن 50 مۋ جەردەگى شياحي، لانباۋشى ءجۇزىمىنىڭ ءوسۋ جاعدايى ادامدى قۋانتادى. ”قاراڭىز، بيىلعى جۇزىمدەر بىركەلكى ەتى قالىڭ، شىرىنى ءتاتتى، قانت قۇرامى جوعارى بولۋمەن بىرگە، ۇزاق ۋاقىت ساقتاۋعا بولادى“. سۇن ۋيچىڭ تىلشىگە پىسقان جۇزىمدەردى كورسەتە ءجۇرىپ، ءبىر جاعىنان تانىستىرىپ بىلاي دەدى: قازىر جۇزىمدەر پىسىپ بازارعا سالىناتىن مەزگىلگە كىردى، جەر - جەردەگى ساتىپ الۋشى ساۋداگەرلەر ىرىقتىلىقپەن كەلىپ ءتۇيىلىسىپ تاپسىرىس بەردى.
بۇل قۋانىش پايدالى باكتەريالاردان پايدالانىلعان شىت جاڭا ەگۋ ۇلگىسىنىڭ ارقاسى. 2025 - جىلى شينجياڭ ۋيكاڭ اۋىل شارۋاشىلىعى بيو عىلىم - تەحنولوگيا شەكتى سەرىكتەستىگى مەن شينجياڭ جۇڭرۇن ەگىن، ورمان شارۋاشىلىعىن دامىتۋ توبى شەكتى جاۋاپكەرشىلىك سەرىكتەستىگى بىرلەسىپ پايدالى باكتەريا ءجۇزىمىن سىناق اتىزىندا ءوسىردى، ىزدەنىس جاساۋ ارقىلى ءونىمى جاقسى ەكەنىن بايقاپ، بيىل ەگىمشىلىك كولەمىن 300 مۋعا كەڭەيتتى.
”بۇرىن ءجۇزىم ەككەندە باقشادا ارام ءشوپ وتاپ، دەرت - دەربەز، زياندى جاندىكتەر زيانىنان ساقتانىپ جانە ولاردى جويىپ قاشاندا بوس جۇرمەيتىنبىز، قىراۋشىق دەرتىنىڭ، اق توزاڭ دەرتىنىڭ زاردابىنا ۇشىراسا قايتا - قايتا ءدارى بۇركۋشى ەدىك. مۇندايدا توپىراق وڭاي قاتىپ قالىپ، ەگىلگەن جۇزىمدەردىڭ ۇلكەن - كىشىلىگى بىركەلكى بولماۋ، جەمىس سوبىعىنىڭ پىسۋ دارەجەسى بىركەلكى بولماۋ، سىرتى پىسىپ، ءىشى شيكى قالۋ سياقتى ماسەلەلەر جارىققا شىعاتىن“. سۇن ۋيچىڭ بىلاي دەدى: بىلتىر پايدالى باكتەريادان پايدالانىپ ءجۇزىم ەگۋدىڭ جاڭا تەحنولوگياسىن بىلگەننەن كەيىن، ءوز جەرىمدە شاعىن كولەمدە سىناق جۇرگىزدىم.
ويلاماعان جەردەن ەگۋ ءونىمى مەجەدەگىدەن جاقسى بولدى.
شينجياڭ جۇڭرۇن ەگىن، ورمان شارۋاشىلىعىن دامىتۋ توبى شەكتى جاۋاپكەرشىلىك سەرىكتەستىگىنىڭ وسىمدىك قورعاۋشىسى ساۋ جيانمين بىلاي دەپ تانىستىردى: سەرىكتەستىك شينجياڭ ۋيكاڭ اۋىل شارۋاشىلىعى بيو عىلىم - تەحنولوگيا شەكتى سەرىكتەستىگى زەرتتەپ اشقان ارالاسپالى ميكرو ورگانيزمدىك باكتەريا ءدارىسىن ەنگىزدى، قۇرامىندا بەلەس سپورالى تاياقشا باكتەرياسى، ۇيىعان سپورالى تاياقشا باكتەرياسى سياقتى اۋىل شارۋاشىلىعىنا پايدالانىلاتىن 5 ءتۇرلى پايدالى باكتەريا بار. سۋ مەن تىڭايتقىشتى اشىتىپ قايتا ۇلەستىرۋ تەحنولوگياسىنا سۇيەنىپ، سالىستىرما بويىنشا سۇيىلتىپ رەتتەگەننەن كەيىن، ءىشىناراسى ءجۇزىم بۇتاعى مەن جاپىراعىنا بۇركىلەدى، كەيبىرەۋى تامشىلاتىپ سۋارۋ جۇيەسى ارقىلى ءجۇزىم تامىرىنا تىكە جەتكىزىلەدى.
”بۇل بەينە ەگىستىك جەردىڭ ’ىشەك - اسقازانىن‘ پايدالى باكتەريالارمەن تولىقتاعانمەن بىردەي، توپىراقتاعى باكتەريالاردىڭ تەپە - تەڭدىگىن تەز ارادا قايتا قالپىنا كەلتىرۋگە بولادى، ساباعىنداعى، دايراقتارداعى ورگانيكالىق زاتتاردى ءونىمدى ىدىراتىپ، ءجۇزىم تىكەلەي ءسىمىرىپ پايدالاناتىن قورەكتىككە اينالدىرۋمەن بىرگە، زياندى باكتەريالاردىڭ ءوسىپ - ءوربۋىن تەجەۋگە بولادى“، - دەدى ساۋ جيانمين.
اتىزداعى ناقتى ولشەنگەن ساندى مالىمەتتە كورسەتىلۋىنشە، پايدالى باكتەريا ءجۇزىم تاجىريبە اتىزىنداعى دەرت - دەربەزدەر مەن زياندى جاندىكتەردىڭ تۋىلۋ مولشەرى كورنەكتى تومەندەگەن، حيميالىق تىڭايتقىشتان پايدالانۋ مولشەرى ءداستۇرلى ەگىنشىلىك ۇلگىسىنەن ％15 ازايعان، دەرت - دەربەزدەر مەن زياندى جاندىكتەردىڭ لاڭىنان ساقتانۋ ءۇشىن، بۇركىلەتىن اۋىل شارۋاشىلىق دارىلەرىنىڭ ىستەتىلۋ مولشەرى دە ۇشتەن بىرىندەي تومەندەگەن.
جاڭا تەحنولوگيا ەگىمشىلىك وتباسىلارىنا پايدا جەتكىزدى. سۇن ۋيچىڭ تىلشىگە بىلاي دەدى: پايدالى باكتەريالاردان ”قورەك العان“ جۇزىمدەر بىركەلكى ءوسىپ، تۇتاس ماساعى بىردەي پىسپ - جەتىلىپ، ءدامى ءتىل ۇيىرەدى، ساقتاۋعا، تاسۋعا ءتىپتى دە شىدامدى، ءار كيلوگرامىنىڭ ساتىلۋ باعاسى بۇرىنعى جىلدارداعىدان 4 يۋان جوعارى بولدى.
شينجياڭ ۋيكاڭ اۋىل شارۋاشىلىعى بيو عىلىم - تەحنولوگيا شەكتى سەرىكتەستىگى وسىمدىك، توپىراق، اقاۋسىزدىق ىستەرى ءبولىمىنىڭ زەرتتەۋ - اشۋعا جاۋاپتىسى گو ياڭتاۋ بىلاي دەدى: پايدالى باكتەريادان پايدالانىپ جاقسارتۋ تەحنولوگياسى وسىدان بۇرىن ءبيداي، جۇگەرى، كۇرىش سياقتى استىق داقىلدارىنىڭ توپىراعىن قۇنارلاندىرۋ، ەكولوگيالىق اينالمالى ەگۋ بارىسىندا تاماشا ونىمدىلىككە قول جەتكىزدى، كەلەسى قادامدا كاسىپورىن پايدالى باكتەريادان پايدالانىپ ءجۇزىم ەگۋ كولەمىن ۇزدىكسىز كەڭەيتىپ، ءتىپتى دە كوپ ەگىمشى وتباسىلارىنىڭ كىرىسىن ارتتىرۋىنا دەم بەرەدى.
