كۇش سالا ەڭبەك ەتىپ، جۇڭگونىڭ باتىس بولىگىندەگى ”جاڭا“ استىق قامباسىن ويداعىداي قۇرايىق
□ گازەتىمىزدىڭ شولۋشىسى
التىن كۇز مەزگىلى، ىلە اڭعارىنداعى جوعارى ءونىمدى اتىزداردا مول ءونىم كورىنىسى مەن مۇندالاپ، تارىم ويپاتىنداعى ماقتا اتىزدارىنىڭ شەت - شەگىنە كوز جەتپەيدى، وڭتۇستىك شينجياڭنىڭ جەمىس باعىندا جەمىستەن مول ءونىم الىنىپ، زەردەلى اۋىل شارۋاشىلىق ماشينالارى اتىز باسىندا زىمىراپ، زەردەلى تامشىلاتىپ سۋارۋ جۇيەسى ەگىنجايدى نارلەندىردى، سيفرلى تۇعىرلاردا ەگىن، مال شارۋاشىلىعىنىڭ جوعارى ساپالى دامۋى كۇشتى تامىرى لۇپىلدەدى. 9 - رەتكى ”جۇڭگو شارۋالار مول ءونىم مەرەكەسى“ قارساڭىندا مول ءونىم شاتتىعى تيانشان الابىن كەرنەپ، ”جۇڭگونىڭ باتىس بولىگىندەگى ’جاڭا‘ استىق قامباسى“ مول ءونىم تولىمدى جاۋاپناماسىمەن مەملەكەتتىڭ استىق حاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋدىڭ جاڭا تاراۋىن جازۋدا.
مول ءونىم باقىتقا تولى بولىپ، مول ونىمدە كوكەيدە ساقتاۋ قامتىلدى. باس شۋجي شي جينپيڭ شينجياڭنىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى، اۋىل - قىستاق، شارۋالار قىزمەتىن باستان - اياق كوكەيىندە ساقتاپ، ”كەدەيلىكتەن ارىلتۋدان قامال الۋ جەتىستىكتەرىن بەكەمدەۋدى اۋىل - قىستاقتى گۇلدەندىرۋمەن ءونىمدى ۇشتاستىرىپ، اۋىل - قىستاقتىڭ باياندى دامۋىنىڭ ۇزاق ءونىمدى مەحانيزمىن اقاۋسىزداندىرۋ كەرەك“، ”وسى زامانعى اۋىل شارۋاشىلىعى جانە فوتوۆولت سياقتى كاسىپ سالاسى باقشا رايوندارىن بەلسەنە دامىتىپ، بايلىق ارتىقشىلىعىنا قاراي، دامۋدىڭ جاڭا ارتۋ ۇيەگىن جەتىلدىرۋ كەرەك“، - دەپ باسا دارىپتەدى. ىقىلاستى تاپسىرما تەرەڭ ۇمىتكە تولى بولىپ، شينجياڭنىڭ مەملەكەتتىك ساپالى ەگىن، مال شارۋاشىلىق ونىمدەرى ماڭىزدى قامداۋ بازاسىن قۇرۋى ءۇشىن جول باستاپ، باعدار كورسەتتى.
شينجياڭداعى ءار ۇلت پەرزەنتتەرى العىس ايتۋ سەزىمىندە بولىپ، شىنايى اتقارىپ، ناقتى ىستەپ، باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ ماڭىزدى نۇسقاۋلارىنىڭ رۋحىن كەڭ - بايتاق دالاداعى جاندى امالياتقا اينالدىردى. استىق حاۋىپسىزدىگى ساياسي جاۋاپكەرشىلىگىن باتىل ارقالاپ، ەگىستىك جەردى قورعاۋ سىندى ارقاۋدى مىقتاپ شيراتىپ، جوعارى ولشەمدى ەگىنجاي قۇرىلىسىن ناقتى يگەرىپ، ساپالى تۇقىم، ۇتىمدى ادىستەردى جالپىلاستىرىپ، قولدانىپ، اۋىل شارۋاشىلىق ماشينالارىنىڭ زەردەلىلەنۋ دەڭگەيىن ۇزدىكسىز جوعارىلاتتى. بيىل شينجياڭدا جازعى استىقتىڭ بىرلىك ءونىم دەڭگەيى بۇكىل ەل بويىنشا 5 - ورىنعا كوتەرىلىپ، ءبيدايدىڭ بىرلىك ءونىمى ءۇرتىس 8 جىل ارتىپ، ”جۇڭگونىڭ باتىس بولىگىندەگى ’جاڭا‘ استىق قامباسى“ مول ءونىم جاۋاپناماسى ارقىلى ”مەملەكەتتىڭ زور ءىسىن“ تياناقتاندىردى.
جىلدارعا كۇرەس ويىپ جازىلدى، مول ءونىم وزگەرىسكە كۋا بولدى. قىرپۋلى ەڭبەك ەتۋ بارىسىنا قايىرىلا قاراساق، شينجياڭ 1984 - جىلى عانا ”سىرتتان استىق اكەلىپ جەۋ“ دەگەن قالپاقتى لاقتىرىپ تاستاپ، استىقپەن، ماقتامەن، مايمەن، قانتپەن ءوزىن - ءوزى قامداۋدى جۇزەگە اسىردى، ”14 - بەسجىلدىق“ كەزىندە شينجياڭدا استىقتىڭ ارتۋ مولشەرى بۇكىل ەل بويىنشا 1 - ورىنعا شىعىپ، جىلىنا 10 ميلليارد جىڭنان استام استىقتى ناق سىرتقا جونەلتتى؛ استىق قىزمەتى باعىتى ”رايون ىشىندە تەڭگەرۋ، ازىراق ىركىندى قالۋدان“ ”رايون ىشىندە ىركىندى قالۋ، مەملەكەتتى قامداۋعا“ رەتتەلدى. مول ءونىم الۋ سەنىمى شينجياڭنىڭ باستان - اياق استىق حاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋدى كورنەكتى ورىنعا قويعان باتىل سانالىلىعىنان، ميلليونداعان شارۋانىڭ قاجىرلى ەڭبەگىنەن، قۇنارلى اتىز، ساپالى تۇقىم، وزىق اۋىل شارۋاشىلىق ماشيناسى، ۇتىمدى ءادىستىڭ شوعىرلى سايكەسۋىنەن، اۋىل شارۋاشىلىعىندا قۋاتتى رايون قۇرىلىسىنىڭ تاسقىنداعان قوزعالىس قۋاتىنان كەلگەن.
مول ءونىم استىق قامباسىنىڭ تولۋى عانا ەمەس، تاعى كاسىپ سالاسىنىڭ گۇلدەنۋىن، اۋىل سالتى وركەنيەتىن اڭعارتادى، اۋىل - قىستاقتىڭ قونىسقا جايلى، بۇقارانىڭ باي ەكەندىگىن دە بىلدىرەدى. شينجياڭ بايلىق ارتىقشىلىعىن تياناق ەتىپ، تۇتاس كاسىپ سالاسى تىزبەگىنىڭ قۇنىن ارتتىرۋ ءىسىن ويداعىداي ىستەپ، شينجياڭنىڭ ساپالى ماركا ماتريتساسىن كۇشەيتىپ، ءوندىرۋ - ساتۋ اينالىمىن ىركىلىسسىزدەندىرىپ، جەرگىلىكتى جاعدايعا قاراي قونىسقا جايلى، كاسىپكە ىڭعايلى، جاراسىمدى دا كورىكتى اۋىل - قىستاق قۇرىلىسىن ىلگەرىلەتىپ، قونىس ورتاسىن ۇزدىكسىز جاقسارتىپ، نەگىزدىك قۇرىلعىلارداعى ولقىلىقتاردى جەدەل تولىقتاپ، بۇقارانىڭ رۋحاني مادەنيەت تۇرمىسىن بايىتىپ، شارۋالاردىڭ زاتتىق مولشىلىعى مەن رۋحاني بايۋىن ىلگەرىلەتىپ، قۇنتتاپ ىستەۋ بارىسىندا اۋىل - قىستاقتى گۇلدەندىرۋدىڭ جاڭا كارتيناسىن كەسكىندەدى.
جاڭا جورىقتا، ءبىز ەگىستىك جەردى قورعاۋ قىزىل سىزىعىن قاتاڭ ساقتاپ، جوعارى ولشەمدى ەگىنجاي قۇرىلىسىن وڭىرگە، تۇرگە ءبولىپ ىلگەرىلەتىپ، سورتاڭ جەرلەردى وڭاۋدى، جاقسارتۋدى ورنىقتى اتقارىپ، سۋ بايلىعىن عىلمي ورنالاستىرۋدى ءبىر تۇتاس جوسپارلاپ، سۋ بايلىعىنان ۇنەمدى، شوعىرلى پايدالانۋ دەڭگەيىن جوعارىلاتۋىمىز كەرەك. اۋىل شارۋاشىلىق عىلىم - تەحنولوگياسىندا جاڭالىق اشۋ مەن جابدىق تىرەگىن كۇشەيتىپ، قۇنارلى اتىز، ساپالى تۇقىم، وزىق اۋىل شارۋاشىلىق ماشيناسى، ۇتىمدى ءادىستىڭ شوعىرلانىپ ونىمدىلىكتى ارتتىرۋىن ىلگەرىلەتۋىمىز كەرەك. اۋىل - قىستاق سالاسىنداعى ءتۇرلى رەفورمالاردى تەرەڭدەتىپ، وسى زامانعى اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ شارۋاشىلىق جۇيەسىن اقاۋسىزداندىرىپ، اۋىل - قىستاق دامۋىنىڭ ىشكى قوزعاۋشى كۇشىن قاۋلاتۋىمىز كەرەك. قايتا كەدەيلەسۋدەن، كەدەيلەسۋدەن ساقتانۋدىڭ ۇدايىلانعان ساياساتتىق جۇيەسىن ۇزدىكسىز اقاۋسىزداندىرىپ، كاسىپ سالاسى بويىنشا جۇمىستاندىرىپ كومەكتەسۋ - سۇيەمەلدەۋدى كۇشەيتىپ، بار امالدى قولدانىپ ەگىنشى - مالشىلاردىڭ كىرىسىن ارتتىرۋدى جەبەۋىمىز كەرەك. پارتيا ۇيىمى باسشىلىعىنداعى ءوزىن - ءوزى باسقارۋ، زاڭمەن باسقارۋ، مورالمەن باسقارۋ ءوزارا ۇشتاسقان اۋىل - قىستاقتى باسقارۋ جۇيەسىن اقاۋسىزداندىرىپ، اۋىل - قىستاقتىڭ رۋحاني وركەنيەت قۇرىلىسىن ويداعىداي يگەرىپ، اۋىل - قىستاقتىڭ كاسىپ سالاسىنىڭ، دارىندىلارىنىڭ، مادەنيەتىنىڭ، ەكولوگياسىنىڭ، ۇيىمدارىنىڭ جاپپاي گۇلدەنۋىن ىلگەرىلەتۋىمىز كەرەك.
تىنباي ەڭبەكتەنسەڭ، مول ءونىم باياندى بولادى. مەملەكەتتىك ساپالى ەگىن، مال شارۋاشىلىق ونىمدەرى ماڭىزدى قامداۋ بازاسىن قۇرۋ سىندى ستراتەگيالىق ورىندى كوزدەپ، مەملەكەتتىڭ استىق حاۋىپسىزدىگى مەن ماڭىزدى اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرىمەن قامداۋدى قامتاماسىز ەتۋ سىندى كەلەلى ساياسي جاۋاپكەرشىلىكتى بەرىك ارقالاپ، اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ دامۋ نەگىزىن ۇزدىكسىز نىعايتۋ ارقىلى ءبىز ءىرى ەلدىڭ استىق قامباسى نەگىزىن ۇزدىكسىز بەكەمدەۋىمىز كەرەك.
