□ انار بۇلت \ شينجياڭ گازەتىنىڭ ءتىلشىسى گى يوۋجۇن
كۇزگى كۇن نۇرى قاربىز جىلىجايىنىڭ جارعاعىنان ءوتىپ، قاربىزدار جامىراي وسكەن ساباق اراسىنا توگىلىپ تۇر، سورەدەگى قاربىز تولىق پىسىپ، جۇمىرلانىپ، جىلىجاي ىشىندە قاربىزدىڭ حوش ءيىسى اڭقيدى.
9 - ايدىڭ 16 - كۇنى شينجياڭ سانجى مەملەكەتتىك اۋىل شارۋاشىلىعى جوعارى، جاڭا تەحنولوگيا كاسىپ سالاسى ۇلگى كورسەتۋ اۋماعىنىڭ تاجىريبە جىلىجايىندا مەملەكەتتىك قاۋىن - قاربىز كاسىپ سالاسى تەحنولوگيا جۇيەسى اشىق جەردە جەتىلدىرۋ ورنىنىڭ عالىمى، جۇڭگو اۋىل شارۋاشىلىعى عىلىم اكادەمياسى باتىس بولىك اۋىل شارۋاشىلىعىن زەرتتەۋ ورتالىعىنىڭ باتىس بولىك ەرەكشە قاۋىن - قاربىز تۇقىمىن جەتىلدىرۋ جانە قاراپايىمداستىرىپ جەتىلدىرۋدە جاڭالىق اشۋ ۇجىمىنىڭ باس عالىمى جۋ يىڭچۇن زەرتتەۋ ۇجىمىن باستاپ، جاڭادان جەتىلدىرىلگەن قاربىز سورتىنىڭ قاتىستى كورسەتكىشتەرىن جيناپ تالداۋ جاسادى.
سول كۇنى شاپشال سىبە اۆتونوميالى اۋدانىنداعى قاربىز ەگۋشى گو چيڭچي دە ءوز ءۇيىنىڭ قاربىز جىلىجايىندا قاربالاستىققا ءتۇستى. بيىل ول جىلىجايدا ساباقتا وسىرگەن قاربىزدىڭ ءوسۋ جاعدايى جاقسى بولدى، مەجەمەن 10 - ايدىڭ باس شەنىندە پىسىپ بازارعا شىعارىلادى، قاۋىرت كەزدەن اۋاشالانىپ بازار يەلەيدى.
گو چيڭچي قاربىز ەگۋ كاسىبىمەن 30 نەشە جىل شۇعىلدانعان، بۇرىن جىلىنا 400 − 500 مۋ اشىق جەرگە قاربىز ەگەتىن، ونىمدەرى جەرگىلىكتى ورىندى قامداۋ مەن شينجياڭنىڭ سىرتىندا ساتۋعا تەڭ ءمان بەرىپ، كىرىسى ورنىقتى بولعان. الايدا بەرتىنگى جىلدارى بازار جاعدايىندا كورنەكتى وزگەرىس تۋىلدى: جازدىڭ شىلىڭگىر ىستىعىندا شينجياڭنىڭ جەرگىلىكتى قاربىزى بازارعا شوعىرلى شىعارىلىپ، بازاردا قامداۋ قاجەتسىنۋدەن اسىپ كەتىپ، قاربىز باعاسى تومەندەدى؛ سونىمەن بىرگە نيڭشيانىڭ قاربىزى بۇكىل ەل بازارىن يەمدەپ الدى، ونىڭ ۇستىنە شينجياڭنىڭ قاربىزىن تاسىمالداۋ ارالىعى الىس، زات اينالىمى وزىندىك قۇنى جوعارى بولۋ سىندى ولقىلىق سەبەبىنەن سىرتقا ساتۋ باسەكەلىك قۋاتى ۇزدىكسىز السىرەدى.
قايتكەندە عىلىم - تەحنولوگيادا جاڭالىق اشۋعا سۇيەنىپ قاربىزدىڭ سورتى مەن ەگىنشىلىك ۇلگىسىن ساپالىلاندىرىپ، بازارعا شىعارۋ مەرزىمىن ۇزارتىپ، بازار حاۋىپ - قاتەرىنەن ساقتانىپ، كاسىپ سالاسىنىڭ ساپاسىن جوعارىلاتىپ ونىمدىلىگىن ارتتىرۋدى جەبەۋ كاسىپ سالاسىنىڭ جوعارى ساپالى دامۋىن ىلگەرىلەتۋدىڭ شەشۋشى تاقىرىبىنا اينالدى.
9 - ايدىڭ 7 - كۇنى بۇكىل شينجياڭنىڭ جەر - جەرىنەن كەلگەن 50دەن استام اۋىل شارۋاشىلىق تەحنيگى جۇڭگو اۋىل شارۋاشىلىعى عىلىم اكادەمياسى باتىس بولىك اۋىل شارۋاشىلىعىن زەرتتەۋ ورتالىعىنا جينالىپ، شينجياڭنىڭ ەرەكشە قاۋىن - قاربىز تۇرلەرىن ولشەمدەندىرىپ ءوسىرۋ جانە قاراپايىمداستىرۋ تەحنولوگياسىن جالپىلاستىرۋ جوعارى دارەجەلى ءبىلىم اسىرۋ كۋرسىنا قاتىناستى. ءبىلىم اسىرۋ كۋرسىنىڭ ساباعى قاۋىن - قاربىز كاسىپ سالاسىنىڭ تۇتاس تىزبەگىن قامتىدى. ساباقحانادا ماماندار شينجياڭنىڭ قاۋىن - قاربىز كاسىپ سالاسىنىڭ قازىرگى جاعدايى مەن دامۋ بەتالىسىنا ىشكەرىلەي تالداۋ جاساپ، سورتتى تۇقىم جەتىلدىرۋ، مايسانى شوعىرلى تەلۋ، جەتىلدىرۋ، قاربىزدىڭ ساپاسىن باسقارۋ - مەڭگەرۋ سياقتى شەشۋشى تەحنولوگيالاردى ءتۇسىندىردى. كۋرس مازمۇنى كاسىپ سالاسى تىزبەگىنىڭ سوڭعى بۋىنىنا دەيىن ۇزارتىلدى، جيناپ العاننان كەيىن ءبىر جاقتى ەتىپ وڭدەۋ، جاس كۇيىندە ساقتاۋ، سۋىق تىزبەكتى زات اينالىمى سياقتىلار تۇگەلدەي وقىتۋعا ەنگىزىلدى، ساباق بەرەتىن ماماندار قاۋىن - قاربىز ەگۋدەگى قولامتالى تۇيىندەردى، قيىن تۇيىندەردى ءبىر - بىردەن ءتۇسىندىرىپ، كۋرسانتتارمەن شەشۋ جولىن زەرتتەپ - تالقىلادى.
كاسىپ سالاسىنىڭ دامۋىنداعى ولقىلىقتارعا مەڭزەس، بەرتىنگى جىلدارى جۋ يىڭچۇن ۇجىمى ۇزدىكسىز قامال الىپ، كوپتەگەن ساپالى قاربىزدىڭ جاڭا سورتىن تاڭداپ جەتىلدىردى ءارى ەرتە پىساتىن، ورتا مەزگىلدە پىساتىن، جاي پىساتىن سورتتاردى عىلمي سايكەستىرىپ، اشىق جەردە ءوسىرۋ، قۇرىلعىمەن ءوسىرۋ سىندى كوپ ءتۇرلى ەگۋ ۇلگىسىن سايكەستى ورنالاستىرىپ، جەرگىلىكتى قاربىزدىڭ بازارعا شىعارىلۋ پەريودىن بۇرىنعى قىسقا عانا 2 − 3 ايدان 11 ايعا ۇزارتىپ، ناقتى قولدانۋعا بولاتىن شينجياڭ قاربىز كاسىپ سالاسىنىڭ ساپاسىن جوعارىلاتىپ ونىمدىلىگىن ارتتىرۋ جاڭا جولىن تاپتى.
2024 - جىلدان باستاپ گو چيڭچي جۋ يىڭچۇننىڭ جەتەكشىلىگى بويىنشا جىلىجايدا ساباقتا وسەتىن قاربىزدى شاعىن كولەمدە ەگىپ، كوكتەم مەن كۇز ماۋسىمدارىندا ءوسىرىپ، قاۋىرت مەزگىلدەن اۋاشالاپ بازارعا شىعارۋدى جۇزەگە اسىرىپ، ءبىر ماۋسىمداعى مۋ باسىندىق تازا كىرىسىن 2000 يۋانعا جەتكىزدى. يگىلىگىن كورگەننەن كەيىن، بيىل گو چيڭچي توڭىرەكتەگى شارۋا وتباسىلارىن باستاپ، جىلىجايدا ساباقتا وسەتىن قاربىزدىڭ ەگىلۋ كولەمىن 100 مۋعا كەڭەيتتى.
”شينجياڭنىڭ قاربىز كاسىپ سالاسىنىڭ تيبىن وزگەرتىپ دارەجەسىن جوعارىلاتۋدى ىلگەرىلەتۋدىڭ وزەگى − ولشەمدەندىرۋ، قاراپايىمداستىرۋ، ماركالاندىرۋ قۇرىلىسىن مىقتى يگەرۋ“. جۋ يىڭچۇن بىلاي دەدى: بىرىنشىدەن، سورتتاردى رەتتەۋ، جەكە سورتتى قاربىزدى اسا كەڭ كولەمدە ەگۋدى ازايتىپ، ۇلكەن، ورتا، كىشكەنە قاربىز ۇيلەسىمدى سايكەستىرىلگەن سورت ءتۇرىن دامىتىپ، كوپ نەگىزدى تۇتىنۋ بازارىنا سايكەستىرۋ؛ ەكىنشىدەن، ۇلگىنى رەتتەۋ، اشىق جەردە جانە قۇرىلعىلى جەردە قاتار ءوسىرىپ ساباعىن ءىلۋ، كوكتەم باسىندا قوس جارعاق ىستەتۋ سياقتى تەحنولوگيالاردى جالپىلاستىرىپ، قاۋىرت مەزگىلدەن اۋاشالاپ وندىرۋدەن پايدالانىپ شوعىرلى بازارعا شىعارۋداعى بىرتەكتىلەنۋ باسەكەسىن شەشۋ؛ ۇشىنشىدەن، نەگىزدى مىقتى يگەرىپ، تەلۋ ارقىلى مايسا جەتىلدىرۋ، توپىراق باپتاۋ سياقتى جۇمىستاردى مىقتى يگەرىپ، ولشەمدەندىرىپ ءوسىرۋ جانە قاراپايىمداستىرۋ تەحنولوگيا ۇلگىسىنە سۇيەنىپ ادام كۇشى وزىندىك قۇنىن تومەندەتۋ؛ تورتىنشىدەن، ماركانى كۇشەيتىپ، وڭىرلىك ەرەكشەلىككە يە قاربىز ماركاسىن سومداپ، بازاردا ۇگىتتەۋدى، تانىستىرۋدى كۇشەيتىپ، شينجياڭ قاربىزىنىڭ بازارداعى تانىلۋ دارەجەسىن ۇزدىكسىز جوعارىلاتۋ كەرەك.
”ءبىز كوپ شارانى قاتار قولدانۋ، سايكەستى كۇش سالۋ ارقىلى شينجياڭنىڭ قاربىز كاسىپ سالاسىنىڭ، ءسوز جوق، ’ءتاتتى بايلىقتى‘ ورنىقتى پايداعا اينالدىرىپ، اناعۇرلىم مول تابىسقا قول جەتكىزەتىندىگىنە سەنەمىز“، - دەدى جۋ يىڭچۇن.
